Zelf kijk ik allereerst naar wat de potentiële onstabiliteit is in de atmosfeer. Een aantal graadmeters hiervoor zijn CAPE en Lifted-Index (op basis van de parceltheorie), en de simpelere temperatuurverschil-methode waarbij een verschil van 40°C of meer tussen de 2m temperatuur en de temperatuur op 500hPa een redelijke kans op onweer geeft.
Dan ga ik kijken naar de vochtigheid op grondniveau, 925hPa, 850hPa, 700hPa en 500hPa en door te kijken naar prognosesoundings. Hieruit kan je gemakkelijk afleiden of de lucht te droog is voor buien, of juist te vochtig zodat je snel overal wolkenvorming krijgt en dus meer een regengebied dan losse buien (de vakkreet 'regensounding' of 'regentemp' bestaat hiervoor).
Vervolgens is het belangrijk om te weten waardoor de buien getriggerd moeten worden. Allereerst zal je dus moeten weten in wat voor stroming de buien moeten ontstaan: een cyclonale of een anticyclonale, een vochtige maritieme of juist koude polaire, etc. Daarbij kan je dan kijken of je te maken gaat hebben met frontaal onweer (een naderend lagedrukgebied levert meestal frontaal onweer op), onweer bij troggen in een koude bovenlucht (bij een NW-circulatie) of juist warmteonweer (onweer agv. hitte bij een hogedrukgebied).
Bij troggen en fronten is de regel dat er zich voor het frontvlak uit PVA (positieve vorticiteitsadvectie) voordoet. Vorticiteit (kromming) bevorderd buienvorming. Op de kaarten van Vakman wordt PVA met rood aangegeven. Deze kaart voor a.s. dinsdag laat zien dat er een langgolvige trog afzakt over de Noordzee met aardig wat PVA. Dit is een teken dat we met een actieve trog te maken hebben.
Bij warmteonweer is het belangrijk hoe goed de dynamiek van de atmosfeer is. Windrichtingsschering en windsnelheidsschering (indien alleen het woord windschering wordt gebruikt mag je ervan uitgaan dat er windsnelheidsschering wordt bedoeld, dit is de meest significante en voorkomende) bevorderen de dynamiek van een bui. Windrichtingsschering is het draaien van de wind met hoogte (de beste dynamiek bij cyclonale draaïng) en windsnelheidsschering is toename van wind met hoogte. Voor een simpele bepaling van de LLS (Low-Level Windshear, de windsnelheidsschering tussen 0 en 1 kilometer) gebruik ik de wind op 850hPa en de wind op 10m. Dit is voor a.s. dinsdag:
Een andere term is DLS (Deep-Layer Shear) en is de windsnelheidsschering tussen 0 en 6 kilometer hoogte. Ter referentie gebruik ik echter altijd de wind op 250hPa, het niveau van de jetstream in de zomer, bij de bepaling van de DLS en de dynamiek. Die windschering bij een jetstream verklaart waarom zo'n stream bij weinig grondwind buien sterk kan bevorderen. Indien de rechteringang of linkeruitgang van de jetstreak zich ook nog eens boven het 'targetgebied' bevind dan vind daar convergentie plaats, wat weer bevorderend werkt voor ontwikkelende thermische lagen, fronten en convergentielijnen. Op deze kaart voor a.s. dinsdag zie je dat in de nacht van dinsdag op woensdag de jetstreak zodanig gepositioneerd is dat de rechteringang zich boven het noorden van Nederland bevind. Waarschijnlijk zal de afzakkende trog dan ook 's avonds flink gaan activeren.
Windrichtingsschering is extra meegenomen indien je gaat kijken naar de kansen op een roterende stijgstroom bij buien en eventueel tornado's. Immers, cyclonale rotatie van wind zal een cyclonale rotatie van een stijgstroom altijd bevorderen.
Dan heb je nog de geforceerd stijgende bewegingen. Dit zijn bewegingen bijvoorbeeld als gevolg van convergentie. De bewegingen op 700hPa kunnen gebruikt worden om de bevordering van stijgstromen en de creatie van MCS/MCC's te bepalen. Bij extreme geforceerde stijgende bewegingen zal er zelf clustering optreden en heb je dus grotere kans op een MCS of, in het uiterste geval bij warmteonweer, een MCC.
Tot slotte, je kan nooit zeker weten of er zich onweer gaat voordoen of niet, maar indien bovengenoemde factoren positief tot zeer positief zijn, dan kan je er bijna altijd wel gif op innemen dat het tot gedonder komt. En dat hoeft dan niet persé alleen boven Keulen te zijn
.
Heb je nu ook enig idee hoe goed de onweerskansen in het noorden zijn voor dinsdagavond en woensdagnacht?
P.S. als je nog meer vragen hebt, stel ze gerust. Ik of anders iemand anders heeft meestal wel een passend antwoord.
Dan ga ik kijken naar de vochtigheid op grondniveau, 925hPa, 850hPa, 700hPa en 500hPa en door te kijken naar prognosesoundings. Hieruit kan je gemakkelijk afleiden of de lucht te droog is voor buien, of juist te vochtig zodat je snel overal wolkenvorming krijgt en dus meer een regengebied dan losse buien (de vakkreet 'regensounding' of 'regentemp' bestaat hiervoor).
Vervolgens is het belangrijk om te weten waardoor de buien getriggerd moeten worden. Allereerst zal je dus moeten weten in wat voor stroming de buien moeten ontstaan: een cyclonale of een anticyclonale, een vochtige maritieme of juist koude polaire, etc. Daarbij kan je dan kijken of je te maken gaat hebben met frontaal onweer (een naderend lagedrukgebied levert meestal frontaal onweer op), onweer bij troggen in een koude bovenlucht (bij een NW-circulatie) of juist warmteonweer (onweer agv. hitte bij een hogedrukgebied).
Bij troggen en fronten is de regel dat er zich voor het frontvlak uit PVA (positieve vorticiteitsadvectie) voordoet. Vorticiteit (kromming) bevorderd buienvorming. Op de kaarten van Vakman wordt PVA met rood aangegeven. Deze kaart voor a.s. dinsdag laat zien dat er een langgolvige trog afzakt over de Noordzee met aardig wat PVA. Dit is een teken dat we met een actieve trog te maken hebben.
Bij warmteonweer is het belangrijk hoe goed de dynamiek van de atmosfeer is. Windrichtingsschering en windsnelheidsschering (indien alleen het woord windschering wordt gebruikt mag je ervan uitgaan dat er windsnelheidsschering wordt bedoeld, dit is de meest significante en voorkomende) bevorderen de dynamiek van een bui. Windrichtingsschering is het draaien van de wind met hoogte (de beste dynamiek bij cyclonale draaïng) en windsnelheidsschering is toename van wind met hoogte. Voor een simpele bepaling van de LLS (Low-Level Windshear, de windsnelheidsschering tussen 0 en 1 kilometer) gebruik ik de wind op 850hPa en de wind op 10m. Dit is voor a.s. dinsdag:
Een andere term is DLS (Deep-Layer Shear) en is de windsnelheidsschering tussen 0 en 6 kilometer hoogte. Ter referentie gebruik ik echter altijd de wind op 250hPa, het niveau van de jetstream in de zomer, bij de bepaling van de DLS en de dynamiek. Die windschering bij een jetstream verklaart waarom zo'n stream bij weinig grondwind buien sterk kan bevorderen. Indien de rechteringang of linkeruitgang van de jetstreak zich ook nog eens boven het 'targetgebied' bevind dan vind daar convergentie plaats, wat weer bevorderend werkt voor ontwikkelende thermische lagen, fronten en convergentielijnen. Op deze kaart voor a.s. dinsdag zie je dat in de nacht van dinsdag op woensdag de jetstreak zodanig gepositioneerd is dat de rechteringang zich boven het noorden van Nederland bevind. Waarschijnlijk zal de afzakkende trog dan ook 's avonds flink gaan activeren.
Windrichtingsschering is extra meegenomen indien je gaat kijken naar de kansen op een roterende stijgstroom bij buien en eventueel tornado's. Immers, cyclonale rotatie van wind zal een cyclonale rotatie van een stijgstroom altijd bevorderen.
Dan heb je nog de geforceerd stijgende bewegingen. Dit zijn bewegingen bijvoorbeeld als gevolg van convergentie. De bewegingen op 700hPa kunnen gebruikt worden om de bevordering van stijgstromen en de creatie van MCS/MCC's te bepalen. Bij extreme geforceerde stijgende bewegingen zal er zelf clustering optreden en heb je dus grotere kans op een MCS of, in het uiterste geval bij warmteonweer, een MCC.
Tot slotte, je kan nooit zeker weten of er zich onweer gaat voordoen of niet, maar indien bovengenoemde factoren positief tot zeer positief zijn, dan kan je er bijna altijd wel gif op innemen dat het tot gedonder komt. En dat hoeft dan niet persé alleen boven Keulen te zijn
.Heb je nu ook enig idee hoe goed de onweerskansen in het noorden zijn voor dinsdagavond en woensdagnacht?
P.S. als je nog meer vragen hebt, stel ze gerust. Ik of anders iemand anders heeft meestal wel een passend antwoord.