EC12z: 10 hPa zonal wind gaat er goed en wel voor: SSW

Het ensemble gemiddelde van EC gaat deze avond duidelijk naar negatieve waarden in de pluim, dwz een oostelijke wind op 10 hPa. Een sudden stratospheric warming lijkt ons op basis van deze pluim, en die van GFS vannochtend, bijna niet meer te ontgaan. De timing lijkt perfect, eerste decade januari, precies in het putje van de winter.

Nouja winter, kan daar anno 2021 dan nog wel van worden gesproken? Wat is winter eigenlijk in de lage landen? Ik weet het zelf niet meer. Geboren in 1984, dus ik ken de winters van '96 en '97 waarin er eindeloos werd geschaatst. De bitterkoude nieuwjaarsnacht van '97 voel ik zelfs nog steeds aan mijn vingers wanneer ik eraan terug denk. Weemoed. Kan dat nog? Jazeker, de koudegolf van 2012 en de vorstperiode van 2018 laten zien dat het ook in een warmer klimaat (nog) kan.

De winterkou van 2012 en 2018 gingen overigens beiden vooraf aan een goede SSW. Toch is het geen garantie op winterweer. De opwarming in de stratosfeer moet nog wel leiden tot een verzwakking van de poolwervel en uiteindelijk een oostelijk windregime. Dit proces moet vervolgens ook nog eens doordringen tot de lagere stratosfeer en uiteindelijk de troposfeer. Dit is echter niet vanzelfsprekend, een SSW biedt dan ook geen garantie op winterweer.

Over het algemeen wordt gesteld dat de effecten van een SSW aan de grond echter pas goed merkbaar zijn na ongeveer 2 weken. De winter moet er in dat geval dus nog inkomen. Dit betekend dat we pas in de loop van de eerste januari decade een winterinval op de kaarten terug kunnen vinden. We moeten het dus nog wat tijd geven, en tot die tijd blijven we dus in de wachtkamer van koning winter zitten. Een frisse wachtkamer welteverstaan, gezien de meest recente verwachtingen. En dat voelt goed zo met kerst op de kalender. Fijne feestdagen!