Aan de vooravond van iets waar velen hier al lange tijd op wachten/hopen (of voor vrezen!) - eindelijk nog eens een sneeuwstoring - even enkele persoonlijke overdenkingen bij wat er zich in mijn hoofd/gemoed heeft afgespeeld de voorbije week, en bij uitbreiding wellicht bij heel wat anderen.
Zoals de oudgedienden hier wellicht wel weten, ben ik een fervent winterliefhebber: ik leef helemaal op bij koude temperaturen (dan krijg ik meer energie), ik houd van sneeuw (niet alleen omdat ze zo hemels mooi is, maar ook omdat sneeuw onze drukke hedendaagse wereld verplicht enkele versnellingen terug moet schakelen) en ik wil liefst zo lang mogelijk winter(s) weer en zo veel mogelijk sneeuw. Ijs vind ik prachtig, maar aangezien ik niet kan schaatsen, is het meer een esthetisch iets: wanneer ik in de winter een wandeling maak, doet het me deugd te zien dat het water in de beek of op het kanaal bevroren is.
Meteen voeg ik hier aan toe: ik ben dus in het verkeerde land geboren. Wanneer je de breedtegraad volgt over de hele aardbol, zijn er maar weinig plekken met zo een zacht/gematigd klimaat als hier in de Lage Landen. Ierland, ja, maar dat is het dan ook. Op deze breedtegraad zit je in Noord-Amerika diep in de (arctisch-)continentale koude, net zoals in Azië. Uiteraard maakt de klimaatverandering dat alleen nog maar meer uitgesproken: terwijl in de jaren '70 en '80 koude winters nog tot het normale leven behoorden (niet de norm, wel iets wat geregeld voorkwam), zijn ze geleidelijk maar zeker een extreme zeldzaamheid geworden. In vergelijking met 1979, 1985 of 1986 stellen de winters uit de 21ste eeuw - enkele fraaie uitzonderingen daargelaten - weinig voor.
Uiteraard was ik dan ook bijzonder opgetogen toen midden vorige week het erop leek dat we aan de vooravond stonden van een bijzonder koude periode. En uiteraard vond ik het donderdag/vrijdag ook bijzonder jammer dat de ongelofelijk koude voorspellingen van 24u eerder stelselmatig afgebouwd werden tot ... wel, tot minder koude voorspellingen. Op dat moment, vrijdagmiddag eigenlijk, heb ik voor mezelf de knop omgedraaid: ik heb bijna niet meer naar de kaarten/modellen/pluimen gekeken, maar wel naar buiten, en heb het weer over me heen laten komen. Met als gevolg dat ik sinds de winterse buien van donderdagnamiddag tot nu maandagavond een heerlijk winterse periode heb beleefd, want tot op heden heeft deze "ontgoocheling van de eeuw" (iets wat ik hier gelezen heb) dit opgeleverd:
- schitterende buienluchten en felle winterse buien donderdag
- fraaie rijp en een koude mistige dag vrijdag
- drie zonnige winterdagen (ja ja: geen ijsdagen, ik weet het...) met telkens lagere minima, vanochtend tot -8°
- overal ijs op het water dat ik dagelijks met de fiets tegen kom, zelfs vanavond op het kanaal hier in de buurt
- op vele plekken nog rijp in de schaduw van vrijdag
- morgen wellicht enkele cm sneeuw die mogelijk (?) NIET meteen weg dooit, zoals dat bij de weinige sneeuw de voorbije jaren wel vaak gebeurde
En ja: het had allemaal het begin kunnen vormen van nog véél meer, en dat zit er nu niet in. Alhoewel de komende dagen toch ook niet bepaald anti-winters gaan verlopen, en ik in de algehele setting nog wel kansen zie op winterse neerslag, 's nachts ook een keertje droge sneeuw. En nee: daarmee is het grote gemis van diep-winterse situaties dat zich bij mij sinds maart 2013 heeft opgebouwd, zeker nog niet opgelost.
Maar ik verplicht mezelf deze keer niet toe te laten dat een bepaalde verwachting op basis van virtuele kaarten/modellen/pluimen de dagelijkse beleving van de huidige winterse periode in de weg zou staan. Natuurlijk halen we al jaren en jaren niet het aantal sneeuwdagen dat we klimatologisch gezien zouden hebben. Natuurlijk zijn ijsdagen een bijzonder zeldzaam iets de jongste jaren. En natuurlijk stemt het me droevig dat het klimaat zo snel opwarmt dat alles definitief verloren lijkt, en de opwarming nooit nog onder de 2° (laat staan 1,5°) kan gehouden worden.
Maar daar wil ik deze dagen niet aan denken: deze dagen, NU, is het winter, en ik geniet, niet denkend aan wat er binnen 24, 48, 96, 120, 144 of godbetert 240u zou kunnen gebeuren. Dat is geen gemakkelijke oefening, maar ik kan het iedereen aanbevelen: door me volledig te focussen op wat er NU buiten gebeurt, heb ik al vijf bijzonder fijne winterdagen kunnen beleven en heb ik weinig tot geen energie moeten besteden aan het tobben over "gemiste kansen" of het dromen over "wat had kunnen zijn".
Met deze overpeinzingen wil ik niemand aanvallen of bekritiseren, wel een mogelijk alternatieve benadering belichten van hoe je als winterliefhebber in de deze zware tijden van algehele opwarming toch nog kan genieten van wat er buiten daadwerkelijk gebeurt.