Hoi Weerwoorders,
Jullie hebben even moeten wachten maar hier komt dan eindelijk mijn kaarten-visie in het algemeen en ook de verwachting voor het winterseizoen 2004-2005…
Ik weet natuurlijk dat hier veel meteorologische mensen zitten die een enorme wetenschappelijke kennis bezitten en weerkaarten technisch gezien haast perfect kunnen analyseren… Er moeten weeramateurs zijn met deze gave en het geeft uiteraard een meerwaarde aan een weerforum zoals hier het geval is vind ikzelf.. Ikzelf bezit deze gave veel minder (daar ben ik me terdege van bewust) en moet dan ook dagelijks leren. Toen ik begon als weerwoorder (met dank aan Wouter) was mijn kennis of visie ivm weerkaarten en/of klimaat en aanverwanten quasi nihil. Ik kende zoals vele anderen nieuwe weerwoorders hier aanwezig enkel het weerbericht via televisie of via de weerpraatjes in de krant. Door elke dag weerkaarten te bekijken en samen met andere weerliefhebbers weerkundige fenomenen te analyseren begon ik stelselmatig een eigen kijk en visie op “het weer” te ontwikkelen zonder daarbij de technische zaken uit het oog te verliezen! Ik probeer ook een “gevoel” in het weer te leggen en velen die mij kennen zullen dat zeker beamen. Ondertussen weet ik van mezelf dat ik kaarten meer dan voldoende kan lezen en heb ondervonden dat je die niet altijd letterlijk kan nemen maar er ook een eigen interpretatie moet in leggen (hierover meer in mijn visie). Een trend ontdekken bijvoorbeeld is 1 zaak maar ze dan ook nog als standvastig of betrouwbaar kunnen beschouwen is iets anders. Er zijn zoveel natuurlijke en atmosferische elementen rondom ons aanwezig die het weer beïnvloeden waar de mens of computer (met zijn algoritmes) totaal geen vat op hebben! We zijn constant in beweging: mens, dier, bacterie, wolken, bloemen…. En zo ook het weer.. Ben daarom ook niet akkoord dat “weer” louter en alleen maar een exacte wetenschap is zoals velen denken. Eigen inbreng en ervaring is enorm belangrijk om weerkaarten of weerontwikkelingen op een juiste manier te verwoorden of te brengen… Kijk maar naar ons aller (mag ik toch wel zeggen denk ik) Mr. Armand Pien die het weer kon brengen op een wetenschappelijk verantwoorde manier met daarnaast het nodige charisma en een eigen interpretatie alsook inbreng.. Hij was het mooiste voorbeeld van hoe “weer” naar voor kan worden gebracht en voorspeld! Dit wou ik even vermelden en toelichten als ruggesteuntje voor ik aan mijn eigenlijke visie begin.
1) Weerkaarten lezen en analyseren:
Zoals jullie zelf ook al wel weten worden we dagelijks overspoeld met een enorme hoeveelheid aan kaarten, meetgegevens, ensembles, pluimen en allerhande… Het is zaak om deze in één oogopslag te kunnen analyseren en nadien via de pluim/ensembles na te gaan in hoeverre deze betrouwbaar zijn met het oog op de toekomst. Ik ga even verduidelijken hoe ik te werk ga en hoe ik de kaarten benader. Ik bekijk eerst vluchtig (maar aandachtig) de volledige run waar je dan al uit kunt afleiden waar de verschillende drukgebieden zich zullen bevinden op een termijn van hooguit 3 dagen (voorspelwaardedrempel!!). De verschillende drukgebieden (Hoog-Depressie) liggen nooit 100% vast zelfs niet op zo een korte termijn.. Dat heeft onder andere te maken met de wispelturigheid van onze atmosfeer waar vele factoren verantwoordelijk voor zijn.. De waarschijnlijkheidsfactor dat die kaarten min of meer zullen uitkomen ligt wel om en bij de 85-90% .. Hierna vergelijk ik ze met de vorige run om te kijken waar de eventuele verschillen zitten tov de nieuwe run. Wanneer de omslag in een weertype (van extreem zacht naar koud of omgekeerd) te bruusk is op verloop van bijvoorbeeld 6 uren (GFS-runs) zal ik deze run al gauw in de prullenbak kieperen. De waarde van deze run is dan uiterst laag en zal dan als koude- of warme uitbijter worden beschouwd (afhankelijk van Oper in de ensembles). Ik ga pas beginnen geloof te hechten aan die weersomslag wanneer dagen na elkaar dezelfde drukverdeling op die kaarten staat voor die tijdseenheid (3 dagen). Dus als blijkt dat er bij een veranderlijk weertype (koud-warm) of omslag uitstel aanwezig is run na run zal ik dan ook meer waarde hechten aan het huidige weertype dat dan volgens mijn interpretatie nog zal worden verlengd of waarbij geen ander weertype (koud-warm) zal volgen.. De betrouwbaarheidsfactor op Middellange Termijn (meer dan 3 dagen) zal dan volgens mij tevens enorm afzwakken, ook al staat die verschillende dagen op de kaarten!! In het GKB kan je trends ontwaren naar een weertype… Het is zaak om de +180u-kaarten met de nodige nuchterheid te bekijken en je niet te laten leiden door veranderlijke drukverdelingen.. Die komen namelijk nog frequenter voor op die termijn (GKB) dan op de kortere termijn (3 dagen).. Om van een “trend” te spreken neem ik als maatstaf minimum 5 tot gemiddeld 8 dagen waarbij dan nog enig sceptisisme zal blijven bestaan.. Ik bekijk de Ensembles en wanneer deze fel uit mekaar waaieren vanaf bijvoorbeeld dag 5 is de betrouwbaarheid volgens mij laag tot zelfs vrij laag. Hier kan je ook uit afleiden of de Oper een warme-koude uitbijter is in het ensemble, vergeleken met het vorige ensemble.. Hoera roepen voor een -10 op 850Hpa-lijntje vanaf dag 5 is er bij mij dan ook niet bij! Ze moeten al geclusterd voorkomen om van een trend te durven spreken… Tegenwoordig is dat zeker niet makkelijk (o.a Ruben W. kan dat zeker en vast bevestigen). Als laatste wil ik nog even iets meegeven wat velen niet zullen willen geloven of begrijpen, namelijk de eigen “interpretatie” geven aan weerkaarten op basis van de voorhande zijnde gegevens uiteraard. Ik vind dit het meest interessante aan kaarten lezen eigenlijk.. Je eigen inbreng meedelen over wat zich in de toekomst zou kunnen afspelen op basis van de kaarten op die welbepaalde dag… Betrouwbaarheidsfactor is nog véél lager dan de wetenschappelijke factor maar toch een belangrijk onderdeel in de meteorologie vind ik persoonlijk! Ga dat even verduidelijken aan de hand van een makkelijk voorbeeld.. Wanneer je nu op de weerkaart een Lagedrukgebied hebt boven Scandinavië en een wegtrekkend Hogedrukgebied boven het Zuid-Oosten van Europa dan is de kans op termijn reëel dat zich achter het wegzakkend Laag naar het Zuiden zich een Hogedrukgebied vormt boven Scandinavië (achter dat zuidelijk zakkend Laag) vanwege een zich vormend sneeuwdek en ontstaan koudereservoir in die omgeving (Scandinavië).. Dit wordt niet altijd letterlijk als vormende trend aangegeven op de kaarten in het GKB maar kan wel worden geïnterpreteerd door de kaartlezer mits voldoende kennis van zaken… Mijn gouden tip: Lees de kaarten nooit letterlijk!!! Niet op de termijn >3 dagen en zeker niet op de termijn +180u want dat is een gevaarlijk standje waar al menig professioneel meteoroloog zich danig aan verbrand heeft… Ik hoop dat jullie mijn kaartenvisie zo een beetje begrepen hebben.. Wil hiermee natuurlijk niemand een mening of visie opdringen of voor het hoofd stoten maar dat is de manier waarop ik kaarten benader en bekijk.
2) Groenland-visie:
Vele mensen op weerwoord (vooral diegenen die hier al een tijdje vertoeven) zullen weten dat “Groenland” mijn stokpaardje is, en dan vooral op het gebied van een ideale winterse setting in onze omgeving! Ik ga even verduidelijken hoe deze setting tot stand komt en wat er zo specifiek is aan Groenland en zijn sleutel… Lijkt mysterieus op het eerste zicht maar dat is het niet hoor

. Hier gaan we dan:
Groenland (lid van Denemarken) is gelegen op een uiterst Noordelijke Breedte en er heerst een streng winterklimaat!! Het grootste deel van het jaar ligt dit land bezaaid met sneeuw en -ijs. Er vertoeven voornamelijk eskimo’s die leven van de visvangst. Je zult denken wat heeft dit geleuter nu met ons winterweer te maken?? Dat is nu de vraag inderdaad.. Welnu, het ontstaan van Hogedrukgebieden boven Groenland gaat vrij vlot. De combinatie sneeuw-ijs vergemakkelijken dit proces alsook de hoogteligging van Groenland in het algemeen!! Berggebieden tussen de 2.000-3.000m zijn er aanwezig waardoor zich gemakkelijk “Thermische Hogen” ontwikkelen. Dit is een Hoog dat zich ontwikkeld in de hogere atmosfeer maar niet echt standvastig lijkt te zijn.. Iets waar verschillende mensen zich op miskijken bij het lezen van een weerkaart. De kans is namelijk groot dat Groenlandhogen van 1025-1030Hpa die thermisch van aard zijn op termijn niet veel in de pap te brokken hebben voor een winterse setting en ons daaruitvolgend winterweer! Vanaf 1040Hpa mag je al beginnen hopen op een meer gestructureerd geheel.. Voor winterweer in onze streken is van groot belang dat dit genoemde Hoog (dé sleutel) steun krijgt van een broertje op de Noordelijke Oceaan (nabij IJsland) of een uitloper naar die regionen zendt. Tegelijkertijd zal er een fusie dienen aangegaan te worden met een afzonderlijk Hogedrukbastion boven Noord-Scandinavië (het slot). Boven de Siberische Steppe is op dat moment tevens sprake van een Russisch Hogedrukmaximum (De Beer) en die zal ervoor zorgen dat uiteindelijk de sleutel het slot vindt en de deur wagenwijd zal openzetten voor de Continentaal arctische luchtmassa’s die dan zonder omwegen naar de Lage Landen wordt getransporteerd. De snelheid waarmee dit alles gebeurd is dan in laatste instantie afhankelijk van de positie en sterkte van “het trekpaard” of Genua-Laag genoemd. Als dit aanwezig is zal er sprake zijn van transportkou.. De “ideale winterse setting” is een feit!!
(onderstaand plaatje is een mooi voorbeeld van de totstandkoming in deze setting)
3) Winterverwachting 2004-2005:
Velen hebben het mij al voorgedaan en ikzelf waag het er ook op om mijn winterverwachting naar voor te brengen. Ik vind het leuk en wil mijn beperkte weerkennis is toetsen aan de realiteit! De afrekening mag uiteraard gebeuren op 1 maart 2005..
December:
Voor de 1e decade van december (1-10) verwacht ik overwegend rustig weer onder de vleugels van een hogedrukbrug boven onze hoofden waarbij mistvelden een belangrijke rol zullen spelen in de nacht en –ochtendperiode.. Er zit niet veel beweging in de atmosfeer en dat komt de luchtvervuiling helaas niet ten goede. Dit weertype zal ongeveer aanhouden tot rond de 7e-8e december waarna depressies vanover de Atlantische Oceaan het heft in handen zullen proberen te nemen alhoewel dit maar moeizaam zal lukken en zie dan ook geen geoliede WC-trein naar voren komen, wel even een NW-stroming maar vrij zwak gestructureerd.. Er valt weinig neerslag en de temperaturen schommelen de 1e decade rond normaal (6-7°C) zowel overdag als s’nachts! Tijdens de 2e decade (10-20) zal het Hogedrukgebied van het Midden-Europees vasteland ons wederom in mistig weer onderdompelen bij lager uitvallende minima (lichte tot matige vorst).. De depressies dringen maar worden afgebogen richting Zuiden door een sterk maximum in onze buurt.. De maxima stijgen gemiddeld tot 4°C.. Tot rond de 16e is het rustige weer dat we nu ook kennen aanwezig geweest.. Door afzakking van het Midden-Europees Hoog naar het Zuidoosten wordt de baan vrij gemaakt voor depressies die ons vanaf de helft van de maand onderdompelen in grijs en nat weer… Er schijnt zich een kortstondige ZW-circulatie te ontwikkelen.. De wind neemt fel toe en aan de Belgische Kust worden windpieken tot 100km/u gemeten! De 3e decade (20-30) begint vrij onstuimig maar al snel (22e) beginnen de barometers te stijgen boven Scandinavië waardoor wij in een nog “kalme” Oostenstroming komen… De zon komt tevoorschijn en de temperaturen kruipen langzaam omlaag.. Overdag maxima rond 1°C en s’nachts meest matige vorst (Ardennen 1e strenge vorst mogelijk!!).. Kerstdag verloopt droog maar steenkoud door een aanspannende NO-wind die het voor het gevoel erg onaangenaam maakt.. Het Scandihoog staat nog steeds stevig in zen schoenen terwijl ondertussen een verbinding wordt aangegaan met zijn Russische collega.. Vanaf de 26e gaan we een erg koude periode tegemoet waarbij de maxima onder het vriespunt blijven en de nachten matig tot streng worden!! Gemiddelde maxima van -2°C en minima rond -8°C.. Vele weerwoorders staan ondertussen vrolijk op de schaats.. Deze koudegolf zal aanhouden tot en met Oudjaarsdag en zelfs nog verstrengen bij de overgang!!
Januari:
De 1e dag van het nieuwe jaar wordt gevierd met ijs maar helaas zonder sneeuw.. De droge koude van einde vorig jaar heeft de meeste sloten en vijvers met een dikke laag ijs bedekt! Het vriest overdag matig en in de nachten meestentijds streng. Vanaf de 4e begint de Hogedruk boven Scandinavië echter langzaam af te takelen en proberen de 1e dooi-aanvallen onze Lage Landen in te palmen.. Onder invloed van een diepe depressie nabij West-Ierland zal de dooiaanval met succesie slagen.. De temperaturen stijgen en de dag sneeuw die we te verwerken kregen de 6e zal snel worden omgevormd tot ordinaire regen bij maxima rond gemiddeld 5°C… De Noordzee is ondertussen fel afgekoeld wat misschien een voordeel kan zijn voor het verdere verloop van de winter?? De 2e decade (10-20) komt er voor velen “bagger” op de kaarten te staan omdat een diepe depressie boven IJsland ontstaat en Hogedruk in het gebied der Azoren. Het doet menig weerwoorder zijn enthousiasme omslaan in treurnis en ongeloof! De regenmeters krijgen heel wat water te verwerken over gans deze periode met hoofdzakelijk ZW-winden en maxima rond 8°C.. De wind spant bijwijlen fel aan maar tot storm zal het nooit komen… Het begin van de 3e decade verloopt nog zacht en nat maar rond de 23e januari tekenen zich interessante ontwikkelingen af boven Groenland.. Er vormt zich een Hogedrukmaximum van 1055Hpa achter een uitstervende depressie nabij IJsland die verbinding zoekt met tenslotte IJsland.. Daarnaast zakt een depressie vanover Zuid-Scandinavië richting onze omgeving.. We krijgen eerst smeltende sneeuw maar nadien sneeuwbuien te verwerken (25e) waarna de wind de Oosthoek opzoekt.. Het sneeuwdek loopt uiteen van 5cm aan de Kust tot 35cm in de Ardennen.. De vorst verstevigt en boven een sneeuwdek dalen de minima tot lage waarden!! Elsenborn haalt voor het eerst dit winterseizoen zéér strenge vorst (<-15°C).. De koudegolf houdt aan tot het einde van de maand..
Februari:
De 1e decade (5-10) blijft het stenen uit de grond vriezen door een zich nog versterkend Hogedrukgebied boven Noord-Scandinavië dat verbinding kreeg met Groenland.. Sneeuwgebieden vanuit het Oosten komen ook onze kant op (vrij zeldzaam) en geven ons een dun laagje korrelsneeuw.. Daarbij blijft het overdag matig vriezen en s’nachts streng.. In Noord-Nederland worden reeds plannen gesmeed voor een Elfstedentocht!! Het heldere weer en de geringe sneeuw maken het ijs mooi en glad.. De koudegolf wil voorlopig nog van geen wijken weten… De 2e decade is het dan toch zover, op 11 februari wordt de Elfstedentocht verreden bij lichte vorst overdag (-3°C) … Een paar dagen later verdwijnt het koudebastion langzaam uit onze omgeving de depressies worden hardnekkiger maar Groenland geeft zich nog niet gewonnen.. We komen vanaf de 16e februari in een NNW-stroming terecht door verbinding Atlantischehoog-Groenland waaruit talrijke sneeuwbuien ontstaan en de sneeuwliefhebbers doen watertanden.. In Ukkel wordt 20cm gemeten maar stations in Noord-Limburg melden 30cm!! De 3e decade (20-30) wordt door een steeds sterker wordende zon het sneeuwdek fel aangetast maar warm kunnen we het zeker niet noemen (2°C overdag)… Uiteindelijk wordt de winter tijdens deze hardnekkige februarimaand langzaam verdreven rond de 24e als Lagedrukgebieden het roer in handen nemen en de 10 gradengrens in het vizier komt op het einde van de maand…
Slot: Ik verwacht persoonlijk een té koude winter (0,5-1) met een aantal koudegolven die elke winterliefhebber zal bekoren… Het genre 1984-1985 maar dan op zijn eigenwijze manier of course!! Schiet niet op de pianist vooraleer de winter gedaan is hé …
Een fijne winter toegewenst,
Kimme
Quote selectie