Vandaag zal een dag worden, die ik mij straks nog lang kan heugen.
Al vorig jaar was er reële kans dat het Nederlands hitterecord kon sneuvelen. Het begon toen al te kriebelen: wauw, een historisch moment in de maak. Het is immers nogal iets, zo ongeveer het belangrijkste meteorologisch record dat een land kan hebben (samen met het all-time kouderecord) wordt scherpgesteld. Het record vertegenwoordigt immers een harde grens van de klimatologie in een groot gebied.
In dit geval ging het ook nog eens een record 'op leeftijd', zeker gezien omringende landen.
Er is veelvuldig gediscussieerd over de totstandkoming van het Warnsveld-record. Ik blijf van mening dat de situatie van 23 augustus 1944 een temperatuur van 38,6 graden toeliet. Maar je kan serieuze vraagtekens stellen bij de gemeten waarde op die plaats waar hij gemeten is, in de zin van vergelijkbaarheid met de hedendaagse metingen.
Aan die discussie komt natuurlijk niet gelijk een einde, het is vooral mooi voer voor academici, maar dit jaar dus wel een nieuw antwoord op de vraag: 'wat is de heetste dag ooit gemeten in Nederland?'. Het landelijk hitterecord is weer ‘bij de tijd’.
Daarmee kom ik bij het volgende. Bij elk klimaat horen extremen en er worden nu en dan records gebroken. Zowat elke 'rechtgeaarde', gepassioneerde meteoroloog wordt enthousiast bij elke mogelijkheid van een extreme weersituatie, al helemaal als die elke definitie van ‘normaal’ te buiten gaat.
Maar het is buitengewoon onwaarschijnlijk, zonder een duidelijk gaande verandering in het klimaat, dat een nieuw absoluut (all-time) temperatuurrecord boven het oude record uitstijgt met 0,7 graden, zoals vandaag in Nederland, tot zelfs 1,8 graden, vorige maand in Frankrijk.
Met andere woorden, de marge waarmee vandaag het Nederlands hitterecord is gebroken, zegt heel veel over de opwarming van het klimaat in onze omgeving. Ongetwijfeld zullen klimaatdeskundigen van het KNMI of een universiteit daar spoedig ook iets onderbouwd over kunnen zeggen.
Hier schuilt voor mij het dubbele gevoel van deze dag. Het was een memorabele dag, omdat we een extreem hebben gezien. Dat is het boeiende en opwindende van onze hobby (mijn vak). De klimatologische grenzen van Nederland zijn tastbaar gemaakt. Maar we hebben die grens ook nogal grof opgerekt zien worden, en niet als bij schaatsen 500 meter sprint met 0,3 seconden, maar ineens met enkele hele seconden. Dat geeft veel te denken.
Groeten,
Ben
