Update overzicht warmte- en koude records De Bilt post-homogenisatie

Een paar jaar geleden had ik overzichten gemaakt van alle warmte- en koude dagrecords voor De Bilt. Het gaat om de volgende records:

• Hoogste maximum temperatuur (Tx)
• Hoogste minimum temperatuur (Tnx)
• Laagste maximum temperatuur (Txn)
• Laagste minimum temperatuur (Tn)

Ik heb deze overzichten de afgelopen jaren meerdere keren gepost en aangepast naar aanleiding van nieuwe records. In januari van dit jaar is de nieuwe homogenisatie van het KNMI afgerond, wat een signficante impact heeft op al deze overzichten. Om deze reden heb ik een aantal middagen besteed om het overzicht in z'n geheel een update te geven. Hieronder de nieuwe record overzichten. Ik zal bij elk recordtype ook een korte toelichting geven welke impact de homogenisatie heeft gehad. Zoals altijd al het geval was telt bij een gelijke waarde voor de temperatuur het oudere al bestaande record.

Bovendien heb ik ook decade en maand records toegevoegd in het meest onderste overzicht. Notitie dat ik dit bericht binnen 24 uur waarschijnlijk nog zal aanpassen aangezien het 3e decade record voor februari momenteel wordt verpulverd.

Hoogste maximum temperatuur (Tx)

Net zoals de homogenisatie ervoor zorgde dat er meer hittegolven zijn uit de 1e helft van de 20e eeuw, is het totale aantal Tx records uit de periode 1901 - 1949 ook gestegen van 69 naar 82. Dit aantal is ongeveel in gelijke aantallen van records uit de periode 1950 - 1999 en 2020 - 2026 gegaan. Opvallend is vooral dat de Tx door de homogenisatie in de winter juist wat is afgekoeld voor 1901 - 1949. Zo zijn er voor januari en februari bijvoorbeeld 2 Tx records uit de periode 1901 - 1949 verdwenen. De Tx waarden in de zomer zijn door de homogenisatie juist duidelijk hoger geworden. Juli, augustus, september hadden voor de homogenisatie update respectievelijk 5, 7 en 8 records uit de periode 1901 - 1949. Dat zijn er nu 11, 11 en 12 records geworden. 

Hoogste minimum temperatuur (Tnx)

Het Tnx overzicht is een stuk minder veranderd. Het aantal Tnx records voor 1901 - 1949 is zelfs wat naar beneden gegaan van 53 naar 50 met de nieuwe homogenisatie. Het lijkt er dus op dat de nieuwe methode de maximum temperatuur hoger stelt, maar de minimum temperaturen wat lager inschat. Hier is hetzelfde effect te zien als bij de Tx records. In de zomer zijn er wat Tnx records bijgekomen uit de periode 1901 - 1949 (juni gaat bijv. van 4 naar 7 records). In de winter zijn er juist weer een boel records uit deze periode verdwenen, zo gaan februari en maart van 6 en 5 Tnx records uit 1901 - 1949 naar 3 en 1 records, respectievelijk.

Laagste maximum temperatuur (Txn)

Voor de laagste maximum temperatuur (Txn) records heeft ook een verschuiving plaatsgevonden. Gemiddeld zijn records uit 1901 - 1949 afgekoeld ten opzichte van voor de nieuwe homogenisatie. Hierdoor is het aantal records uit 1901 - 1949 van 173 naar 199 records gegaan. Dit is vooral afkomstig van records uit 1950 - 1999 waarvan er nu nog maar 149 over zijn terwijl dit er eerst 173 waren. Dit laat een groter contrast zien tussen de 1e en 2e helft van de 20e eeuw met duidelijk meer Txn records in de 1e helft. De homogenisatie is dus niet een simpele opschaling van de temperatuur, maar zorgt ook juist voor grotere uitschieters naar beneden wat betreft de maximum temperatuur en dus meer koude records voor 1901 - 1949. Hier is juist te zien dat er flink wat kouderecords bij zijn gekomen in de zomer voor de periode 1901 - 1949, bijvoorbeeld 18 voor juni ten opzichte van 11 voor de nieuwe homogenisatie. In de winter zijn er juist weer een aantal verdwenen. De homogenisatie heeft dus niet simpelweg de zomers warmer gemaakt voor 1901 - 1949, maar lijkt op grote schaal en heel simpel verwoord eerder de spreiding van de maximum temperatuur (zowel naar boven als naar beneden) te hebben vergroot.

Laagste minimum temperatuur (Tn)

Als laatste nog het minimum temperatuur (Tn) record overzicht. Hier heeft een duidelijke verschuiving gevonden en is het aantal records uit 1901 - 1949 afgenomen van 220 records naar 193 records. Deze zijn verdeeld over de periode 1950 - 1999 (van 133 naar 156) en 2000 - 2026 (van 13 naar 17). Het jaar 2003 heeft nu zelfs 4! Tn records te pakken, een beetje zielig maar nog steeds een indrukwekkend unicum voor de 21e eeuw. Er zijn vooral kouderecords in de zomer verdwenen, zo is het aantal Tn records uit 1901 - 1949 voor juli afgenomen van 16 naar 12. De nieuwe homogenisatie lijkt de minimum temperatuur voor 1901 - 1949 dus gemiddeld hoger te leggen, voornamelijk in de zomer maar eigenlijk gedurende het hele jaar. Het is een tegengestelde conclusie als bij de Txn paragraaf hierboven, maar eigenlijk wel logisch. Kijk maar naar de Tnx (hoogste minimum temperaturen), waarbij het aantal records uit 1901 - 1949 ook is afgenomen. De homogenisatie lijkt op grote schaal en heel simpel verwoord eerder voor de minimum temperatuur de spreiding (zowel naar boven als naar beneden) juist te hebben verkleind.

Decade en maand warmterecords (Tgx)

Decade en maand kouderecords (Tgn)