Seizoensmodellen C3S Multi-Model voor de Winter 2023 - 2024.

Het Europese Copernicus Programma levert seizoensgebonden verwachtingen o.b.v. een multi-model C3S, bestaande uit de seizoensverwachtingen van ECMWF, MetOffice, Météo-France, DWD, CMCC (Italië e.o.), NCEP (VS), JMA (Japan) en ECCC (Canada). Vandaag is de nieuwe uitvoer van september gepubliceerd, die nu alle wintermaanden van de winter 2023 – 2024 binnen het bereik heeft. Via de website van Copernicus kan je alle kaarten ook zelf bekijken. Onderstaand heb ik zes overzichtskaarten van alle losse bovengenoemde ensemblemodellen gemaakt, twee per wintermaand. Één daarvan bevat de ensemblegemiddelde afwijking van de geopotentiale hoogte op 500 hPa (grootschalig patroon). De andere kaarten zijn tonen de ensemblegemiddelde temperatuurafwijking per maand.

En – voordat de eeuwige discussie over het nut en onnut van seizoensmodellen weer losbarst – wil ik bij deze nog eens duidelijk aangeven dat de skill van dit soort seizoensmodellen natuurlijk niet te vergelijken is met die van ‘normale’ weermodellen op een termijn van 5 – 7 dagen. Ze geven alleen kaarten geven ensemblegemiddelde afwijkingen weer voor een hele maand. Een positief signaal hoeft daarom ook niet perse winterweer te betekenen, net als dat bij een negatief signaal een winterprik zeker mogelijk is. Dus, gebruik bij het analyseren van dit soort modellen je gezonde verstand en neem het ook niet direct aan voor de waarheid. Tegelijkertijd is de enige manier om de waarde van dit soort verwachtingen significant te verbeteren – waarvan ik denk dat dat mogelijk is – door ze te bekijken, analyseren en uiteindelijk ook te verifiëren. Vandaar dat ik het ook post voor de geïnteresseerden. Hecht je er geen waarde aan? Ook prima wat mij betreft.

December: Zonaal en zacht?

Kijk je naar de maand december, dan laten de afwijkingen van het geopotentiaal bij de meeste modellen signalen zien voor een vrij zonaal patroon met relatief veel lagedruk op de Atlantische Oceaan of boven Scandinavië en veel hogedruk boven Zuid- en Centraal-Europa. Het is dan ook niet verrassend dat alle ensemblegemiddelden een positieve temperatuurafwijking laten zien voor de Benelux/West-Europa. ECCC en Météo-France laten nog wel wat neutrale tot negatieve afwijkingen zien in onze omgeving, maar dan respectievelijk iets ten oosten en noorden. Overigens toch wel een opvallend verschil met voorgaande jaren, toen de meeste seizoensmodellen de nadruk voor geblokkeerde weerpatronen en neutrale tot negatieve temperatuurafwijkingen vooral aan het begin van de winter (november/december) hadden.

Januari: Toenemende kans op winterse drukverdelingen

Voor de maand januari ziet het er allemaal wat anders uit. Bij de meeste modellen verschuiven de afwijkingen voor lagere geopotentiale waarden zich meer richting het zuiden en zuidoosten. Met uitzondering van JMA en NCEP tonen alle modellen ook een positieve ensemblegemiddelde afwijking in de geopotentiaal nabij Groenland/IJsland. Dat vertaalt zich bij vrijwel alle modellen ook in een lagere temperatuurafwijking en 4 modellen (CMCC, ECMWF, MetOffice en Météo-France) tonen ‘geen signaal’. Dat lijkt niet echt interessant te zijn, maar vaak tonen dit soort seizoensmodellen amper negatieve afwijkingen en het is belangrijk om in gedachten te houden dat het gaat om de afwijking t.o.v. het langjarig gemiddelde. Bijna alle januarimaanden in de laatste 10 jaar verliepen (zeer) zacht. 

Februari: Hoogtepunt aan het einde van de winter?

En tot slot de maand februari, voor die maand is het signaal voor een zuidelijke straalstroom nog meer uitgesproken dan voor de maand januari. Alleen het Amerikaanse model NCEP laat een echt anti-winterse verdeling van het grootschalig patroon zien, de rest toont over het algemeen gemiddeld hogere geopotentiale waarden rond Groenland en IJsland, eventueel met uitbreiding richting Scandinavië. Vijf van de acht ensemblegemiddelden tonen geen positieve temperatuurafwijking in onze omgeving, ECCC laat zelfs iets beneden gemiddelde temperaturen zien, wat gezien het grootschalig patroon dat het model schetst ook realistisch is.