Lenticularis in de Benelux dankzij "convection waves"
Bericht van: Bas C. (Oostvoorne) , 18-05-2007 21:10
De lensvormige lenticulariswolken zijn vrij zeldzaam in de Benelux, dit heeft te maken met de ontstaanswijze van dit type altocumuluswolken. Lenticulariswolken ontstaan wanneer een stabiele en vochtige luchtlaag wordt geforceerd te stijgen over heuvel- of bergtoppen. Achter de berg ontstaan vervolgens staande golven ("mountain waves") en in de golftoppen wordt de lucht net wat extra opgetild waardoor condensatie optreedt en lenticulariswolken ontstaan. De vorm is een direct gevolg van het ontstaan in de golftoppen, zie het maar als een lens die voortdurend wordt geslepen door de wind. Zolang het windpatroon niet significant verandert blijven de lenticulariswolken min of meer op dezelfde plaats hangen. Aangezien we in de Benelux afgezien van de Ardennen geen bergen hebben, zijn lenticulariswolken hier erg zeldzaam. Vanmiddag echter zijn meerdere lenticulariswolken waargenomen, zie o.a. deze prachtige foto's.
Hoe konden deze lenticulariswolken ontstaan zonder bergen? Wat kan er gezorgd hebben voor het ontstaan van golven met bijbehorende golftoppen en lenticulariswolken in het stromingspatroon? Zeer waarschijnlijk speelde de convectie eind deze middag en begin deze avond een belangrijke rol. De stroming aan de grond was op dat moment ZW tot ZZW en er vormde zich wolkenstraten van cumuli evenwijdig aan deze stroming. De wind op 700 hPa was echter WZW en maakte dus een hoek met de wolkenstraten. (Zie figuur 1) De bellen opstijgende lucht vormden zodoende een obstakel voor de luchtstroming op enige hoogte, en de lucht werd dus geforceerd om te stijgen. Achter de lijn van convectie (aan de NO zijde) ontstonden zodoende golven in het windpatroon. (Zie figuur 2) Deze golven worden ook wel "convection waves" genoemd. De lenticulariswolken vormden zich vermoedelijk in deze golftoppen. Terwijl de lenticulariswolken zelf continu snel van vorm veranderde verplaatste het geheel zich langzaam mee met de convectielijn. In de loop van de avond werd de convectie sterker en inmiddels zijn er fikse buitjes ontstaan op de convectielijn.
Groeten,
Bas
Figuur 1) NOAA satellietfoto van 18.30 uur lokale tijd. De wind op 850 hPa wordt geforceerd te stijgen over de convectielijn
Figuur 2) Ontstaanswijze van lenticularis in de eerste golftop van een "convection wave"
Figuur 3) Foto van Marcus (Sleidinge) met de cumulusconvectie en ver daar boven en achter de lenticulariswolken
Bronnen:
Storm Dunlop; Het weerboekje
J. G. Sang; On the dynamics of convection waves
Hoe konden deze lenticulariswolken ontstaan zonder bergen? Wat kan er gezorgd hebben voor het ontstaan van golven met bijbehorende golftoppen en lenticulariswolken in het stromingspatroon? Zeer waarschijnlijk speelde de convectie eind deze middag en begin deze avond een belangrijke rol. De stroming aan de grond was op dat moment ZW tot ZZW en er vormde zich wolkenstraten van cumuli evenwijdig aan deze stroming. De wind op 700 hPa was echter WZW en maakte dus een hoek met de wolkenstraten. (Zie figuur 1) De bellen opstijgende lucht vormden zodoende een obstakel voor de luchtstroming op enige hoogte, en de lucht werd dus geforceerd om te stijgen. Achter de lijn van convectie (aan de NO zijde) ontstonden zodoende golven in het windpatroon. (Zie figuur 2) Deze golven worden ook wel "convection waves" genoemd. De lenticulariswolken vormden zich vermoedelijk in deze golftoppen. Terwijl de lenticulariswolken zelf continu snel van vorm veranderde verplaatste het geheel zich langzaam mee met de convectielijn. In de loop van de avond werd de convectie sterker en inmiddels zijn er fikse buitjes ontstaan op de convectielijn.
Groeten,
Bas
Figuur 1) NOAA satellietfoto van 18.30 uur lokale tijd. De wind op 850 hPa wordt geforceerd te stijgen over de convectielijn
Figuur 2) Ontstaanswijze van lenticularis in de eerste golftop van een "convection wave"
Figuur 3) Foto van Marcus (Sleidinge) met de cumulusconvectie en ver daar boven en achter de lenticulariswolken
Bronnen:
Storm Dunlop; Het weerboekje
J. G. Sang; On the dynamics of convection waves
Bericht laatst bijgewerkt: 18-05-2007 21:13