Tenslotte nog een grafiekje, dat suggereert, dat de datum van de vroege kou verband houdt met het koudegetal in de winter. Hoe eerder de kou, hoe lager het koudegetal. In welke mate deze stelling statistisch houdbaar is weet ik niet.
Groet,
Cees
Hoi Cees,
Nog even een late reactie hierop...ik ben nl. niet overtuigd en wil dat duidelijk maken met een voorbeeldje.
Op 30 oktober 1940 was de gemiddelde etmaaltemperatuur in De Bilt +0.1°.
De eerste Hellmanndag viel echter precies een maand later.
De winter van 1941 was een top-10 winter met 158.1 Hellmannpunten. Als nou op die ene 30e oktober de gemiddelde temperatuur op het station De Bilt slechts 0.2° lager was geweest, had je dan dezelfde (m.i. overhaaste) conclusie getrokken?
(Teken voor de gein even een (x, y) punt (30 okt, 158.1) in.)
Volgens mij hoef je geen statistische toets toe te passen om in te zien dat deze reeks veel en veel te kort is voor dergelijke uitspraken. Het duurt ja-ren voordat het signaal boven die 'ruis' uitkomt, de ruis die bv. in het najaar van 1940 tot uiting kwam.
Ik hoop dus ook niet dat je je bevinding (ook al is die onder voorbehoud) keer op keer gaat herhalen, want voor je 't weet wordt het iets waaraan een voorspellende waarde wordt toegekend...die m.i. bij lange na niet bewezen is.
Misschien is het ook goed om van tevoren een hypothese op te stellen, niet a.d.h.v. patronen die je al had opgemerkt (want die patronen heb je ook door toeval), maar a.d.h.v. wetenschappelijke redeneringen.
Zodra je iets opvalt is het namelijk al zo dat je statistische significantie vermoedelijk al een te hoge waarde geeft.
Als voorbeeld geef ik een situatie waarin je drie keer met een dobbelsteen (waarmee niets aan de hand is) mag gooien. Door toeval gooi je 3x achtereen een zes. Je zult dan misschien gaan denken dat een worp met die dobbelsteen vaker dan 1/6 van de keren een zes zal opleveren. Als je het gaat narekenen blijkt dat de kans op 3x zes achter elkaar inderdaad klein is voor een eerlijke dobbelsteen: slechts 1 op de 216.
Dit is echter toeval! Het valt op, niet omdat er iets met die dobbelsteen aan de hand is, maar omdat wij mensen overal patronen in zien. Het zou heel wat bijzonderder zijn, als je van tevoren zou voorspellen dat je 3x een zes zou gooien, en dat het dan ook gebeurde. Dan zou ik inderdaad de kans op 1/216 schatten dat je totaal niet met die dobbelsteen had gesjoemeld.
Groet,
Alwin
Bericht laatst bijgewerkt: 13-11-2007 16:37