Sinds het begin van het jaar wordt Noord- en Oost-Europa gedomineerd door een Scandinavisch hogedrukblok. Deze grootschalige drukverdeling voert zeer koude lucht aan richting Rusland, de Baltische staten en Oekraïne, terwijl depressies zich meer zuidelijk en westelijk verplaatsen. Wanneer deze storingen in contact komen met de ijskoude luchtmassa’s, leidt dit vaak tot intense sneeuwval, soms gepaard gaand met wind, sneeuwophopingen en ijzel, met zware hinder voor verkeer en infrastructuur tot gevolg.
De gevolgen waren de voorbije dagen bijzonder uitgesproken: historische sneeuwval in Moskou, grote verkeersproblemen in Duitsland, uitzonderlijke kou in Finland met temperaturen tot nabij -40°C, en een strenge vorstperiode in Oekraïne, waar de temperaturen overdag vaak ver onder nul blijven. Deze koudegolf verergert er bovendien de reeds moeilijke situatie door schade aan energie-infrastructuur.
Ook in de komende dagen houdt de aanhoudende kou stand in grote delen van Noord- en Oost-Europa, met nachttemperaturen tussen -15 en -20°C en blijvend negatieve dagwaarden. Op regionale schaal behoort deze winter nu al tot de koudste van de voorbije jaren, lokaal zelfs sinds 2010 in Scandinavië, wat het uitzonderlijke karakter van deze weerssituatie onderstreept.