Downwelling is geen chemtrail-wetenschap maar een wetenschappelijk goed gedocumenteerd en uitgewerkt proces. Dit is een samenvatting van het proces via chatgpt:
Laten we het proces van de Rossbygolf-propagatie, de Eliassen–Palm-flux (EP-flux) en de daaropvolgende neerwaartse evolutie van de stratosferische opwarming stap voor stap ontrafelen.
1. Rossbygolven en hun verticale propagatieRossbygolven ontstaan in de troposfeer door grote contrasten in temperatuur en topografie — denk aan bergketens (zoals de Rocky Mountains of Himalaya) en land-zeecontrasten.
Ze zijn grootschalige planetaire golven die ontstaan door de variatie van de Corioliskracht met de breedtegraad (β-effect).
In de winter (wanneer de stratosferische winden sterk westelijk zijn) kunnen deze golven:
omhoog propaganderen langs de EP-flux,
energie (wave activity flux) en impulsmoment overdragen aan hogere luchtlagen.
2. EP-flux: het transportkanaal van golfenergieDe Eliassen–Palm-flux (EP-flux) is de wiskundige en fysische beschrijving van hoe die golfenergie en -moment worden getransporteerd.
Je kunt de EP-flux-vector beschouwen als de "pijl" van golfactiviteit:
Verticaal component (Fz) → opwaarts transport van energie uit de troposfeer naar de stratosfeer.
Horizontaal component (Fy) → meridionale verplaatsing (meestal van de subtropen richting de pool).
De convergentie van EP-flux in de stratosfeer betekent:
→ golven worden afgebroken,
→ impulsmoment wordt afgegeven aan de achtergrondstroom,
→ de westenwinden (de poolwervel) worden afgeremd.
3. Begin van de stratosferische opwarming – waarom bovenaan eerstWanneer de EP-flux geconvergeerd raakt in de bovenste stratosfeer (rond 1–2 hPa), remt dat eerst de sterkste westenwinden af.
Die winden zijn daar bovenaan het krachtigst, dus de eerste dynamische respons ontstaat daar:
Door de afremming van de winden verzwakt de poolwervel.
De gewijzigde momentumverdeling verandert de grootschalige meridionale circulatie.
Er ontstaat downwelling boven de pool (dalende lucht) → adiabatische opwarming.
Deze compressieve opwarming leidt tot een temperatuurpiek in de bovenste stratosfeer.
4. Neerwaartse uitbreiding van de opwarmingDe stratosferische opwarming breidt zich daarna neerwaarts uit in de tijd.
Dat is geen directe verticale warmteflux, maar een dynamische koppeling:
De anomalieën in wind, temperatuur en druk zitten verticaal gekoppeld door de thermische windbalans.
Zodra de bovenste lagen verstoord raken, past de onderliggende luchtkolom zich aan om de balans te behouden.
De EP-flux blijft bovendien tijdelijk actief, waardoor ook op lagere niveaus golfmoment wordt afgegeven.
Het gevolg is een progressieve neerwaartse propagatie van de verstoring — van ~1 hPa tot 10, 30, 50, en uiteindelijk 100 hPa.
Daar zien we dan ook het “downwelling” van het geopotentiaal-anomalieveld.
5. Samenvatting in fysische keten| Fase | Proces | Effect |
|---|---|---|
| 1 | Rossbygolven ontstaan in troposfeer | Opwaartse propagatie via EP-flux |
| 2 | EP-flux convergeert in bovenstratosfeer | Momentumafgifte, afremming westenwinden |
| 3 | Poolwervel verzwakt bovenaan (1–2 hPa) | Adiabatische compressie → opwarming |
| 4 | Neerwaartse koppeling door thermische windbalans | Opwarming breidt zich omlaag uit |
| 5 | Verstoorde circulatie dringt tot troposfeer door | Downwelling en troposferische respons (AO/NAO-negatief) |