Naar aanleiding van de schitterende satellietfoto die een eindje hieronder werd gepost, wil ik het even hebben over de verschillen tussen open en gesloten cellen.
Beide cellen kunnen ontstaan wanneer koude lucht over een relatief warm oppervlak stroomt. Door opwarming onderaan gaat de lucht stijgen. Dit verloopt echter niet zomaar, want bovenaan zit koude lucht, die wilt dalen.
Wanneer het temperatuurverschil tussen het zeewater en de koude lucht bovenin groot genoeg is, kan de lucht op sommige plaatsen gaan stijgen. Bovenaan botst de lucht tegen de tropopauze en kan niet anders dan naar links en rechts uitwijken. Er ontstaat daar een cirkelvormig cirrus-scherm.
Een eindje verder gebeurt hetzelfde. Waar twee horizontale luchtbewegingen onder de tropopauze elkaar ontmoeten, wordt de lucht naar beneden gedwongen. Op die manier onstaat er een circulatie, die bekend staat als de Rayleigh-Bénard convectiecel.
Zo gebeurt het wanneer de temperatuurverschillen tussen boven- en onderkant nagenoeg constant zijn over een breed gebied.
Wanneer een koude luchtmassa van onderaan opgewarmd wordt, door warm zeewater b.v., blijkt dat de stijgbewegingen smaller maar intenser worden dan de daalbewegingen, die hier dus breder, maar trager zijn. In zo'n geval ontstaan voornamelijk open cellen.
Wanneer een relatief warme luchtmassa aan de bovenkant afkoelt door uitstraling, blijken nu de daalbewegingen smaller en sneller te zijn, terwijl de stijgbewegingen trager maar meer uitgespreid zijn. In zo'n situatie ontstaan vooral gesloten cellen.
Het zijn vooral de open cellen die voor neerslag kunnen zorgen, doordat de stijgbewegingen hier heviger zijn dan bij de gesloten cellen.
Meestal zien we geen cirkelvormige cellen, maar zijn ze eerder 6-hoekig van vorm. Uit onderzoek blijkt dat bij een 6-hoekige luchtkolom de raakvlakken tussen stijg- en daalbewegingen het kleinst zijn...
Dit is enkel de theoretische benadering van de celconvectie. Uiteraard kan deze convectie sterk gestoord worden door windschering e.d.
In de praktijk zijn ook vaak open en gesloten cellen door elkaar te zien.
Quote selectie