Tropische stormen nieuws
Elektrische orkanen
Het geluid van gedonder en gekraak in de lucht betekent meestal één ding: er komt een storm aan. Opmerkelijk genoeg hebben de zwaarste stormen van allemaal, orkanen, meestal helemaal geen bliksem. Orkanen laten het waaien, regenen en overstromen, maar ze laten het zelden kraken.
Maar nu komt de verrassing: het orkaanseizoen van 2005 leverde drie extreem krachtige stormen op die wél bliksem hadden – heel veel bliksem. Wetenschappers willen graag weten waarom. Orkaan Emily is onderzocht door een team van wetenschappers van het Global Hydrology and Climate Center in Alabama. Zij gebruikten hierbij een NASA ER-2 vliegtuig, een aangepaste versie van de het beroemde U-2 spionagevliegtuig. ER-2 vloog hoog boven de storm en ontdekte veel bliksem in de cylindrische muur van wolken die het oog van de orkaan omringt.
Het oog van Emily gezien vanaf de ruimte
Normaal gesproken is het oog-muur gebied geheel vrij van bliksem, dus toen wetenschappers bij Emily bliksem ontdekten zeiden ze: oké, er is iets aan de hand. Dat was er zeker: de elektrische velden boven Emily behoren tot de sterkste ooit gemeten, met een lading van 8.000 volt per meter. Dat is werkelijk enorm.
De gegevens van het vliegtuig zijn later gecombineerd met satellietdata om een volledig elektrisch plaatje te creëren. De orkanen Rita en Katrina zijn niet door de ER-2 bezocht, maar via sensoren op de grond ontdekte men ook hier veel bliksem en gigantische elektrische velden. De drie stormen hadden meer overeenkomsten. Zo waren ze allen zeer krachtig (categorie 4 en 5), bevonden ze zich allen boven water toen bliksem werd gedetecteerd, en de bliksem kwam bij allen vooral voor in de oogmuur.
De ER-2 opweg naar orkaan Emily
De meeste orkanen hebben geen bliksem, doordat er één hoofdbestanddeel daarvoor ontbreekt: verticale winden. In gewone onweersbuien zorgen verticale winden ervoor dat ijskristallen en waterdruppels (hydrometeoren) tegen elkaar botsen. Hierdoor raken de deeltjes elektrisch geladen. Het effect is vergelijkbaar met de statische elektriciteit die ontstaan als je met je sokken over een wollen tapijt wrijft. De positieve en negatieve elektrische deeltjes worden vervolgens van elkaar gescheiden, waardoor grote elektrische velden ontstaan: de bron van bliksem.
Orkaanwinden zijn meestal horizontaal en niet verticaal. Waarom deze krachtige stormen toch grote elektrische velden ontwikkelen is eigenlijk niet bekend. Wetenschappers zullen de komende jaren meer onderzoek moeten doen naar de mysterieuze elektrische orkanen.
Een infrarood opname van Emily. Gele + en - symbolen geven de bliksems aan die gedetecteerd zijn door het Noord-Amerikaanse Bliksem Detectie Netwerk. De groen lijn geeft het traject van de ER-2 aan
Bron: Science @ NASA
Elektrische orkanen
Het geluid van gedonder en gekraak in de lucht betekent meestal één ding: er komt een storm aan. Opmerkelijk genoeg hebben de zwaarste stormen van allemaal, orkanen, meestal helemaal geen bliksem. Orkanen laten het waaien, regenen en overstromen, maar ze laten het zelden kraken.
Maar nu komt de verrassing: het orkaanseizoen van 2005 leverde drie extreem krachtige stormen op die wél bliksem hadden – heel veel bliksem. Wetenschappers willen graag weten waarom. Orkaan Emily is onderzocht door een team van wetenschappers van het Global Hydrology and Climate Center in Alabama. Zij gebruikten hierbij een NASA ER-2 vliegtuig, een aangepaste versie van de het beroemde U-2 spionagevliegtuig. ER-2 vloog hoog boven de storm en ontdekte veel bliksem in de cylindrische muur van wolken die het oog van de orkaan omringt.
Het oog van Emily gezien vanaf de ruimte
Normaal gesproken is het oog-muur gebied geheel vrij van bliksem, dus toen wetenschappers bij Emily bliksem ontdekten zeiden ze: oké, er is iets aan de hand. Dat was er zeker: de elektrische velden boven Emily behoren tot de sterkste ooit gemeten, met een lading van 8.000 volt per meter. Dat is werkelijk enorm.
De gegevens van het vliegtuig zijn later gecombineerd met satellietdata om een volledig elektrisch plaatje te creëren. De orkanen Rita en Katrina zijn niet door de ER-2 bezocht, maar via sensoren op de grond ontdekte men ook hier veel bliksem en gigantische elektrische velden. De drie stormen hadden meer overeenkomsten. Zo waren ze allen zeer krachtig (categorie 4 en 5), bevonden ze zich allen boven water toen bliksem werd gedetecteerd, en de bliksem kwam bij allen vooral voor in de oogmuur.
De ER-2 opweg naar orkaan Emily
De meeste orkanen hebben geen bliksem, doordat er één hoofdbestanddeel daarvoor ontbreekt: verticale winden. In gewone onweersbuien zorgen verticale winden ervoor dat ijskristallen en waterdruppels (hydrometeoren) tegen elkaar botsen. Hierdoor raken de deeltjes elektrisch geladen. Het effect is vergelijkbaar met de statische elektriciteit die ontstaan als je met je sokken over een wollen tapijt wrijft. De positieve en negatieve elektrische deeltjes worden vervolgens van elkaar gescheiden, waardoor grote elektrische velden ontstaan: de bron van bliksem.
Orkaanwinden zijn meestal horizontaal en niet verticaal. Waarom deze krachtige stormen toch grote elektrische velden ontwikkelen is eigenlijk niet bekend. Wetenschappers zullen de komende jaren meer onderzoek moeten doen naar de mysterieuze elektrische orkanen.
Een infrarood opname van Emily. Gele + en - symbolen geven de bliksems aan die gedetecteerd zijn door het Noord-Amerikaanse Bliksem Detectie Netwerk. De groen lijn geeft het traject van de ER-2 aan
Bron: Science @ NASA