Volgens mij vindt er nu zg 'upward propagation' plaats. Wat dat is en hoe dat precies werkt weet ik niet. Daar weet Alwin vast meer over maar het heeft te maken met rosbygolven die naar boven toe in de stratosfeer doordringen.
Het lijkt er nu op dat er een rosby golf in de stratosfeer verdwijnt.
Omdat te illustreren laat ik onderstaande analyse van 200 hPa zien van twee dagen terug.
Daarbij heb ik een paar rosbygolven getekend en de verwachting hoe ze verder zouden lopen. De krachtige rug boven het westen van Canada zou zich enkele dagen later moeten herhalen bij ZW-Europa (oranjelijn). Op hoge breedten is de omtrek van de aarde kleiner en bovendien is de lucht kouder en de golflengte langer. Het deel van de golf op hoge breedten (blauwe lijn) verschuift daardoor in fase met de zuidelijke tak. In de opwaartse tak (sinus0 voor de wiskundigen) vormt zich het IJslandlaag. Waar de twee golven tegen elkaar aan komen onstaan jetstreaks die nieuwe depressieloten aktieveren. Een dergelijke afwikkeling is gebruikelijk in een zachte winter. Met de noordoostwaarts trekkende depressies wandelt een uitloper van het Azorenhoog mee over Europa naar West-Rusland. Zuidwestenwinden voeren zachte lucht aan.
Momenteel loopt de straalstroom veel zuidelijker en is kaarsrecht op zuid-Europa gericht. Waar is dat zuidelijke deel van die rosbygolf gebleven? Die is in de stratosfeer verdwenen.
(Invalid img)
Hieronder staan alle kaarten van vanmiddag op verschillende hoogten onder elkaar, beginnend op 300 hPa (ca 9 km hoog) en eindigend op 10 hPa (ca 30 km). Terwijl er rond de tropopauze een trog ligt voor Europa (eigenlijk twee bovenelkaar) ligt er op de hoogste kaart een hoog. De rug boven West-Canada is tot op grote hoogte terug te vinden. Deze rosbygolf is goed tot in de stratosfeer doorgedrongen en heeft waarschijnlijk de upward propagation getriggerd.
Deze reeks illustreert heel mooi het verband tussen temperatuur en geopotentiele hoogten. In een koude laag liggen de drukvlakken bovenin relatief steeds lager en in warme luchtlagen hoger. Boven West-Europa is de stratosfeer warm de luchtdruk onderin (op de troposfeer) is laag
maar bovenin juist hoog. Interessant is ook te kijken naar de Aleoeten (bovenin de kaart) daar zie je trog door een warme luchtkolom naar boven toe 'verdwijnen'. Op lage breedten is de onderste laag van de stratosfeer kouder. De subtropische hogedrukgordel is op grotere hoogte daarom niet meer terug te vinden en de straalstroom tussen de koelere lucht op gematigde breedten en de warme in de (sub)tropen is daarmee ook verdwenen in de hogere stratosfeer.
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
groeten Victor
Quote selectie