Er zijn verschillende processen te bedenken die er uiteindelijk voor zorgen dat het poolijs weer terug komt.
Eén van de factoren die de ijstijdencyclus stuurt is de stand van de aardas t.o.v. van de zon. Momenteel bedraagt die 23,5°. Dat betekent dat de zon op 21 juni op de Noordpool onder een hoek staat de branden van 23,5° boven de horizon (vergelijkbaar met de hoogste stand midden februari in Nederland maar dan 24 uur per dag). Maar er zit een schommeling in die hoek met een afwijking van 1 graad met een periode van zo'n 40 000 jaar. Is het een graad minder dan vallen de zonnestralen onder een in iets schuinere hoek in. Het lijkt niet veel maar daarbij komen wel de effecten dat de zon een langere weg door de dampkring aflegt en dat het albedo van water ook hoger is bij een schuinere instraling. Het gevolg is is dat de poolzee 's zomers minder sterk opwarmt. In de winter staat de zon hoger aan de hemel maar dat merk je niet in het poolgebied want daar blijft het gewoon donker en afkoelen.
Ten tweede kan een afnemend broeikaseffect ook voor sterkere ijsaangroei zorgen in de winter, daar de poolzee via uitstraling meer warmte verliest.
Verder is er nog het ingewikkelde spel van de verschuiving van warmte- en koudepolen over het noordelijk halfrond. Ook al is de poolzee ijsvrij dan koelen de grote landmassa's van Canada en Rusland net zo goed af in de herfst. De temperatuurverdeling komt dan helemaal op de kop te staan wat ook ongetwijfeld haar weerslag heeft op de stromingspatronen. Er komen dan drukverdelingen op de weerkaarten te staan die wij nog nooit hebben gezien. Liefhebbers van heftige winterse taferelen komen er misschien nog niet eens zo slecht van af, ondanks het warmere wereldwijde klimaat. Maar hoe werkt dit door op het klimaat? Een ijsvrije poolzee geeft naast een sterke opwarming ook veel waterdamp af wat tot een aanzienlijke toename van neerslag leidt op de toendra's van Canada en Noord-Rusland. Deze valt in de winter toch als sneeuw. De temperatuur moet wel een hele grote sprong maken om het in Siberië te doen regenen in januari. In het voorjaar duurt het langer voordat die sneeuw is gesmolten. Hierbij wordt er meer zonne-energie gereflecteerd. De temperatuurdaling op het noordelijk halfrond is in gang gezet. De afkoeling van de poolzee loopt daarbij achter waardoor er veel sneeuw blijft vallen en ondertussen kan er 's zomers steeds minder smelten en verdampen door de gemiddelde temperatuurdaling. Op den duur wordt de sneeuwlaag dikker en transformeert tot landijs. Een nieuwe ijstijd ligt op de loer!
Tot slot kan het massaal afsmelten van de Groenlands ijskap de Noord-Atlantisch oceaan zoeter maken waardoor de thermohaliene circulatie verzwakt. Dit kan ook afkoelend werken voor het noordelijk halfrond. Hierbij blijft het zeegebied juist rond de noordpool het langst ijsvrij. De aangroei van zeeijs geschiedt in de herfst vanaf de kusten van de continenten. Het ijs groeit naar de pool toe. Nu breidt het poolijs zich naar het zuiden uit.
Victor
Quote selectie