Fragment uit mijn "Dagboek 85"
(het volledige dagboek verschijnt op de site van "Het Winterbulletin")
5 januari (zaterdag): Het is vannacht en vanochtend bijzonder koud geweest; zelfs bij Rotterdam werd zeer strenge vorst gemeten : -16°C. Dat is voor deze omgeving zeer uitzonderlijk, maar ook elders in het land ging Thialf voluit : Eelde en Gilze-Rijen -17 en Deelen -19. Hans de Jong geeft zijn weerpraatje nu de titel : Streng tot zeer streng. Hij noemt temperaturen, gemeten door weeramateurs op de Veluwezoom op 4 januari : -18° op huthoogte en -21,8° op 10 cm hoogte. Sneeuwhoogten in het noorden van het land zijn aanzienlijk : 13cm in Uithuizermeden, Warmenhuizen (NH) 19 cm en West Terschelling 23 cm. Hans de Jong wordt steeds positiever over deze winter; hij vergelijkt de ontwikkelingen met 1947 en 1963. Hij eindigt met : “Dat het nog lang koud zal blijven, lijkt mij wel voor de hand te liggen.”
Winternieuws in de kranten :
Trouw : Treinverkeer vertraagd door sneeuw. Bevroren koppelingen zijn de boosdoener; veel reizigers moeten extra overstappen en lopen vertragingen op. Het wegverkeer had gisterenochtend nog problemen met de gladheid, maar gisterenavond was de toestand weer normaal.
Het Vrije Volk kopt op pagina 3 : Schaatsen uit het vet : de winter begint echt. Ijsclub Kralingen liet in allerijl de tennisbaan onderlopen. In het oosten van het land ondervonden kleine schepen al hinder van de ijsgang.
Tussen twaalf en twee fiets ik langs de Rotte. Er ligt mooi, maar dun ijs. Op de Rottemeren ligt ook sneeuw op het ijs; dat betekent, dat het daar al iets langer dicht ligt. Gunstig is dat niet, want de sneeuwlaag isoleert en belemmert de ijsaangroei. Het is fantastisch windstil weer; ik krijg ook daardoor een beetje twijfel aan de schaatsmogelijkheden op korte termijn; we zien morgen wel.
’s Avonds blijkt uit het weerbericht dat de al eerder aangekondigde sneeuwstoring meer gaat doen dan een paar verspreide buien brengen. Op de Noordzee diept een storing uit en gaat vanuit het noorden sneeuw brengen bij zuidenwind, later draaiend naar noordoost. Het doet een beetje denken aan 1979 : ook toen eerst een kou-inval van formaat, gevolgd door een rustige dag en daarna een sneeuwstoring (Polar Low) vanaf de Noordzee.
Om 22 uur meldt Rotterdam al weer -13. Dan verandert er iets, want om middernacht is het kwik gestegen tot -11. Dat moet de invloed van wind of bewolking zijn.
De vijfdaagse verwachting van het KNMI geeft een aanhouden van de vorst op, met ’s nachts meest strenge vorst. Op de weerkaart zien we als blikvangers nog steeds een groot hogedrukgebied met centrum bij IJsland en een lagedrukgebied boven het Middellandse Zeegebied. Een klassieke wintersituatie met als smaakmaker een kleine sneeuwdepressie die uitdiepend over de Noordzee naar het zuiden trekt.
Koudegetal : 18,6
6 januari (zondag): Ik maak met mijn schaatsvriend een tochtje op de Rottemeren. We hadden dat gisteren na inspectie van het ijs afgesproken, hopend op ijs van voldoende dikte. Het is daarbij heel ander weer dan gisteren. De temperatuur is opgelopen naar ongeveer -4 en het is er flink bij gaan waaien uit het zuiden. In de loop van de dag gaat het sneeuwen.
Door die wind is het vrij koud op het ijs; het gekraak hier en daar maakt duidelijk, dat de dikte nog wat te wensen over laat. De sfeer is wel bijzonder winters door de sneeuw op het ijs en de sneeuwjacht; het zicht vermindert af en toe tot 100 à 200 meter. Als we om drie uur van het ijs af stappen zie ik een bleek zonnetje tussen de grauwe wolken doorkomen; het blijft daarbij licht sneeuwen. Een poollandschap, zo stel ik mij voor dat dat er uit ziet.
De veroorzaker van dit prachtige winterse spektakel is een kleine depressie, die vlak ten westen van ons land naar het zuiden trok. Uit het verslag van Hans de Jong, opgevangen van diverse waarnemers elders in het land, blijkt, dat deze depressie in heel het land behoorlijk huis hield. In het uiterste noorden van het land kwamen sneeuwverstuivingen voor en plaatselijk vielen flinke sneeuwbuien. Op Ameland en Schiermonnikoog kwam bij buien een stormachtige noordoostenwind los, waarbij auto’s insneeuwden in sneeuwruggen van bijna een meter.
Andere waarnemers beleefden plotseling invallende noordoostenwind met kracht 8 tot 10, een groenachtige wolkenband als bij een zwaar onweer of plotselinge luchtdrukveranderingen. Achter de depressie baant zeer koude lucht uit Duitsland zich snel een weg naar het westen. Ook bij ons draait de wind in de avond naar noordoost en neemt dan toe tot krachtig of hard. De temperatuur daalt snel naar -6 tot -8 in het hele land.
Het hele gebeuren roept natuurlijk herinneringen op aan 2 januari 1979 (zie ook het 1979-journaal). Ook toen trok een kleine en zeer koude depressie over de Noordzee naar het zuiden en verzorgde bij ons een weergaloze wintershow, met name in het westen van het land. Het verschil met 79 zit in een paar dingen : deze depressie liet ons land links liggen, waardoor geen dooi ons land binnen kwam. Zelfs Vlissingen hield de temperatuur de hele dag onder nul; het maximum was daar -1,2°C. Elders bleef het kouder; De Bilt kwam tot -5,3 en Eelde tot -5,6 als maximum. Een ander verschil is de omvang van de sneeuwdepressie; kwam die van 2 januari 1979 met de kern over zuid Holland en reikte de invloed niet tot het noordoosten; de depressie van vandaag trok over België maar was met die buien en plotseling opkomende noordoosten wind tot in het uiterste noordoosten van het land duidelijk aanwezig.
Ook elders in Europa blijft de winter heel opzichtig aanwezig; uit Baskenland werd sneeuw geweld; Bordeaux en Toulouse kwamen tot -6 en zelfs in Rome sneeuwt het bij temperaturen onder 0.
Al weer een prachtige winterdag bijgeschreven in de geschiedenis van 1985. Duidelijk is nu al, dat het morgen weer kouder is met die felle oostenwind. Een nieuwe portie zeer koude lucht stroom vanuit Scandinavië naar ons land. Dat belooft nog meer goeds!
Koudegetal : 26,2
Groet,
Cees
Quote selectie