27 t/m 29 mei 2016: supercells in Duitsland en Frankrijk
Bericht van: Gijs (Engelen, Noord-Brabant) , 09-06-2016 11:32
Hallo allemaal,
sommige weergebeurtenissen zijn hun eigen verslag waard. Gezien het hier in Nederland nog niet op echt grote schaal tot zwaar, dynamisch onweer wil komen, plaats ik de foto's die ik gemaakt heb in Duitsland en Frankrijk van 27 t/m 29 mei. Per foto is er een omschrijving van wat er te zien is.
Doelen: eventuele supercells zien op we naar het zuidwesten van Duitsland, waar we twee dagen en nachten lang hopen zwaar onweer te kunnen fotograferen.
Chasers: vier man + aanhang van Level 3 Storm Chasers; Paul Begijn, Michiel Baatsen, Rick Bekker (plus vriendin) en ikzelf.
Vrijdag 27 mei
Er is in de tweede helft vanuit 's-Hertogenbosch door vier man van ons team koers gezet richting het Rheinland tussen Keulen en Aachen. Van daaruit zouden we de convectie observeren en, wanneer nodig, verder richting het zuiden afzakken. De overnachting was gepland tussen Mainz en Karlsruhe, met het oog op eventueel onweer later die avond en de volgende dag.
Na berichten te hebben gelezen, waarvan één voorzien van een foto, over tornado's in de omgeving van Aachen, besluiten we om een sterke stijgstroom te bekijken die zich ten westen van ons bevindt als we in de omgeving van Euskirchen rondrijden. De neerslagvrije basis was vanaf grote afstand al goed te zien en we besloten dan ook om dichter op de bui te gaan zitten. Bij elke stop die we maken zien we verdere, verdachte ontwikkeling van de basis van de bui. Ons vreugde was dan ook groot toen we een duidelijk herkenbare, lange tailcloud konden zien (foto 1).
Foto 1
We besluiten om direct ten westen van Mechernich te gaan staan, waar de basis heen lijkt te trekken. Meteen voorbij de bossen die naast Mechernich liggen, zien we dat de tailcloud is verbonden aan een forse wallcloud. Wat een begin van de meerdaagse chase! De voorste auto, waarin ikzelf en Rick Bekker zitten, wordt recht voor de wallcloud gepositioneerd. De andere auto, met daarin Michiel Baatsen en Paul Begijn, blijft er iets achter. Het zicht is voor mij en Rick fenomenaal. Een 'groundscraping wallcloud' trekt warme, vochtige lucht uit de dalen onder ons (foto 2).
Foto 2
De Rear Flank Downdraft heeft een eigen arcus gecreëerd, die naadloos overloopt in de wallcloud. Gezien de sterke interactie tussen basis en Forward Flank Downdraft, kon er later tot de conclusie worden gekomen dat het hier ging om een 'High Precipitation-supercell'. Ook het naar verhouding grote formaat van de hook echo op de radarbeelden wees in de richting van een HP-supercell. Het totale apparaat was zeer imposant en zelfs in een panoramafoto kunnen de proporties van het gevaarte niet goed in perspectief gebracht worden (foto 3).
Foto 3
De wallcloud komt recht op ons af. Met de meldingen van tornado's onder deze bui of de voorlopers ervan, hopen we enerzijds dat we nu zelf eindelijk zo'n stofzuiger mogen aanschouwen en anderzijds dat we niet teveel hooi op de vork hebben genomen. De 'Bear's Cage' wordt zeer duidelijk zichtbaar door de ronde, roterende vorm van de wallcloud, waarin een zeer herkenbare, haast angstaanjagend groene kleur de sfeer bepaalt (foto 4). Overal krullen kleine slierten fractus naar boven in de kolkende massa. Zijn we nog wel in Europa?
Foto 4
We besluiten de supercell volledig te laten passeren voordat we contact opnemen met Paul en Michiel. Zij zijn de wallcloud voor weten te blijven, en willen eventuele hagelschade voorkomen door dat vol te houden. We spreken met z'n allen af in Mendig, ongeveer drie kwartier naar het zuidoosten, en rijden daar op ons eigen tempo heen. Onderweg zien Rick en ik boven het Ahrdal de snel zwakker wordende inflowstructuur van de supercell. We hadden 'm ingehaald! Dit gevaarte leek echter gedoemd te zijn er snel volledig mee op te houden.
In Mendig verzamelen we, na getankt te hebben, bij de Grote M
. Gezien het radarbeeld, dat oplijning van de neerslag en het bliksempatroon laat zien, besluiten we om een eventuele arcus-/shelfcloud op te wachten op een uitkijktoren op de kraterrand van de roemruchte Laacher See-caldera. Ricks uitlating van de dag, terwijl we richting de toren rijden: "Dat ziet eruit als een laffe winterarcus..."
Op de top van de toren kijken we naar waar de arcus vandaan komt. Wat blijkt? Daar waar eerst de basis van de HP-supercell zat, zit nu een nieuwe wallcloud voorzien van een prachtige tailcloud! Deze opnieuw tot leven gekomen supercell was embedded in een lineair systeem, maar was desondanks zeer goed herkenbaar van waar wij stonden. De neerslag bewoog zich hoofdzakelijk parallel aan de basis, met regelmatige, positive CG-ontladingen die zware knallen produceerden. Snel foto's nemen en naar beneden! (foto's 5 en 6)
Foto 5
Foto 6
Bij de voet van de toren schuilen we en drinken we wat bij een hotel-restaurant. Een paar CG's slaan wel heel dichtbij in, waarvan een mogelijk in de toren waar we even daarvoor op gestaan hebben. Geen verkeerde beslissing om naar beneden te gaan. Paul neemt hier van ons afscheid en gaat naar huis; het leven heeft meer belangrijke zaken dan alleen chasen.
Na een klein uur vertrekken we verder in zuidelijke richting, waar we de jacht op de cel voortzetten. Waarom? Nog altijd was de voortbeweging erg langzaam. Onderweg zien we met eigen ogen waar we al berichten over hebben ontvangen; een aanzienlijk hageltapijt is links en rechts achtergelaten door de supercell. We komen er echter nooit meer vooruit; een routinecontrole door de sterke arm der wet van onze oosterburen vertraagt onze jacht dusdanig dat we besluiten het avondonweer af te wachten... dat nooit zou komen. Na een treffen met wat Duitse collega's liggen we relatief vroeg op bed en wordt er goed geslapen, wat met het oog op de volgende dag zo erg nog niet is.
Zaterdag 28 mei en zondag 29 mei
Vroeg eruit, weermodellen bekijken. Wat hebben WRF 4km, Harmonie en Arome overgelaten van de mooie voorspellingen? Totale chaos! Het lijkt allemaal voor geen meter op elkaar. We besluiten om volledig uit te gaan van veldobservaties gedurende de dag en zakken nog wat verder af, in de richting van Haguenau. Onderweg stoppen we enkele malen om orografische triggering van forse wolkenpartijen te kunnen bewonderen. Flinke wolkentorens vormen zich boven de om ons heen gelegen gebergten. Erg imposant, maar niet waar we voor op pad zijn gegaan.
De ontwikkelingen lijken te gaan zoals door WRF 4km was aangegeven, waarin de nadruk voor ons naar alle waarschijnlijk komt te liggen op het vastleggen van onweer in de Bovenrijnse Laagvlakte. Niet ver van Haguenau observeren we een paar uur hoe flinke onweerscellen prachtige CB's vormen en scherp afgelijnde neerslagschermen produceren. Een cel ver ten noorden van ons ontwikkelt zich explosief tot een multicell... en daarna een supercell. Buiten ons bereik. Een gemiste kans? Lastig te zeggen. Boven de noordelijke Vogezen, veel dichter bij ons, is ook een en ander gaande. Afwachten maar.
Dat blijkt de juiste keuze te zijn geweest. Ik spot ten zuidwesten van ons een zeer duidelijk afgetekende wolkenbasis met inflowtails (foto 7). Ik wijs Michiel erop, die bevestigt wat ik al dacht: een supercell, aan de sterke inmenging van neerslag in de RFD te zien opnieuw een HP-exemplaar. Wachten we 'm hier op? Waar gaat de bui heen? Is het apparaat sterk genoeg om z'n reis over de laatste toppen van de Vogezen te overleven? Een nieuwe basis ontwikkelt zich direct ten zuidoosten van de supercell die wij aandachtig observeren. Die lijkt pal naar het oost-zuidoosten te trekken, in een hoek van 90 graden ten opzichte van de overheersende windrichting. Een stevig staaltje 'rightmoving'. We springen in de auto en rijden zo snel als verantwoord is richting een gebied ten westen van Straatsburg. Spanning in de auto. Gaan we het halen?
Foto 7
Ik spot tijdens het rijden een kleine heuvel die vrijwel boomloos is en verder is begroeid met wijngaarden. We bevinden ons immers in een wijnstreek. Een kleine, maar deels verharde weg loopt naar de top van de heuvel. Vanaf de heuvel een prachtig uitzicht op het westen, noorden en noordoosten. We zijn geslaagd in onze opzet om de nieuwe bui voor te blijven, dus een vrij zicht op het westen is een perfect begin. Wat zijn we? Een prachtige, laaghangende arcus onder de neerslagvrije basis, met daaronder een kegelvormige wallcloud (foto's 8 en 9). Wat een vangst! En dat terwijl het gevaarte recht op ons af komt, terwijl het neerslagscherm ten noorden van ons langstrekt.
Foto 8
Foto 9
Dichter en dichter komen de wolkenstructuren die voor ons al zo imposant waren. In tegenstelling tot wat we doorgaans meemaken, worden die structeren alleen maar spectaculairder. Steeds meer organisatie in de bui met alle onderdelen uiterst duidelijk herkenbaar. Een klassieke supercell in volle glorie. Gewoonlijk kakt het hele zaakje in voordat we goede foto's kunnen nemen. Wat zijn dit voor fratsen?! We zien onder de neerslagvrije basis een zeer duidelijk RFD-gustfront met daarachter een clear slot, opgevuld door een RFD met relatief weinig neerslag. We spotten een flinke uitzakking van de mesocycloon mét cyaankleurige inflowstraties en als klap op de vuurpijl een steeds compacter wordende, stevig roterende wallcloud, op een gegeven moment ook met funnel! Man man man... (foto's 10 t/m 13)
Foto 10
Foto 11
Foto 12
Foto 13
Gezien de meest imposante structuren van de supercell ten noorden van ons langs gaan trekken, begeven we ons dan ook maar naar de noordelijke kant van onze heuvel. Daar zien we dat het feest gewoon doorgaat. Af en toe wordt het groene schijnsel in de kern van de wallcloud zichtbaar (foto 14). De wallcloud wordt steeds compacter en krult fraai mee met de cyclonale beweging van de noordkant van de RFD (foto 15). De RFD wordt ook steeds droger en de clear slot beweegt zich over ons heen. De contrasten in en rondom de bui veranderen met de veranderende inval van het licht, maar worden er niet minder mooi op. Wat een prachtig staaltje dynamiek. Wie zegt er ook alweer dat we die dingen niet krijgen in Europa, of alleen maar in afgezwakte vorm? Schoolvoorbeeld!
Foto 14
Foto 15
Door de clear slot heen wordt nu ook de volledige stijgstroom zichtbaar, prachtig verlicht door de zon. Heldere, blauwe lucht bevindt zich recht boven ons, terwijl we doorgaan met het schieten van foto's (foto's 16 en 17). De wallcloud verliest langzaam maar zeker structuur, waarna ook de RFD steeds meer met neerslag gevuld raakt. Dat is dan voor een groot gedeelte hagel, wat prachtig tot uiting komt in de witte kleur van het neerslaggordijn en de zeer felle 'hagelboog' die erin zichtbaar is (foto 18).
Foto 16
Foto 17
Foto 18
De supercell laat ons vol ongeloof achter op onze heuvel. We hebben zojuist de mooiste structuren vastgelegd die we ooit hebben gezien. Na een paar minuten van alles op een rijtje krijgen, besluiten we te gaan kijken naar de hagel die de bui heeft achtergelaten. Gezien de vrij hoge CAPE-waarden zouden de stenen redelijk groot kunnen zijn. Onderweg zien we echter dat een bui naar het zuiden sterker wordt, terwijl onze cel in kracht afneemt. We zien de RFD van onze bui opnieuw veel neerslag meenemen, terwijl het RFD-gustfront een steeds duidelijkere arcus krijgt, die ver bij ons vandaan ligt (foto 19). Het geheel hangt boven Straatsburg, waar we gezien eventuele verkeersdrukte vandaan willen blijven. We laten onze prachtbui lopen en zetten koers naar het zuiden, waar we een onweerscomplex dat nog boven Frankrijk hangt willen opwachten voor nachtelijke bliksemfotografie.
Foto 19
Onderweg zien we dat de bui die ten zuiden van 'onze' supercell activeerde, ook supercellulair wordt. We zien hier alle structuren vanaf de achterkant en we besluiten verder te rijden. Achteraf gezien geen slimme beslissing, maar je kunt niet alles hebben. We zetten koers richting de Tertiaire Kaiserstuhl-vulkaan, waar we vanaf de geterrasseerde wijngaarden een prachtig uitzicht zouden moeten hebben op wat er 's nachts aan geflits plaats zal vinden. Onderweg stoppen we nog eenmaal om de supercell ten noorden van ons vast te leggen, maar dat hadden we beter kunnen doen toen we er nog dicht op zaten. De laatste stop voor onze nachtelijke positie zou opnieuw een Grote M worden, maar snelle activering van het onweer boven de Elzas deed ons al snel naar ons uitzichtspunt boven het dorpje Ihringen gaan. Een goed uitzicht richting het zuidwesten, met in de voorgrond het stadje Breisach am Rhein prominent in beeld. We worden door onze Duitse collega's van de avond ervoor vergezeld, waardoor een gezellige bende ontstaat. Een rij van statiefjes aan de rand van een weggetje op een wijnterras is een typische verschijning waar chasers bij elkaar komen.
De eerste bui bleek uiteindelijk de meest fotogenieke te zijn. Die produceerde de beste CG's, waarvan er een veel dichterbij kwam (maar nog altijd ver weg), en een transformator opblies tot een forse vuurbal. Niemand had de relatieve nabijheid van deze positieve ontlading verwacht, dus in alle foto's is het hoofdkanaal van deze bliksem overbelicht (foto 20).
Foto 20
Desondanks volgen er nog een paar acceptabel vastgelegde ontladingen. Er lijkt zich zelfs een uitgezakte, maar 'elevated' wolkenbasis te bevinden voor de meeste ontladingen uit. (foto's 21 en 22)
Foto 21
Foto 22
Na het passeren van deze bui gebeurt er van alles op onweersvlak, maar wel relatief ver bij ons vandaan. We richten onze camera's maar op een bui die vanuit de Bovenrijnse Laagvlakte een koers over het Zwarte Woud is begonnen. Meestal is het geflits vanuit deze bui beperkt tot een klein gedeelte van de wolk, maar er zit een ontlading bij die heel het gevaarte fel doet oplichten (foto 23). Steeds beter zichtbaar wordt ook de mistlaag die zich rondom ons vormt. Geen bemoedigend tafereel en de foto's lijken daardoor verprutst te zijn in de nabewerking met het roemruchte clarityschuifje.
Foto 23
De buien in Frankrijk hebben zich op dat moment georganiseerd tot een krachtige squall line. Deze lijn, met verschillende, boogvormige segmenten en zeer hoge radarreflectivteit in de kernen, komt op ons af. Als het geheel na een paar uur bij ons arriveert, is al het fotogenieke eraf. Veel bliksem, maar enkel weerlicht hoog boven ons. Vlak voordat de regen vanuit een vooruitgeblazen segment van de lijn de lens bedruppelt, weet ik nog een foto te maken van de zeer laaghangende shelfcloud met daarboven een vreemde chaos aan wolkenstructuren (foto 24). Snel de auto in en de balans opmaken.
Foto 24
Wat nu? We zijn omringd door regen en hoogtegeflits, zonder dat er nog onweer achter de kapotte squall zit. Einde chase dus. Magere bliksemvangsten, maar wat een onvoorstelbare ervaring wat betreft supercellstructuren.
Ik zet midden in de nacht koers richting Nederland. Het zou pas in de buurt van Mainz zijn dat we voor de voormalige squall uitrijden. Tot die tijd een en al 80 km per uur rijden, regelmatig voorzien van de nodige, hetzij beperkte aquaplaning. Nadat we van de bui wegrijden, zien we er een verdachte basis onder ontstaan. Het apparaat gaat ineens ook naar rechts. Het is dan al daglicht, met een felrood opkomende zon direct boven de horizon. Zonder een goed uitzichtpunt op dit tafereel op korte termijn voorhanden, zetten we zonder discussie en zonder spijt de rit richting Nederland voort. We hebben nog een heel eind te gaan. Onderweg komen we rondom de bruggen die over diepe dalen gebouwd zijn nog uiterst dichte mistbanken tegen, maar dat is dan ook het laatste interssante, weerkundige wapenfeit van deze onvergetelijke, driedaagse onweersjacht.
Met vriendelijke groet,
Gijs
sommige weergebeurtenissen zijn hun eigen verslag waard. Gezien het hier in Nederland nog niet op echt grote schaal tot zwaar, dynamisch onweer wil komen, plaats ik de foto's die ik gemaakt heb in Duitsland en Frankrijk van 27 t/m 29 mei. Per foto is er een omschrijving van wat er te zien is.
Doelen: eventuele supercells zien op we naar het zuidwesten van Duitsland, waar we twee dagen en nachten lang hopen zwaar onweer te kunnen fotograferen.
Chasers: vier man + aanhang van Level 3 Storm Chasers; Paul Begijn, Michiel Baatsen, Rick Bekker (plus vriendin) en ikzelf.
Vrijdag 27 mei
Er is in de tweede helft vanuit 's-Hertogenbosch door vier man van ons team koers gezet richting het Rheinland tussen Keulen en Aachen. Van daaruit zouden we de convectie observeren en, wanneer nodig, verder richting het zuiden afzakken. De overnachting was gepland tussen Mainz en Karlsruhe, met het oog op eventueel onweer later die avond en de volgende dag.
Na berichten te hebben gelezen, waarvan één voorzien van een foto, over tornado's in de omgeving van Aachen, besluiten we om een sterke stijgstroom te bekijken die zich ten westen van ons bevindt als we in de omgeving van Euskirchen rondrijden. De neerslagvrije basis was vanaf grote afstand al goed te zien en we besloten dan ook om dichter op de bui te gaan zitten. Bij elke stop die we maken zien we verdere, verdachte ontwikkeling van de basis van de bui. Ons vreugde was dan ook groot toen we een duidelijk herkenbare, lange tailcloud konden zien (foto 1).
Foto 1
We besluiten om direct ten westen van Mechernich te gaan staan, waar de basis heen lijkt te trekken. Meteen voorbij de bossen die naast Mechernich liggen, zien we dat de tailcloud is verbonden aan een forse wallcloud. Wat een begin van de meerdaagse chase! De voorste auto, waarin ikzelf en Rick Bekker zitten, wordt recht voor de wallcloud gepositioneerd. De andere auto, met daarin Michiel Baatsen en Paul Begijn, blijft er iets achter. Het zicht is voor mij en Rick fenomenaal. Een 'groundscraping wallcloud' trekt warme, vochtige lucht uit de dalen onder ons (foto 2).
Foto 2
De Rear Flank Downdraft heeft een eigen arcus gecreëerd, die naadloos overloopt in de wallcloud. Gezien de sterke interactie tussen basis en Forward Flank Downdraft, kon er later tot de conclusie worden gekomen dat het hier ging om een 'High Precipitation-supercell'. Ook het naar verhouding grote formaat van de hook echo op de radarbeelden wees in de richting van een HP-supercell. Het totale apparaat was zeer imposant en zelfs in een panoramafoto kunnen de proporties van het gevaarte niet goed in perspectief gebracht worden (foto 3).
Foto 3
De wallcloud komt recht op ons af. Met de meldingen van tornado's onder deze bui of de voorlopers ervan, hopen we enerzijds dat we nu zelf eindelijk zo'n stofzuiger mogen aanschouwen en anderzijds dat we niet teveel hooi op de vork hebben genomen. De 'Bear's Cage' wordt zeer duidelijk zichtbaar door de ronde, roterende vorm van de wallcloud, waarin een zeer herkenbare, haast angstaanjagend groene kleur de sfeer bepaalt (foto 4). Overal krullen kleine slierten fractus naar boven in de kolkende massa. Zijn we nog wel in Europa?
Foto 4
We besluiten de supercell volledig te laten passeren voordat we contact opnemen met Paul en Michiel. Zij zijn de wallcloud voor weten te blijven, en willen eventuele hagelschade voorkomen door dat vol te houden. We spreken met z'n allen af in Mendig, ongeveer drie kwartier naar het zuidoosten, en rijden daar op ons eigen tempo heen. Onderweg zien Rick en ik boven het Ahrdal de snel zwakker wordende inflowstructuur van de supercell. We hadden 'm ingehaald! Dit gevaarte leek echter gedoemd te zijn er snel volledig mee op te houden.
In Mendig verzamelen we, na getankt te hebben, bij de Grote M
. Gezien het radarbeeld, dat oplijning van de neerslag en het bliksempatroon laat zien, besluiten we om een eventuele arcus-/shelfcloud op te wachten op een uitkijktoren op de kraterrand van de roemruchte Laacher See-caldera. Ricks uitlating van de dag, terwijl we richting de toren rijden: "Dat ziet eruit als een laffe winterarcus..."Op de top van de toren kijken we naar waar de arcus vandaan komt. Wat blijkt? Daar waar eerst de basis van de HP-supercell zat, zit nu een nieuwe wallcloud voorzien van een prachtige tailcloud! Deze opnieuw tot leven gekomen supercell was embedded in een lineair systeem, maar was desondanks zeer goed herkenbaar van waar wij stonden. De neerslag bewoog zich hoofdzakelijk parallel aan de basis, met regelmatige, positive CG-ontladingen die zware knallen produceerden. Snel foto's nemen en naar beneden! (foto's 5 en 6)
Foto 5
Foto 6
Bij de voet van de toren schuilen we en drinken we wat bij een hotel-restaurant. Een paar CG's slaan wel heel dichtbij in, waarvan een mogelijk in de toren waar we even daarvoor op gestaan hebben. Geen verkeerde beslissing om naar beneden te gaan. Paul neemt hier van ons afscheid en gaat naar huis; het leven heeft meer belangrijke zaken dan alleen chasen.
Na een klein uur vertrekken we verder in zuidelijke richting, waar we de jacht op de cel voortzetten. Waarom? Nog altijd was de voortbeweging erg langzaam. Onderweg zien we met eigen ogen waar we al berichten over hebben ontvangen; een aanzienlijk hageltapijt is links en rechts achtergelaten door de supercell. We komen er echter nooit meer vooruit; een routinecontrole door de sterke arm der wet van onze oosterburen vertraagt onze jacht dusdanig dat we besluiten het avondonweer af te wachten... dat nooit zou komen. Na een treffen met wat Duitse collega's liggen we relatief vroeg op bed en wordt er goed geslapen, wat met het oog op de volgende dag zo erg nog niet is.
Zaterdag 28 mei en zondag 29 mei
Vroeg eruit, weermodellen bekijken. Wat hebben WRF 4km, Harmonie en Arome overgelaten van de mooie voorspellingen? Totale chaos! Het lijkt allemaal voor geen meter op elkaar. We besluiten om volledig uit te gaan van veldobservaties gedurende de dag en zakken nog wat verder af, in de richting van Haguenau. Onderweg stoppen we enkele malen om orografische triggering van forse wolkenpartijen te kunnen bewonderen. Flinke wolkentorens vormen zich boven de om ons heen gelegen gebergten. Erg imposant, maar niet waar we voor op pad zijn gegaan.
De ontwikkelingen lijken te gaan zoals door WRF 4km was aangegeven, waarin de nadruk voor ons naar alle waarschijnlijk komt te liggen op het vastleggen van onweer in de Bovenrijnse Laagvlakte. Niet ver van Haguenau observeren we een paar uur hoe flinke onweerscellen prachtige CB's vormen en scherp afgelijnde neerslagschermen produceren. Een cel ver ten noorden van ons ontwikkelt zich explosief tot een multicell... en daarna een supercell. Buiten ons bereik. Een gemiste kans? Lastig te zeggen. Boven de noordelijke Vogezen, veel dichter bij ons, is ook een en ander gaande. Afwachten maar.
Dat blijkt de juiste keuze te zijn geweest. Ik spot ten zuidwesten van ons een zeer duidelijk afgetekende wolkenbasis met inflowtails (foto 7). Ik wijs Michiel erop, die bevestigt wat ik al dacht: een supercell, aan de sterke inmenging van neerslag in de RFD te zien opnieuw een HP-exemplaar. Wachten we 'm hier op? Waar gaat de bui heen? Is het apparaat sterk genoeg om z'n reis over de laatste toppen van de Vogezen te overleven? Een nieuwe basis ontwikkelt zich direct ten zuidoosten van de supercell die wij aandachtig observeren. Die lijkt pal naar het oost-zuidoosten te trekken, in een hoek van 90 graden ten opzichte van de overheersende windrichting. Een stevig staaltje 'rightmoving'. We springen in de auto en rijden zo snel als verantwoord is richting een gebied ten westen van Straatsburg. Spanning in de auto. Gaan we het halen?
Foto 7
Ik spot tijdens het rijden een kleine heuvel die vrijwel boomloos is en verder is begroeid met wijngaarden. We bevinden ons immers in een wijnstreek. Een kleine, maar deels verharde weg loopt naar de top van de heuvel. Vanaf de heuvel een prachtig uitzicht op het westen, noorden en noordoosten. We zijn geslaagd in onze opzet om de nieuwe bui voor te blijven, dus een vrij zicht op het westen is een perfect begin. Wat zijn we? Een prachtige, laaghangende arcus onder de neerslagvrije basis, met daaronder een kegelvormige wallcloud (foto's 8 en 9). Wat een vangst! En dat terwijl het gevaarte recht op ons af komt, terwijl het neerslagscherm ten noorden van ons langstrekt.
Foto 8
Foto 9
Dichter en dichter komen de wolkenstructuren die voor ons al zo imposant waren. In tegenstelling tot wat we doorgaans meemaken, worden die structeren alleen maar spectaculairder. Steeds meer organisatie in de bui met alle onderdelen uiterst duidelijk herkenbaar. Een klassieke supercell in volle glorie. Gewoonlijk kakt het hele zaakje in voordat we goede foto's kunnen nemen. Wat zijn dit voor fratsen?! We zien onder de neerslagvrije basis een zeer duidelijk RFD-gustfront met daarachter een clear slot, opgevuld door een RFD met relatief weinig neerslag. We spotten een flinke uitzakking van de mesocycloon mét cyaankleurige inflowstraties en als klap op de vuurpijl een steeds compacter wordende, stevig roterende wallcloud, op een gegeven moment ook met funnel! Man man man... (foto's 10 t/m 13)
Foto 10
Foto 11
Foto 12
Foto 13
Gezien de meest imposante structuren van de supercell ten noorden van ons langs gaan trekken, begeven we ons dan ook maar naar de noordelijke kant van onze heuvel. Daar zien we dat het feest gewoon doorgaat. Af en toe wordt het groene schijnsel in de kern van de wallcloud zichtbaar (foto 14). De wallcloud wordt steeds compacter en krult fraai mee met de cyclonale beweging van de noordkant van de RFD (foto 15). De RFD wordt ook steeds droger en de clear slot beweegt zich over ons heen. De contrasten in en rondom de bui veranderen met de veranderende inval van het licht, maar worden er niet minder mooi op. Wat een prachtig staaltje dynamiek. Wie zegt er ook alweer dat we die dingen niet krijgen in Europa, of alleen maar in afgezwakte vorm? Schoolvoorbeeld!
Foto 14
Foto 15
Door de clear slot heen wordt nu ook de volledige stijgstroom zichtbaar, prachtig verlicht door de zon. Heldere, blauwe lucht bevindt zich recht boven ons, terwijl we doorgaan met het schieten van foto's (foto's 16 en 17). De wallcloud verliest langzaam maar zeker structuur, waarna ook de RFD steeds meer met neerslag gevuld raakt. Dat is dan voor een groot gedeelte hagel, wat prachtig tot uiting komt in de witte kleur van het neerslaggordijn en de zeer felle 'hagelboog' die erin zichtbaar is (foto 18).
Foto 16
Foto 17
Foto 18
De supercell laat ons vol ongeloof achter op onze heuvel. We hebben zojuist de mooiste structuren vastgelegd die we ooit hebben gezien. Na een paar minuten van alles op een rijtje krijgen, besluiten we te gaan kijken naar de hagel die de bui heeft achtergelaten. Gezien de vrij hoge CAPE-waarden zouden de stenen redelijk groot kunnen zijn. Onderweg zien we echter dat een bui naar het zuiden sterker wordt, terwijl onze cel in kracht afneemt. We zien de RFD van onze bui opnieuw veel neerslag meenemen, terwijl het RFD-gustfront een steeds duidelijkere arcus krijgt, die ver bij ons vandaan ligt (foto 19). Het geheel hangt boven Straatsburg, waar we gezien eventuele verkeersdrukte vandaan willen blijven. We laten onze prachtbui lopen en zetten koers naar het zuiden, waar we een onweerscomplex dat nog boven Frankrijk hangt willen opwachten voor nachtelijke bliksemfotografie.
Foto 19
Onderweg zien we dat de bui die ten zuiden van 'onze' supercell activeerde, ook supercellulair wordt. We zien hier alle structuren vanaf de achterkant en we besluiten verder te rijden. Achteraf gezien geen slimme beslissing, maar je kunt niet alles hebben. We zetten koers richting de Tertiaire Kaiserstuhl-vulkaan, waar we vanaf de geterrasseerde wijngaarden een prachtig uitzicht zouden moeten hebben op wat er 's nachts aan geflits plaats zal vinden. Onderweg stoppen we nog eenmaal om de supercell ten noorden van ons vast te leggen, maar dat hadden we beter kunnen doen toen we er nog dicht op zaten. De laatste stop voor onze nachtelijke positie zou opnieuw een Grote M worden, maar snelle activering van het onweer boven de Elzas deed ons al snel naar ons uitzichtspunt boven het dorpje Ihringen gaan. Een goed uitzicht richting het zuidwesten, met in de voorgrond het stadje Breisach am Rhein prominent in beeld. We worden door onze Duitse collega's van de avond ervoor vergezeld, waardoor een gezellige bende ontstaat. Een rij van statiefjes aan de rand van een weggetje op een wijnterras is een typische verschijning waar chasers bij elkaar komen.
De eerste bui bleek uiteindelijk de meest fotogenieke te zijn. Die produceerde de beste CG's, waarvan er een veel dichterbij kwam (maar nog altijd ver weg), en een transformator opblies tot een forse vuurbal. Niemand had de relatieve nabijheid van deze positieve ontlading verwacht, dus in alle foto's is het hoofdkanaal van deze bliksem overbelicht (foto 20).
Foto 20
Desondanks volgen er nog een paar acceptabel vastgelegde ontladingen. Er lijkt zich zelfs een uitgezakte, maar 'elevated' wolkenbasis te bevinden voor de meeste ontladingen uit. (foto's 21 en 22)
Foto 21
Foto 22
Na het passeren van deze bui gebeurt er van alles op onweersvlak, maar wel relatief ver bij ons vandaan. We richten onze camera's maar op een bui die vanuit de Bovenrijnse Laagvlakte een koers over het Zwarte Woud is begonnen. Meestal is het geflits vanuit deze bui beperkt tot een klein gedeelte van de wolk, maar er zit een ontlading bij die heel het gevaarte fel doet oplichten (foto 23). Steeds beter zichtbaar wordt ook de mistlaag die zich rondom ons vormt. Geen bemoedigend tafereel en de foto's lijken daardoor verprutst te zijn in de nabewerking met het roemruchte clarityschuifje.
Foto 23
De buien in Frankrijk hebben zich op dat moment georganiseerd tot een krachtige squall line. Deze lijn, met verschillende, boogvormige segmenten en zeer hoge radarreflectivteit in de kernen, komt op ons af. Als het geheel na een paar uur bij ons arriveert, is al het fotogenieke eraf. Veel bliksem, maar enkel weerlicht hoog boven ons. Vlak voordat de regen vanuit een vooruitgeblazen segment van de lijn de lens bedruppelt, weet ik nog een foto te maken van de zeer laaghangende shelfcloud met daarboven een vreemde chaos aan wolkenstructuren (foto 24). Snel de auto in en de balans opmaken.
Foto 24
Wat nu? We zijn omringd door regen en hoogtegeflits, zonder dat er nog onweer achter de kapotte squall zit. Einde chase dus. Magere bliksemvangsten, maar wat een onvoorstelbare ervaring wat betreft supercellstructuren.
Ik zet midden in de nacht koers richting Nederland. Het zou pas in de buurt van Mainz zijn dat we voor de voormalige squall uitrijden. Tot die tijd een en al 80 km per uur rijden, regelmatig voorzien van de nodige, hetzij beperkte aquaplaning. Nadat we van de bui wegrijden, zien we er een verdachte basis onder ontstaan. Het apparaat gaat ineens ook naar rechts. Het is dan al daglicht, met een felrood opkomende zon direct boven de horizon. Zonder een goed uitzichtpunt op dit tafereel op korte termijn voorhanden, zetten we zonder discussie en zonder spijt de rit richting Nederland voort. We hebben nog een heel eind te gaan. Onderweg komen we rondom de bruggen die over diepe dalen gebouwd zijn nog uiterst dichte mistbanken tegen, maar dat is dan ook het laatste interssante, weerkundige wapenfeit van deze onvergetelijke, driedaagse onweersjacht.
Met vriendelijke groet,
Gijs
