Nu er geen ontkomen meer aan lijkt aan een winters getint uiteinde van februari en wie weet misschien wel een (lange?) uitloop in maart, moet ik onwillekeurig even terugdenken aan die prachtige historisch koudegolf die ons nog op zo'n laat tijdstip tijdens de eerste week van maart 1971 trof. Dat was een koudegolf mét winterse surprises in de vorm van sneeuw en (zeer) strenge vorst.
Koud weer op zich is echt niet bijzonder eind februari/begin maart, maar de intrede alsnog van een uitgesproken winterse luchtdrukverdeling is dat wél. En daarvan was in 1971 sprake. Als dominerend element trad op een hogedrukgebied van 1060(!) hPa boven Noord-Europa, nabij de Witte Zee. Zo'n maximum hoort eerder thuis in december en januari en geeft in Europa dan kans op een strenge winter.
Belangrijk winstpunt in die winterse setting van maart 1971 was de sneeuwval van betekenis die zich enkele malen voordeed. De eerste keer was dat vrij onverwachte uitgebreide sneeuwval over Nederland op dinsdag 2 maart 1971. Dat gebeurde toen onder invloed van een soort mini-depressie die op weg was van Engeland naar Frankrijk en voornamelijk west- en zuidwest-Nederland wat sneeuw leek te gaan brengen. In werkelijkheid kwam de mini-depressie omhoog tot over Zuidwest-Nederland en trok vandaar naar België (1014 hPa), afleggen als het het moest tegen dat Noordelijke hogedrukbastion dat ook verbinding kreeg met een ander maximum ten westen van Ierland. Een schoolvoorbeeld van een volledig geblokkeerde luchtdrukverdeling. Oceaandepressies maakten geen schijn van kans. Zelfs deden de ontwikkelingen op de weerkaart met een sterk hogedrukgebied boven Noord-Europa en een naar het zuidoosten wegslippende depressie in sommige opzichten denken aan de historische luchtdrukverschuivingen die geleid hebben tot de zeer strenge vorst in februari 1929.
Het sneeuwoffensief dat deze mini-depressie die dinsdag(middag) tot over Noord-Nederland ontketende bezorgde de winter een belangrijk winstpunt met het gevormde sneeuwdek van 3 tot 6 centimeter in Friesland, Midden-Nederland 8 tot 10 centimeter. In de klare nachten die volgden ging het matig tot streng vriezen, Rotterdam al -11 op de 4e maart 1971. De nacht erna was historisch koud, minima van de 5e maart 1971: De Bilt, Volkel, Gilze-Rijen, Twenthe en Eindhoven -14, Soesterberg -16, Vliegvled Deelen -17ºC.
Dit wás al schitterend en het zou nog mooier worden! Die vrijdag de 5e maart 1971 naderde er via Noordwest-Duitsland namelijk een storing van de Oostzee die als koudeput vanuit Noord-Polen in beweging was gekomen en nu snel over ons land naar Frankrijk trok. Ze ververste op vele plaatsen het sneeuwdek... Ik herinner mij van deze vrijdagmiddag hoe ik verwonderd naar de dichte vallende sneeuwvlokken keek onder vrijwel windstille omstandigheden. Het sneeuwdek in Noord-Friesland groeide tot 17 centimeter! Na de sneeuw klaarde de lucht snel op en ging het weer vriezen dat het kraakte! De volgende zaterdagochtend vroor het bij ons in oostelijk Friesland 12 tot 13ºC in zeer heldere lucht. Het was écht winter!
In Nederland werden in de volgende nacht naar zondag de 7e maart 1971 de volgende minima gerapporteerd: Rotterdam en Amsterdam -11, Maastricht -12, Eelde en Eindhoven -13, De Bilt -14 en de Vliegbasis Twenthe -15ºC., een nieuw maarts kouderecord voor Oost-Overijssel en Oost-Gelderland. Het was in feite de laatste stuiptrekking van de intensieve koudegolf, die de gedachten aan eierzoeken volkomen naar de achtergrond had gedrukt. 's Zondags stroomde minder koude lucht van het zuidwesten uit over ons land uit.
Hieronder nog het kaartje van dinsdag 2 maart 1971.
Koud weer op zich is echt niet bijzonder eind februari/begin maart, maar de intrede alsnog van een uitgesproken winterse luchtdrukverdeling is dat wél. En daarvan was in 1971 sprake. Als dominerend element trad op een hogedrukgebied van 1060(!) hPa boven Noord-Europa, nabij de Witte Zee. Zo'n maximum hoort eerder thuis in december en januari en geeft in Europa dan kans op een strenge winter.
Belangrijk winstpunt in die winterse setting van maart 1971 was de sneeuwval van betekenis die zich enkele malen voordeed. De eerste keer was dat vrij onverwachte uitgebreide sneeuwval over Nederland op dinsdag 2 maart 1971. Dat gebeurde toen onder invloed van een soort mini-depressie die op weg was van Engeland naar Frankrijk en voornamelijk west- en zuidwest-Nederland wat sneeuw leek te gaan brengen. In werkelijkheid kwam de mini-depressie omhoog tot over Zuidwest-Nederland en trok vandaar naar België (1014 hPa), afleggen als het het moest tegen dat Noordelijke hogedrukbastion dat ook verbinding kreeg met een ander maximum ten westen van Ierland. Een schoolvoorbeeld van een volledig geblokkeerde luchtdrukverdeling. Oceaandepressies maakten geen schijn van kans. Zelfs deden de ontwikkelingen op de weerkaart met een sterk hogedrukgebied boven Noord-Europa en een naar het zuidoosten wegslippende depressie in sommige opzichten denken aan de historische luchtdrukverschuivingen die geleid hebben tot de zeer strenge vorst in februari 1929.
Het sneeuwoffensief dat deze mini-depressie die dinsdag(middag) tot over Noord-Nederland ontketende bezorgde de winter een belangrijk winstpunt met het gevormde sneeuwdek van 3 tot 6 centimeter in Friesland, Midden-Nederland 8 tot 10 centimeter. In de klare nachten die volgden ging het matig tot streng vriezen, Rotterdam al -11 op de 4e maart 1971. De nacht erna was historisch koud, minima van de 5e maart 1971: De Bilt, Volkel, Gilze-Rijen, Twenthe en Eindhoven -14, Soesterberg -16, Vliegvled Deelen -17ºC.
Dit wás al schitterend en het zou nog mooier worden! Die vrijdag de 5e maart 1971 naderde er via Noordwest-Duitsland namelijk een storing van de Oostzee die als koudeput vanuit Noord-Polen in beweging was gekomen en nu snel over ons land naar Frankrijk trok. Ze ververste op vele plaatsen het sneeuwdek... Ik herinner mij van deze vrijdagmiddag hoe ik verwonderd naar de dichte vallende sneeuwvlokken keek onder vrijwel windstille omstandigheden. Het sneeuwdek in Noord-Friesland groeide tot 17 centimeter! Na de sneeuw klaarde de lucht snel op en ging het weer vriezen dat het kraakte! De volgende zaterdagochtend vroor het bij ons in oostelijk Friesland 12 tot 13ºC in zeer heldere lucht. Het was écht winter!
In Nederland werden in de volgende nacht naar zondag de 7e maart 1971 de volgende minima gerapporteerd: Rotterdam en Amsterdam -11, Maastricht -12, Eelde en Eindhoven -13, De Bilt -14 en de Vliegbasis Twenthe -15ºC., een nieuw maarts kouderecord voor Oost-Overijssel en Oost-Gelderland. Het was in feite de laatste stuiptrekking van de intensieve koudegolf, die de gedachten aan eierzoeken volkomen naar de achtergrond had gedrukt. 's Zondags stroomde minder koude lucht van het zuidwesten uit over ons land uit.
Hieronder nog het kaartje van dinsdag 2 maart 1971.
