In het kader van het tweedejaars sterrenkundig practicum ben ik twee maanden geleden naar La Palma geweest. We hebben een week lang iedere nacht waarnemingen gedaan met de 2.5m Isaac Newton Telescoop. Iedere avond rond 9 uur beginnen en door tot zonsopkomst. Vervolgens je bed in, en om een uurtje of twee 's middags er weer uit... Heel vermoeiend maar wel echt fantastisch om eens zelf zo'n grote telescoop te bedienen en een eigen onderzoek te doen.
Gelukkig ben ik nog twee dagen langer gebleven, zodat we nog meer van het schitterende eiland konden zien.
De telescopen staan op zo'n 2500 meter hoogte, op de rand van de krater van de oude vulkaan. De krater zelf zat vaak dicht met wolken.
Zonlicht reflecterend op de zee in combinatie met wat wolkenvelden ver beneden ons geeft een mooi effect.
Ondanks de hoogte zijn er toch redelijk wat planten te vinden.
Zicht vanaf onze telescopen op de twee 'buren'.
Schitterende zonsondergang, de cirrus zou later wel de waarnemingen wat verstoren. De linkertelescoop is de Liverpool-telescope en wordt ook daadwerkelijk vanuit Liverpool bestuurd.
Halverwege de nacht gaat de maan uiteindelijk onder.
Meestal hangt aan de noordoostzijde van het eiland een dik wolkendek, zo af en toe vielen er wat gaten in.
De William Herschel Telescope werkt sinds kort met 'adaptive optics' om 'seeing' tegen te gaan. Ik zal het even kort proberen uit te leggen:
Wanneer een lichtstraal van een verweggelegen object onze aardatmosfeer binnenkomt, wordt deze altijd een beetje afgebogen. De mate van afbuiging is afhankelijk van de verdeling van luchtdruk en temperatuur over het pad van de straal. Echter door turbulentie in verschillende luchtlagen, verandert deze samenstelling over het lichtpad zeer snel. Het gevolg is dat je bij het maken van een opname (foto), waarbij je sluitertijd minstens enkele seconden bedraagt, een onscherp plaatje krijgt.
Een van de manieren om nu wel een scherp plaatje te krijgen is door te werken met 'adaptive optics'. Het idee is als volgt:
Richt de telescoop op het object dat je wilt waarnemen, richt een zeer sterke laser net naast dit object. Meet met een aparte kleine telescoop continu de weerkaatsing van het laserlicht. Bereken hier uit hoe het licht is afgebogen en reken meteen uit hoe je door de vorm van de spiegel van de grote telescoop aan te passen, kunt corrigeren voor die afbuiging. Dit alles moet uiteraard binnen enkele millisecondes plaatsvinden en vereist daarom een enorme rekenkracht. Je kunt 'Adaptive Optics' min of meer vergelijken met de optische beeldstabilisatie die in sommige digitale camera's is ingebouwd. Alleen nu wordt niet gecorrigeerd voor trillingen van de camera, maar voor 'trillingen' van de lucht in de atmosfeer.
Een aantal van de telescopen op La Palma. De kleinere telescopen zijn zogenaamde 'solar telescopes' en houden de zonne-activiteit in de gaten.
Een stukje van een mistboog tijdens een kleine wandeling langs de rand van de krater.
Rechts een zendmast met weerstation en in het midden onze telescoop. Het continu monitoren van het weer was van groot belang. Bij opkomende wolken moet de telescoop meteen helemaal gesloten worden, omdat er absoluut geen vocht op de spiegel mag komen. In totaal zijn we ongeveer 8 uur aan waarnemingstijd kwijtgeraakt door bewolking.
Een middagje zijn we nog even snel de berg afgereden en hebben we genoten van de prachtige rotskust.
Wederom een mooie zonsondergang.
Deze blinkende telescoop is gloednieuw en heet 'Gran Telescopio Canarias'. Groot is 'ie zeker, met een spiegeldiameter van 10.4 meter is het de grootste spiegeltelescoop in Europa en de een na grootste ter wereld. Ook hier werkt men met adaptive optics.
Beetje onscherp, maar deze foto geeft wel een goed idee van de enorme afmetingen van deze telescoop.
Hier zie je goed de kleine piezomotoren zitten welke continu corrigeren voor de 'seeing'.
Na een week waarnemen hebben we nog twee dagen om het eiland te bekijken.
De mooiste natuur van La Palma bevindt zich in de krater, waar zich het nationale park 'Caldera de la Taburiente' bevindt. Echt genieten was dat.
Bij de tussenstop in Madrid werden we verrast door een paar onweersbuitjes.
Tot slot nog de links naar een aantal time-lapses:
Wolken in Caldera
Zonsondergang
Zonsondergang close-up
Schemering
Groeten,
Bas
Gelukkig ben ik nog twee dagen langer gebleven, zodat we nog meer van het schitterende eiland konden zien.
De telescopen staan op zo'n 2500 meter hoogte, op de rand van de krater van de oude vulkaan. De krater zelf zat vaak dicht met wolken.
Zonlicht reflecterend op de zee in combinatie met wat wolkenvelden ver beneden ons geeft een mooi effect.
Ondanks de hoogte zijn er toch redelijk wat planten te vinden.
Zicht vanaf onze telescopen op de twee 'buren'.
Schitterende zonsondergang, de cirrus zou later wel de waarnemingen wat verstoren. De linkertelescoop is de Liverpool-telescope en wordt ook daadwerkelijk vanuit Liverpool bestuurd.
Halverwege de nacht gaat de maan uiteindelijk onder.
Meestal hangt aan de noordoostzijde van het eiland een dik wolkendek, zo af en toe vielen er wat gaten in.
De William Herschel Telescope werkt sinds kort met 'adaptive optics' om 'seeing' tegen te gaan. Ik zal het even kort proberen uit te leggen:
Wanneer een lichtstraal van een verweggelegen object onze aardatmosfeer binnenkomt, wordt deze altijd een beetje afgebogen. De mate van afbuiging is afhankelijk van de verdeling van luchtdruk en temperatuur over het pad van de straal. Echter door turbulentie in verschillende luchtlagen, verandert deze samenstelling over het lichtpad zeer snel. Het gevolg is dat je bij het maken van een opname (foto), waarbij je sluitertijd minstens enkele seconden bedraagt, een onscherp plaatje krijgt.
Een van de manieren om nu wel een scherp plaatje te krijgen is door te werken met 'adaptive optics'. Het idee is als volgt:
Richt de telescoop op het object dat je wilt waarnemen, richt een zeer sterke laser net naast dit object. Meet met een aparte kleine telescoop continu de weerkaatsing van het laserlicht. Bereken hier uit hoe het licht is afgebogen en reken meteen uit hoe je door de vorm van de spiegel van de grote telescoop aan te passen, kunt corrigeren voor die afbuiging. Dit alles moet uiteraard binnen enkele millisecondes plaatsvinden en vereist daarom een enorme rekenkracht. Je kunt 'Adaptive Optics' min of meer vergelijken met de optische beeldstabilisatie die in sommige digitale camera's is ingebouwd. Alleen nu wordt niet gecorrigeerd voor trillingen van de camera, maar voor 'trillingen' van de lucht in de atmosfeer.
Een aantal van de telescopen op La Palma. De kleinere telescopen zijn zogenaamde 'solar telescopes' en houden de zonne-activiteit in de gaten.
Een stukje van een mistboog tijdens een kleine wandeling langs de rand van de krater.
Rechts een zendmast met weerstation en in het midden onze telescoop. Het continu monitoren van het weer was van groot belang. Bij opkomende wolken moet de telescoop meteen helemaal gesloten worden, omdat er absoluut geen vocht op de spiegel mag komen. In totaal zijn we ongeveer 8 uur aan waarnemingstijd kwijtgeraakt door bewolking.
Een middagje zijn we nog even snel de berg afgereden en hebben we genoten van de prachtige rotskust.
Wederom een mooie zonsondergang.
Deze blinkende telescoop is gloednieuw en heet 'Gran Telescopio Canarias'. Groot is 'ie zeker, met een spiegeldiameter van 10.4 meter is het de grootste spiegeltelescoop in Europa en de een na grootste ter wereld. Ook hier werkt men met adaptive optics.
Beetje onscherp, maar deze foto geeft wel een goed idee van de enorme afmetingen van deze telescoop.
Hier zie je goed de kleine piezomotoren zitten welke continu corrigeren voor de 'seeing'.
Na een week waarnemen hebben we nog twee dagen om het eiland te bekijken.
De mooiste natuur van La Palma bevindt zich in de krater, waar zich het nationale park 'Caldera de la Taburiente' bevindt. Echt genieten was dat.
Bij de tussenstop in Madrid werden we verrast door een paar onweersbuitjes.
Tot slot nog de links naar een aantal time-lapses:
Wolken in Caldera
Zonsondergang
Zonsondergang close-up
Schemering
Groeten,
Bas
Bericht laatst bijgewerkt: 03-07-2008 11:09
Dank voor je uitleg!