Al eerder is ook in dit forum aangetoond dat er geen significant verband is tussen Elfstedentochten en minima van de zon, zoals vaak beweerd wordt.
Laten we de afgelopen maand eens als een 'case' beschouwen. Een Elfstedentocht was een serieuze optie, maar het ijs bleek toch te weinig. Dat kwam enerzijds door de warme voorafgaande periode, zodat de watertemperatuur al op geringe diepte relatief hoog was. Het kwam anderzijds door sneeuwval aan het begin van de vorstperiode, dat het ijs bedekte en snelle aangroei belemmerde.
Dit toont dat toevallige factoren een grote rol spelen of een Elfstedentocht wel/niet kan plaatsvinden. Het gaat niet alleen om de hoeveelheid vorst in een bepaalde periode, maar ook om kou in de voorgeschiedenis en sneeuwval tijdens de ijsgroei.
De afgelopen winter vond niet plaats tijdens een zonneminimum. Het meest recente minimum, de overgang van zonnecyclus 23 naar 24, kan gedateerd worden op november/december 2008. We zitten inmiddels dichter bij een volgend maximum dan bij een vorig minimum.
Ook deze winter laat zien dat het al dan niet plaatsvinden van een Elfstedentocht niets van doen heeft met de zonnecyclus.
Mee eens. Het komt vaker voor dat heel Nederland een elfstedentocht uit Friesland wil trekken, dan dat er werkelijk één komt.
Ik heb het al veel vaker betoogd: het kunnen houden van een elfstedentocht is een soort loterij; "veel" vorst is maar één van de voorwaarden. Elfstedentochten kwamen voor in minder strenge winters en strenge gingen voorbij zonder tocht.
En hoeveel vorst is er nu precies nodig? Ik denk dat bij ideale voorgeschiedenis, niet te veel wind en geen sneeuw, een Hellmannpunt of 70 tot 80 volstaat.
Zijn de omstandigheden niet goed, dan duurt het veel langer; zie bijvoorbeeld:
1963: bij het houden van de tocht had De Bilt een K=180 ! Daarvoor lukte het niet, waarschijnlijk door de (stuif)sneeuw)
1979: geen tocht door veel sneeuw en te veel onderbreking van de vorst
1996: geen tocht door te veel wind. In De Bilt stond de teller in februari op ongeveer 70 en in Friesland hoger; bovendien lag daar nog veel oud ijs. Toch geen tocht, hoewel deze volgens velen (gehouden had kunnen worden)
1987: Koudegetal omstreeks 90 in De Bilt met een koude voorgeschiedenis. Te veel sneeuw in het noorden?
Groet,
Cees
