Re : Klimaatverandering waaraan toe te schrijven?
Bericht van: Stefan (Maarssenbroek-Utrecht) , 07-11-2003 14:25
Dit is een werkstuk van mij van 2 jaar geleden.
Welke factoren zijn van invloed op het klimaat?
Inleiding
De aarde warmt op; door het zogeheten versterkt broeikaseffect worden in Nederland de zomers steeds warmer en de winters zachter en als we niet uitkijken, zal Nederland binnen een eeuw voor een groot deel onder de zeespiegel kunnen verdwijnen. De door mensen veroorzaakte uitstoot van kooldioxide (CO2) en chloorfluorkoolwaterstoffen (CFK's) wordt gezien als oorzaak van deze opwarming. De vraag is echter of niet ook andere (natuurlijke) factoren een rol spelen bij de opwarming van de aarde.
Fossiele stuifmeelkorrels; ca 13.000 jaar oud. Stuifmeeldeskundigen kunnen deze korrels op naam brengen en daarmee conclusies trekken over de vegetatie, en dus ook over het klimaat in het verleden.
Wie de huidige klimaatverandering wil begrijpen, moet ook het een en ander weten over natuurlijke klimaatveranderingen in het verleden. Het is namelijk een misvatting te denken dat het klimaat vroeger nooit veranderde; denk maar aan de ijstijden. In de biologie kan onderzoek worden gedaan naar klimaatveranderingen in het verleden via de analyse van fossiel stuifmeel en andere nog herkenbare fossiele plantenresten. Uit onderzoek aan zulke fossielen blijkt dat de aarde vele malen ingrijpende klimaatveranderingen heeft doorgemaakt. Aangezien die klimaatveranderingen plaatsvonden ver voordat koelkasten (CFK's) waren uitgevonden en fossiele brandstoffen (olie, aardgas en steenkool als bron van extra CO2) werden gebruikt, moeten er dus ook andere factoren zijn die een rol spelen bij klimaatveranderingen; maar welke zijn dat?
De zon speelt een grote rol bij veranderingen van het klimaat. Ten eerste is de afstand van de aarde tot de zon van grote invloed. Ingrijpende klimaatveranderingen, zoals de ijstijden, worden veroorzaakt door de regelmatig veranderende vorm van de baan van de aarde rond de zon. Ten tweede zorgt de zon er voor dat de aarde grotendeels wordt afgeschermd voor 'kosmische straling'. Als de zon minder actief is, bereikt meer kosmische straling de aarde. Deze veroorzaakt waarschijnlijk meer wolkenvorming en daarmee afkoeling. Wanneer zo'n fase van verminderde zonneactiviteit lang genoeg aanhoudt ontstaat vanzelf een koel klimaat, zonder menselijk ingrijpen. Wanneer de zon actiever wordt dan loopt de gemiddelde temperatuur op. De aarde heeft in de afgelopen miljoenen jaren zowel zeer koude als warme perioden doorgemaakt.
"Het klimaat verandert gewoon van nature en het is de vraag of de mens bij de huidige klimaatveranderingen wel zo'n belangrijke rol speelt." Deze stelling zorgt voor controverses en soms zelfs ruzies tussen wetenschappers die geloven dat de aarde opwarmt door menselijk ingrijpen en wetenschappers die geloven in meer natuurlijke oorzaken van de opwarming. Het uiteindelijke doel is om, zonder ruzie, via wetenschappelijk onderzoek en discussie meer te weten te komen over de natuurlijke klimaatveranderingen en de eventuele rol van de mens (antropogene klimaatveranderingen).
1. Het versterkte broeikaseffect
Door het warmer worden van het klimaat smelten de poolkappen en lopen lage landen, zoals Nederland, het risico om voor een groot deel onder water te verdwijnen. Volgens vele onderzoekers en autoriteiten is dit een van de gevolgen van het versterkte broeikaseffect. Dat versterkte broeikaseffect lijkt te worden veroorzaakt door uitstoot van CO2 en CFK's en als we die uitstoot niet aan banden leggen zou dat desastreuze gevolgen hebben. Hoe veroorzaken CO2 en CFK's het versterkte broeikaseffect? En wat zijn de gevolgen van het versterkte broeikaseffect? Welke maatregelen worden genomen om het versterkte broeikaseffect af te remmen en hebben die maatregelen nut? Zijn er nog andere (natuurlijke) oorzaken te bedenken voor het versterkte broeikaseffect?
2. De oceanen bevatten een enorm reservoir aan CO2. De gaswisseling tussen oceaan en atmosfeer is zeer bepalend voor de hoeveelheid CO2 in de lucht. Bij die gaswisseling speelt de temperatuur een belangrijke rol. Een opwarmende oceaan kan minder CO2 opslaan dan een koele oceaan. Wat is de rol van de oceaan als 'bron' en 'put' voor CO2 bij veranderende temperaturen?
3. Klimaatveranderingen in het verleden
De aarde heeft in de loop van miljoenen jaren verschillende klimaatveranderingen ondergaan. Zoals eerder vermeld kan daar in de biologie onderzoek naar gedaan worden met behulp van de zogeheten stuifmeelanalyse. Uit verschillende bodemlagen worden fossiele stuifmeelkorrels gehaald. Deze stuifmeelkorrels worden geteld en gedetermineerd (vaststellen van de soorten) en op deze manier kan een beeld worden verkregen van veranderingen in de vegetatie over perioden van duizenden tot zelfs miljoenen jaren. De opeenvolgende vegetatietypen weerspiegelen bepaalde klimatologische omstandigheden. Bijvoorbeeld: het fossiele stuifmeel afkomstig van planten uit een toendra, loofbos of tropisch regenwoud geeft ons de mogelijkheid om conclusies te trekken over het klimaat. Uiteraard gaat het dan om het klimaat ten tijde van de vorming van de laag waarin het betreffende stuifmeel wordt aangetroffen. Welke grote klimaatveranderingen zijn er geweest en wat waren de oorzaken? Hebben deze grote klimaatveranderingen invloed gehad op het verdwijnen en ontstaan van bepaalde planten- en diersoorten?
. In het metersdikke veenpakket (een natuurlijk archief) ligt de geschiedenis van vegetatie en klimaat over een periode van enkele duizenden jaren opgeslagen.
Welke invloeden hebben mogelijk nog meer invloed op de verandering van het klimaat?
Er zijn verschillende oorzaken voor de variaties in het klimaat, zoals veranderende zonne-activiteit, het chaotische gedrag van de atmosfeer, verhoogde vulkanische activiteit en variaties in de aardbaan. Maar ook verschuivingen van continenten en zeestromen en inslagen van kometen of meteorieten op aarde kunnen het klimaat doen veranderen, evenals de door menselijke activiteiten toegenomen hoeveelheid kooldioxide in de atmosfeer.
Het versterkte broeikaseffect
Door industrie, ontbossing en verkeer brengt de mens extra broeikasgassen in de atmosfeer. Dit versterkt het warme-deken-effect van de dampkring wereldwijd. Dit versterkte broeikaseffect leidt naar alle waarschijnlijkheid tot een warmer klimaat en meer neerslag.
Andere menselijke invloeden
De mens brengt niet alleen broeikasgassen, maar ook aerosolen in de atmosferen: zwevende druppels en stofjes. Evenals vulkanisch stof kaatsen deze deeltjes het zonlicht terug. Daardoor hebben ze een koelende werking, die de gevolgen van het versterkte broeikaseffect enigszins tegenwerkt.
Complex geheel
Het klimaat wordt niet alleen bepaald door de atmosfeer en wat daarin met de inkomende zonnestraling gebeurt, ook de relaties tussen de atmosfeer en het aardoppervlak en de atmosfeer en de oceanen spelen een belangrijke rol. Het klimaatsysteem is dus een complex geheel en daarvan is nog veel onbekend. Daarom vindt zowel in als buiten het NOP veel onderzoek plaats naar het klimaatsysteem. Belangrijke aandachtspunten in het onderzoek zijn de stralingsbalans, die onder meer wordt beïnvloed door aerosolen en wolken, en de uitwisseling van warmte tussen atmosfeer en oceanen. Verder wordt studie gedaan naar natuurlijke en menselijke oorzaken van klimaatverandering.
Kortom: Aan wie het de klimaatsveranderingen toe te schrijven is blijft een moeilijk punt. Maar mensen en natuur hebben er invloed op. Maar wie heeft de laatste jaren het meest invloed gehad op het broeikas effect?? Moeilijk hoor.
Welke factoren zijn van invloed op het klimaat?
Inleiding
De aarde warmt op; door het zogeheten versterkt broeikaseffect worden in Nederland de zomers steeds warmer en de winters zachter en als we niet uitkijken, zal Nederland binnen een eeuw voor een groot deel onder de zeespiegel kunnen verdwijnen. De door mensen veroorzaakte uitstoot van kooldioxide (CO2) en chloorfluorkoolwaterstoffen (CFK's) wordt gezien als oorzaak van deze opwarming. De vraag is echter of niet ook andere (natuurlijke) factoren een rol spelen bij de opwarming van de aarde.
Fossiele stuifmeelkorrels; ca 13.000 jaar oud. Stuifmeeldeskundigen kunnen deze korrels op naam brengen en daarmee conclusies trekken over de vegetatie, en dus ook over het klimaat in het verleden.
Wie de huidige klimaatverandering wil begrijpen, moet ook het een en ander weten over natuurlijke klimaatveranderingen in het verleden. Het is namelijk een misvatting te denken dat het klimaat vroeger nooit veranderde; denk maar aan de ijstijden. In de biologie kan onderzoek worden gedaan naar klimaatveranderingen in het verleden via de analyse van fossiel stuifmeel en andere nog herkenbare fossiele plantenresten. Uit onderzoek aan zulke fossielen blijkt dat de aarde vele malen ingrijpende klimaatveranderingen heeft doorgemaakt. Aangezien die klimaatveranderingen plaatsvonden ver voordat koelkasten (CFK's) waren uitgevonden en fossiele brandstoffen (olie, aardgas en steenkool als bron van extra CO2) werden gebruikt, moeten er dus ook andere factoren zijn die een rol spelen bij klimaatveranderingen; maar welke zijn dat?
De zon speelt een grote rol bij veranderingen van het klimaat. Ten eerste is de afstand van de aarde tot de zon van grote invloed. Ingrijpende klimaatveranderingen, zoals de ijstijden, worden veroorzaakt door de regelmatig veranderende vorm van de baan van de aarde rond de zon. Ten tweede zorgt de zon er voor dat de aarde grotendeels wordt afgeschermd voor 'kosmische straling'. Als de zon minder actief is, bereikt meer kosmische straling de aarde. Deze veroorzaakt waarschijnlijk meer wolkenvorming en daarmee afkoeling. Wanneer zo'n fase van verminderde zonneactiviteit lang genoeg aanhoudt ontstaat vanzelf een koel klimaat, zonder menselijk ingrijpen. Wanneer de zon actiever wordt dan loopt de gemiddelde temperatuur op. De aarde heeft in de afgelopen miljoenen jaren zowel zeer koude als warme perioden doorgemaakt.
"Het klimaat verandert gewoon van nature en het is de vraag of de mens bij de huidige klimaatveranderingen wel zo'n belangrijke rol speelt." Deze stelling zorgt voor controverses en soms zelfs ruzies tussen wetenschappers die geloven dat de aarde opwarmt door menselijk ingrijpen en wetenschappers die geloven in meer natuurlijke oorzaken van de opwarming. Het uiteindelijke doel is om, zonder ruzie, via wetenschappelijk onderzoek en discussie meer te weten te komen over de natuurlijke klimaatveranderingen en de eventuele rol van de mens (antropogene klimaatveranderingen).
1. Het versterkte broeikaseffect
Door het warmer worden van het klimaat smelten de poolkappen en lopen lage landen, zoals Nederland, het risico om voor een groot deel onder water te verdwijnen. Volgens vele onderzoekers en autoriteiten is dit een van de gevolgen van het versterkte broeikaseffect. Dat versterkte broeikaseffect lijkt te worden veroorzaakt door uitstoot van CO2 en CFK's en als we die uitstoot niet aan banden leggen zou dat desastreuze gevolgen hebben. Hoe veroorzaken CO2 en CFK's het versterkte broeikaseffect? En wat zijn de gevolgen van het versterkte broeikaseffect? Welke maatregelen worden genomen om het versterkte broeikaseffect af te remmen en hebben die maatregelen nut? Zijn er nog andere (natuurlijke) oorzaken te bedenken voor het versterkte broeikaseffect?
2. De oceanen bevatten een enorm reservoir aan CO2. De gaswisseling tussen oceaan en atmosfeer is zeer bepalend voor de hoeveelheid CO2 in de lucht. Bij die gaswisseling speelt de temperatuur een belangrijke rol. Een opwarmende oceaan kan minder CO2 opslaan dan een koele oceaan. Wat is de rol van de oceaan als 'bron' en 'put' voor CO2 bij veranderende temperaturen?
3. Klimaatveranderingen in het verleden
De aarde heeft in de loop van miljoenen jaren verschillende klimaatveranderingen ondergaan. Zoals eerder vermeld kan daar in de biologie onderzoek naar gedaan worden met behulp van de zogeheten stuifmeelanalyse. Uit verschillende bodemlagen worden fossiele stuifmeelkorrels gehaald. Deze stuifmeelkorrels worden geteld en gedetermineerd (vaststellen van de soorten) en op deze manier kan een beeld worden verkregen van veranderingen in de vegetatie over perioden van duizenden tot zelfs miljoenen jaren. De opeenvolgende vegetatietypen weerspiegelen bepaalde klimatologische omstandigheden. Bijvoorbeeld: het fossiele stuifmeel afkomstig van planten uit een toendra, loofbos of tropisch regenwoud geeft ons de mogelijkheid om conclusies te trekken over het klimaat. Uiteraard gaat het dan om het klimaat ten tijde van de vorming van de laag waarin het betreffende stuifmeel wordt aangetroffen. Welke grote klimaatveranderingen zijn er geweest en wat waren de oorzaken? Hebben deze grote klimaatveranderingen invloed gehad op het verdwijnen en ontstaan van bepaalde planten- en diersoorten?
. In het metersdikke veenpakket (een natuurlijk archief) ligt de geschiedenis van vegetatie en klimaat over een periode van enkele duizenden jaren opgeslagen.
Welke invloeden hebben mogelijk nog meer invloed op de verandering van het klimaat?
Er zijn verschillende oorzaken voor de variaties in het klimaat, zoals veranderende zonne-activiteit, het chaotische gedrag van de atmosfeer, verhoogde vulkanische activiteit en variaties in de aardbaan. Maar ook verschuivingen van continenten en zeestromen en inslagen van kometen of meteorieten op aarde kunnen het klimaat doen veranderen, evenals de door menselijke activiteiten toegenomen hoeveelheid kooldioxide in de atmosfeer.
Het versterkte broeikaseffect
Door industrie, ontbossing en verkeer brengt de mens extra broeikasgassen in de atmosfeer. Dit versterkt het warme-deken-effect van de dampkring wereldwijd. Dit versterkte broeikaseffect leidt naar alle waarschijnlijkheid tot een warmer klimaat en meer neerslag.
Andere menselijke invloeden
De mens brengt niet alleen broeikasgassen, maar ook aerosolen in de atmosferen: zwevende druppels en stofjes. Evenals vulkanisch stof kaatsen deze deeltjes het zonlicht terug. Daardoor hebben ze een koelende werking, die de gevolgen van het versterkte broeikaseffect enigszins tegenwerkt.
Complex geheel
Het klimaat wordt niet alleen bepaald door de atmosfeer en wat daarin met de inkomende zonnestraling gebeurt, ook de relaties tussen de atmosfeer en het aardoppervlak en de atmosfeer en de oceanen spelen een belangrijke rol. Het klimaatsysteem is dus een complex geheel en daarvan is nog veel onbekend. Daarom vindt zowel in als buiten het NOP veel onderzoek plaats naar het klimaatsysteem. Belangrijke aandachtspunten in het onderzoek zijn de stralingsbalans, die onder meer wordt beïnvloed door aerosolen en wolken, en de uitwisseling van warmte tussen atmosfeer en oceanen. Verder wordt studie gedaan naar natuurlijke en menselijke oorzaken van klimaatverandering.
Kortom: Aan wie het de klimaatsveranderingen toe te schrijven is blijft een moeilijk punt. Maar mensen en natuur hebben er invloed op. Maar wie heeft de laatste jaren het meest invloed gehad op het broeikas effect?? Moeilijk hoor.
StayV the Weather and Piano man.
