enige gelijkenis met bestaande personen berust louter op toeval
De Morgen – 12 maart 2005
Vlaanderen likt z’n wonden: winter nu eindelijk voorbij?
Als de weersvoorspellers gelijk krijgen, wordt de helse winterperiode vandaag afgesloten. Na iets meer dan 3 maanden vrieskou en sneeuwval, slechts zelden afgewisseld met korte dooiperiodes, komt Vlaanderen letterlijk en figuurlijk terug aan de oppervlakte. Voor Frank de Boosere, vaste weerman bij de VRT, waren de voorbije maanden ‘onwaarschijnlijk, onvergetelijk en iets waar elke weerman in de gematigde klimaatszone enkel maar reikhalzend kan naar uitkijken’ (De Morgen 01/02/2005).
Meneer De Boosere, had U hier nu werkelijk naar ‘uitgekeken’?
Frank DB: (lachend) “Tja, toen ik die uitspraak deed, kon ik nog niet vermoeden dat ons een dergelijk scenario te wachten stond. Vooral de schrijnende beelden die begin februari het land rondgingen, blijven voor altijd in mijn en waarschijnlijk ook in Vlaanderens collectieve geheugen gegrift.”
De Boosere doelt op de vreselijke beelden van huilende, verkleumde peuters en kleuters in de vastgereden wagens in de door de sneeuwstorm verraste file op de E313 ter hoogte van Hasselt, de storm eiste toen ook 3 levens, nvdr.).
Hoe is het in tijden van een algemene klimaatsopwarming toch nog zover kunnen komen?
Frank DB: (lacht nu werkelijk onbedaarlijk) “Dat is een lang en onwaarschijnlijk verhaal. In december kon niemand vermoeden dat we vanaf de 2e week van januari zouden ondergedompeld worden in een soort ‘Siberië aan de Noordzee’. Zoals wel vaker waren er enkele onschuldige prikjes geweest met zelfs wat droge sneeuw op tweede kerst en iedereen verwachtte zich in feite weer aan een sinds de laatste decennia volstrekt normale, kwakkelwinter.” (neemt een tweede zakdoek, snuit even de neus, veegt z’n tranen af, maar gaat dan nog lichtjes nalachend gewoon verder) “De eerste tekenen aan de wand waren het uitstellen van een WC en de Russische Beer die eind december de neus aan het venster stak. Tegelijkertijd kwam de straalstroom erg zuidelijk te liggen en ging de Oceaan op slot door een erg geleidelijke, noordelijke uitbreiding van het Azorenhoog en hogedrukontwikkelingen in Groenland waardoor we in een onvervalst continentaal klimaat terecht kwamen. Indien we toen geweten hadden wat er op komst was, had althans een deel van de nu geleden economische schade misschien nog voorkomen kunnen worden.”
Toch begon januari nog redelijk zacht!
Frank DB: (giert het nu uit) “ U zegt het! We zaten toen nog in een zogenaamde meanderende westcirculatie met geregeld zachte, regenachtige dagen afgewisseld met een NW-stroming en enkele winterse buitjes, klein grut niets meer of niets minder. Tot mijn schade en schande moet ik, en met mij m’n collega’s weermannen/vrouwen, bekennen dat de echte omslag totaal niet voorspeld werd. Eén van de depressies lag al geruime tijd op ramkoers met de Benelux en leek regen te gaan opleveren bij een naar NW-krimpende wind. Geen enkele van de zo geroemde computermodellen had het echte verloop voorspeld en wanneer we nu terugkijken op de avond van die bewuste 9e januari, kunnen we alleen maar besluiten dat het effectief niet te voorspellen was! (op dreef nu) Ik herinner het me nog goed: ik reed na de presentatie van het weerbericht van 19.50u naar huis en verheugde me op het feit dat de voorspelling weer eens goed uitkwam: de regen kwam met bakken naar beneden bij een temperatuur van zo’n 6 °. Wat me wel enigszins verwonderde was dat die temperatuur toen ik thuis kwam een volle twee graden was gezakt. De wind bleek van achter het huis van Zotte Wis, m’n buurvrouw, te komen in plaats van achter dat van Geschifte Charel, m’n overbuur. Dat betekende een plotse oost-component en dat kon niet! Ik zal het me altijd blijven beklagen dat ik die avond vroeg ben gaan slapen, want buiten brak de hel los! De depressie had een veel zuidelijkere koers gekozen waarna de wind rond middernacht pal uit noordoost kwam en de bijhorende regen prompt overging in sneeuw. ’s Ochtends lag er op veel plaatsen 10 centimeter sneeuw en die sneeuw ligt er vandaag nog steeds, ergens helemaal onderaan!”
De implicaties waren niet te overzien…
Frank DB: (plots ernstig) “ ja, voor een land dat al zo lang geen echt winterweer gekend had, was het wel even schrikken bij het opstaan. De strooidiensten zijn nog uitgerukt, maar door de ijzige noordooster was het dweilen met de kraan open. De temperatuur kwam die dag nergens hoger uit dan -5 °. Wij als weervoorspellers moesten ons reppen en stelden tot onze ontzetting vast dat de kaarten volledig herschud waren en dat we zomaar plots onder een winters regime gebukt gingen. De dagen erna liet Koning Winter zich helemaal gaan, de wind blies zo hard uit het oosten dat ik dacht dat er elk moment Russische kranten zouden kunnen neerdalen! Het blijft me verbazen hoe snel de economie toen op z’n gat zat. Het vrachtvervoer viel onmiddellijk stil en rond begin februari, toen de kou echt de pan uitswingde met temperaturen tot -25 ° in Kleine Brogel, viel ook de scheepvaart weg samen met het dichtvriezen van de Schelde en andere grote rivieren. De weerkaarten zaten muurvast en toen is er ook politiek een belletje gaan rinkelen. Bart – what’s in a name – Somers was de eerste die openlijk de vraag om voedselhulp durfde te stellen in het Parlement. Een week later waren de eerste voedselvluchten onderweg vanuit Zuid-Europa en met man en macht werden enkele landingsbanen vrij gemaakt.
Winterliefhebbers werden verwend, maar ‘trop is teveel en teveel is trop’?
Frank DB: (komt niet meer bij) “Dat kun je wel zeggen. In de eerste weken waren de winterliefhebbers uitermate in hun nopjes, waar ze al zo lang op zaten te wachten werd eindelijk bewaarheid. Zelfs de weersomslag van de jaarwisseling 78-79 viel in het niets bij het plotse wintergeweld. Ik heb in die periode geregeld een blik geworpen op het Weerwoord-forum, een verzameling volslagen idioten die in een soort van LSD-trip terechtkomen bij ernstige vorst of sneeuwval. Man, man, dat was daar echt voer voor een legertje psychiaters! Ene Benny uit Koekelare geldt als een treffend voorbeeld: die man was, in het vooruitzicht van sneeuw in de Ardennen, op de avond van de 9e januari afgereisd naar de Hoge Venen.” (Brult het nu echt uit van het lachen) “Ik vermoed dat hij er nog steeds zit! En dan was er nog de Kalmthoutse dorpsgek Glenn V die trots fotootjes toonde van z’n wagen met een record sneeuwhoogte op. Enkele dagen later, toen z’n auto compleet onvindbaar was, piepte de brave man al heel wat minder. Om nog maar te zwijgen van Ruben W die, in navolging van Benny, ‘koudere’ oorden had opgezocht. De brave borst had voor het tweede opeenvolgende jaar een reisje naar Lapland geboekt. Sneeuwzeker en berekoud, dat was hem verteld…. Die jongen ging weer stunten: een live webcambeeld met hem in een berg sneeuw…. Geen hond die ernaar gekeken heeft, natuurlijk!” (pinkt weer een traantje weg) “Nee, die kerel kreeg de meest waanzinnige taferelen te horen van z’n kompaan Kimme die ingesneeuwd zat, downtown Leuven. En als klap op de vuurpijl kreeg hij ook nog eens te horen dat z’n terugvlucht naar zaventem’ afgelast was wegens het extreme weer, enkel voedselvluchten mochten er landen! Hahaha, die zit nu nog steeds Rendieren te melken!
Na enkele weken sloeg de sfeer op het forum om, de beelden vanuit de E313-file hadden al niemand onberoerd gelaten en de extreme kou eiste z’n tol. Vooral na die eerste week van februari ging het bergaf met de stemming op het forum en ontstonden er hoogoplopende ruzies. Het feit dat iedereen gedwongen thuis zat en dus niets anders te doen had dan wat te surfen heeft hiertoe bijgedragen.
Kan je ons nog enkele statistiekjes geven om af te sluiten?
Frank DB: “Geen probleem, het mag duidelijk zijn dat de voorbije winter de strengste was sinds het begin van de metingen, de minimale temperatuur bereikte een vrolijke – 38 op de Mont Rigi, en het laagste maximum bedroeg er – 18 °. Sneeuwhoogtes bereikten, vooral na de doortocht van enkele Polar Lows, ongekende waarden. Kalmthout geldt hier als beroemdste voorbeeld, de sneeuwhoogte werd er berekend als iets van twee op elkaar gestapelde wagens. Aan de kust viel dit wat lager uit en moest men met een kleine meter tevreden zijn. Van Koekelare zijn geen metingen gemeld door de reeds gemelde afwezigheid van de bekendste bewoner aldaar.”
Bedankt voor deze heldere analyse!
Quote selectie