Ik heb me de laatste dagen wat mee laten slepen door de verslechterende ontwikkeling op de weerkaarten. Tsja, wat wil je ook als kansen op winterweer structureel in rook op gaan bij het zicht van de haven. Bovendien zien we dat patroon al jaren. Maar zo slecht staat het helemaal niet voor.
Maar laten we gewoon nuchter blijven en eens kijken wat er aan de hand is. De modellen zijn zo wispelturig dat het nu weinig zin heeft om de uitvoer na drie dagen nog serieus te nemen. Een consistent en eensgezind ensemble kan zo ineens omslaan. Ieder weermodel heeft zijn eigen oplossings methode voor de complexe fysica van de atmosfeer en die schiet bij huidige configuratie, zeker bij GFS, te kort.
We hebben nog steeds met de gevolgen van poolwervelsplit te maken. De stratosferische opwarming is inmiddels tot boven de tropopauze doorgedrongen en heeft zich over het gehele noordelijk halfrond (boven 45°NB) uitgebreidt. Er is een situatie onstaan die we normaliter in het zomerhalfjaar hebben. Ook dan zijn de weersystemen minder sterk en uitgesproken. Er wordt wel eens gezegd dat je in de zomer minder ver vooruit kunt kijken dan in de winter. Zou dat misschien door de toestand van de stratosfeer komen?
Al een paar keer heb ik aangegeven dat de kansen op winterweer deze maand groter zijn dan normaal maar daar is tot nu toe weinig van terecht gekomen. Excuses aan diegenen die daar veel hoop op hebben gebouwd. De reden voor het tegenvallende winter zit hem vooral in de toestand van de grenslaag, zoals wel of geen sneeuwdek en dat heeft niets met de stratosfeer te maken. Al kunnen de weerkaarten nog zo mooi ogen als er geen kou wordt aangevoerd en het bewolkt blijft wil het niet vriezen. Dat de lucht dinsdag een graad te warm was voor sneeuw kan de SSW ook niet helpen. Misschien was zonder SSW die depressie wel gewoon over de Noordzee getrokken en hadden we dikke storm gehad bij 10°C in de hele Benelux. Toch heb ik het idee dat de atmosfeer nog steeds voor de meest geblokkeerde variant kiest en ons een WC bespaart. Vanwege de uitgestrektheid van de SSW kunnen noordelijke hogedrukblokkades overal opduiken en gaan ze elkaar beconcureren.
Laten we naar de aktualiteit kijken. We zien een prachtige hoogterug boven de Atlantische Oceaan, die ook op 11-12 km en hoger goed is ontwikkeld. Ondertussen sijpelt koude lucht over Fenno-Skandinavië naar het zuiden (Oslo halverwege de ochtend nog -17°C). Dankzij die opdringerige rug beweegt de langgolvige trog over Europa ook verder oostwaarts. Daarin tolt 'onze' sneeuwregendepressie nog vrolijk rond bij de Randstaten en er onstaat een nieuw exemplaar bij de Balkan die NO-waartst Rusland in trekt. Hierdoor kan de koude verder naar het zuiden zakken en is er een uitbreiding van de Europese sneeuwbedekking te verwachten. Wilde een O- of NO-wind de laatste tijd geen kou brengen, daarin komt nu verandering. Alleen de warme Oostzee is nog een spelbreker.
Maar het warmbloedige deel van de Atlantische rug lijkt de dienst uit te gaan maken en stuurt hier de wind naar het westen. Op deze wijze is in voorgaande jaren menig winterdroom in duigen gevallen. Zacht wordt het niet want de Noordzee is kouder dan voorgaande jaren en boven de Britse Eilanden ligt nog een dik pak sneeuw maar winterweer wordt het evenmin. Wolkenvelden zullen in zo'n geval overheersen en gaan nachtelijke uitstraling tegen. De grens tussen warme en koude lucht blijft in de buurt liggen en wordt rond Denemarken berekend. We hebben dat Bretonse hoog deze winter overigens maar weinig gezien. De enige keer was voor de kerstdagen. Op onderstaande kaarten is te zien dat dat hoog toen nog veel logger (roder) was dan op de huidige prognosekaarten voor drie dagen vooruit.
Verder kun je zien dat de sub-polaire vortex (in de troposfeer) ook veel sterker was. Het gebied rond de Labradorzee liep op 24 december helemaal paars aan. Toch verschilde die uitgangsituatie weinig met die over drie dagen en toen kwam er een sterk Skandi-hoog. De kaarten laten voor zondag ook veel WA zien op de Oceaan.
Waarom komt er dan nu geen Skandi-hoog?
Er onstaat een concurerende vinger bij Alaska. Die stuurt een lob poolkou, hangend onder een diepe hoogtetrog, richting Groenland. Vanaf Groenland grijpt die trog met zijn armpjes naar de oceaan en trekt de depressie, die aanvankelijk de WA zou leverde, naar het noordoosten en wordt opgewacht door de nog immer aanwezige hoogtetrog bij Lapland. Hierbij walst de depressie alle hogedrukaspiraties plat. In de berekeningen van GFS komt dat wat duidelijker naar voren dan bij EC, terwijl deze ontwikkeling bij de eerste enkele dagen terug nog onmogelijk was. Ik moet nog zien of die estafette wel doorgang krijgt. Onder een warme stratosfeer komen dergelijke netwerken van koude troggen moeilijk tot stand. De eerst komende dagen is die mogelijkheid er in ieder geval niet. Je ziet dat het poolgebied, zeker bij GFS weer flink blauw begint te kleuren wat niet in de lijn ligt met mijn ideëen over de SSW-effecten. Dat betekent dat het Skandi-hoog best nog kans heeft. Dat de winter begin volgende week op retour gaat is dus nog geen uitgemaakte zaak.
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
(Invalid img)
groeten Victor
Quote selectie