Dromen over de winter

Bericht van: Roy (Zaandam) , 23-11-2004 15:10 

Op de website van meteoconsult (www.weer.nl) een schitterend stuk over wat zich afspeelt in de gedachte van de winterliefhebber.
Bovendien weerwoord nogmaals als bronvermelding 🙂

Dromen van eindelijk weer een nieuwe winter van weleer dinsdag 23 november 2004

Een berichtje uit de Provinciaal Zeeuwse Courant van vanochtend: 'Regen, hagel en natte sneeuw maken in hun dreigende afwachting de luchten boven Zierikzee deze herfstdagen in aanloop naar de winter 'bezwangerd zwerk' De aanblik van de opbollende wolken zal de poëet inspireren tot melancholische ontboezemingen over blaadjes die vallen, de wind die gaat waaien en de zon die vertrekt'.
'Maar zuchten over de voorbije zomer', zo gaat de krant verder, 'doet geen recht aan het prachtige portret op Zierikzee dat een hagelbui in uitbundige ontlading hier het Scheldestadje biedt'. Wie Zierikzee een beetje kent, ziet het tafereel zo voor zich. Herfst- en winterluchten spreken blijkbaar ook tegenwoordig mensen nog steeds tot de verbeelding. Ieder jaar weer is de eerste sneeuw in bijna alle kranten nieuws, hetzelfde geldt voor de eerste waaghalzen die zich wagen op het allerprilste natuurijs.

Elke keer als het herfst is en de eerste hagelbui molen De Oude Knegt in Akersloot, met daarachter de laagstaande zon, een bijna mystieke uitstraling verleent... Foto: Michiel Klein Schiphorst.

Dromen van de winter is al van vele eeuwen. Maar waar komt die fascinatie van zoveel Nederlanders voor de winter nu toch vandaan? Goed beschouwd is het in een echte winter geen pretje, buiten de deur. Als een snijdend koude wind je om de oren waait, zelfs de warmste kleding eigenlijk niet warm genoeg is en je naar verloop van tijd wel naar binnen moet, om weer een beetje bij te komen, genieten toch hele volksstammen. Reikhalzend kijken ze uit naar de nieuwe weersverwachtingen. Houdt de vorst aan? Gaat het nog sneeuwen? En, belangrijker, komt de Elfstedentocht er weer een keer?

Niet alleen het dromen van de winter is van vele eeuwen, ook het vastleggen ervan kent een lange geschiedenis. De Hollandse meesters hebben op zijn minst een deel van hun bekendheid te danken aan hun landschapsportretten en stadsgezichten, waarin de weerssituatie van dat moment een belangrijke rol speelde. En of het nu om een imposante wolkenlucht ging, of om de sneeuw en het ijs die de omgeving van dat moment tekenden, het zijn beelden die zich blijkbaar in ons bewustzijn hebben vastgezet. Het zijn beelden die er ieder jaar weer in slagen om, zodra de herfst op de kalender staat, een verlangen in ons los te maken, een verlangen naar de winter.

En als de meeuwen zich tegoet kunnen doen aan de nieuwe lading scheermesjes, die door de herfstwind en de zee op het strand is achtergelaten... Foto: Jan van der Voet.

Als oudere mensen vertellen over hun ervaringen in de winters van weleer, dan wordt het snel stil in de kamer. Het zijn vaak verhalen, omgeven door een gloed van mystiek en heroïek. Terwijl opa zijn verhaal doet, zink je zelf in gedachten weg. Plaats je jezelf in de omstandigheden van toen. Trek je er op uit met deken en schep en redt je al die mensen die jouw hulp zo hard nodig hebben.

En intussen geniet je in stilte, van de kracht van de natuur. Van het feit dat we denken dat we er niet tegen zijn opgewassen, maar toch eigenlijk wel. Je geniet van dat beeld in je gedachten, van datgene wat je in het dagelijks leven in Nederland bijna nooit ziet. Van het gevoel van saamhorigheid, dat onvermijdelijk weer toeslaat, als de winter het hard op Nederland heeft voorzien. Je geniet in stilte. Elke keer weer. Totdat de winter, waar je opa steeds weer over vertelt, zich een onuitwisbare plaats in je verbeelding heeft weten te veroveren. Een plaats die heel stiekem een verlangen oproept, het verlangen om zelf ook eens zoiets mee te maken.

Begint bij veel mensen het verlangen naar de winter. Een winter van weleer... Zoals deze, van 1979.

De afgelopen winter was het op 14 februari precies 25 jaar geleden dat een illustere sneeuwstorm vooral het noorden van Nederland in de greep had. Voor Omrop Fryslan reden om in een documentaire van een half uur nog eens terug te blikken op de gebeurtenissen van toen, met de mensen van nu. Het leverde niet alleen een aaneenschakeling van indrukwekkende beelden en boeiende herinneringen op, maar ook het beeld van een provincie die eigenlijk wel van het extreme van toen had genoten. Bij bijna iedereen, die tijdens die uitzending aan het woord werd gelaten, klonk toch iets van weemoed door. Misschien wel een zacht terugverlangen naar. Friesland mocht in februari 1979 dan zijn eigen rampje hebben gehad, maar wat was het gezellig! Een mooie slotconclusie.

Iedere generatie zijn eigen winter. De winters van 1929, 1940, 1941 en 1942. De winters van 1947 en 1956, die van 1963 en die (na heel lang wachten) van 1979. Ze hebben een voorname plaats gekregen in het collectieve geheugen van de Nederlandse winterliefhebber. En eigenlijk begint dat ook al te gelden voor de winters van 1985, 1986 en 1987, die van 1996 en 1997, ook al gebeurde er in die winters waarschijnlijk al veel minder dan in die daarvoor.

Het verlangen naar een bijzondere sneeuwstorm, zoals deze van 14 februari 1979. De foto is van Jan Bolt en is genomen in de buurt van Uithuizermeeden in Noordoost-Groningen.

Iedere generatie winterliefhebbers heeft recht op zijn eigen illustere winter, om later verhalen over te kunnen vertellen. Om mee te helpen hem uiteindelijk een plaats te geven in ons collectieve geheugen, ons museum van de gezamenlijke herinnering.

Maar soms moet je lang wachten. En als je dat weet, dan duurt wachten lang. Heel lang. Dan valt het ieder jaar weer tegen. Na een herfstlang dromen, blijkt de daaropvolgende winter er toch weer een te zijn die zo saai Nederlands is, met af en toe een veegje en verder helemaal niets. Zo'n winter waarin alle virtuele dromen, die de computermodellen ons elke keer weer voorspiegelen, en waarin de verhalen uit het verleden moeiteloos overvloeien in ons verlangen naar en dromen van een volgende winter van weleer, omslaan in een diepe virtuele rouw. In een grote teleurstelling. Omdat datgene, wat had moeten komen, maar er nog niet was, uiteindelijk veel te vroeg weer van de kaarten verdween.

En dan begint het verlangen naar een echte ijswinter, die de miljoenen die dat graag willen, eindelijk weer eens in staat zal stellen de ijzers onder te binden.

Nederlandse winters zijn mooi, omdat ze het land veranderen, vooral als het sneeuwt en het water echt dichtvriest. Nederlandse winters zijn bijzonder, omdat ze miljoenen mensen samenbrengen. En is het niet op het ijs, dan wel in de file op de weg of in een gestrande trein, als het weer eens ijzelt of hard sneeuwt. En de Nederlandse winters, die aan ons verlangen naar winterweer voldoen en onze dromen laten uitkomen, weten zich stuk voor stuk nu al verzekerd van een plaats in de Eregalerij. De Eregalerij van grote Nederlandse winters. Die zo groot zijn omdat ze zo zeldzaam zijn.

Voor diegenen die willen dromen over de komende winter, maakt Meteo Consult dagelijks de lange termijnverwachting, die te horen is onder optie 5 van de weerlijn (0900-9725, 50 cent per minuut).

Bron: Weerwoord.be, PZC , Meteo Consult


Dromen over de winter   ( 166)
Roy (Zaandam) -- 23-11-2004 15:10