Zoals bekend van me, heb ik een hoop vragen en opmerkingen...
In welke mate zijn de NAO's die in verleden jaren zijn opgetreden dan bruikbaar in verwachtingen voor nabije en verre toekomst? Het blijft toch altijd maar een analyse? Aan de hand die grafiek van de afgelopen 60 jaar lijkt het alsof het weer wat daalt ja, maar in welke mate speelt toeval een rol?
Ik heb moeite met de constatering dat de winters 88-90 verklaard kunnen worden door de hoge NAO. Het is namelijk een nietszeggende verklaring zolang je verder niets weet van het hoe en waarom van die NAO. Het is hetzelfde als zeggen: ja, die winters waren zacht omdat er semi-permanent sprake was van een laag bij IJsland en een hoog boven de Azoren. Dat is een beetje hetzelfde als zeggen dat de AEX omhoog ging omdat er veel kopers waren.
Wat zijn dan de aanwijzingen voor een zwakke poolwervel komende winter? En is er daadwerkelijk een verband aangetoond tussen relatief koud/warm zeewater in bepaalde gebieden in de herfst en de de NAO-index gedurende de eropvolgende winter? En er schijnt een verband te zijn tussen El Nino en de NAO? Welk verband dan?
Als weertechnisch relatieve leek komt alleen het verband van de sneeuwbedekking als iets concreets op me over.
[...]
Met het verwijzen naar een hoge NAO als oorzaak van de zachte winters zeg je inderdaad hetzelfde met dat de luchtdruk bij IJsland extra laag was en bij de Azoren extra hoog maar dan met minder woorden.
Hoe dát dan weer komt is een ander verhaal.
Dat is een interessante vraag maar hoeft toch niet per sé beantwoord te worden? In een weerbericht volstaat het ook als je zegt dat het koud wordt onder invloed van een Skandinavisch hoog. Hoe dat hoog daar komt (warmte advectie, vorticiteit e.d) is dan niet relevant.
Maar meteorologen nemen daar geen genoegen mee, zeker niet als je dat wilt voorspellen. Misschien was dat meer je vraag?
Op het verdiepingsforum stond eens een post van Wouter Levèbre, klimatoloog en lid van weerwoord, over zijn onderzoek naar de SAM. Boven het zuidelijk halfrond zijn vergelijkbare trends waargenomen als bij de NAO. Je zou dan iets wereldsomvattends denken. Zo is er een hypothese, ondersteund door modellen, die stelt dat door afkoeling van de stratosfeer, als het gevolg van broeikasgassen, de poolwervel sterker wordt. Verder zorgt het gat in de ozonlaag voor een groter temperatuurverschil in de stratosfeer tussen polen en lagere breedten, met name in het voorjaar. Dit versterkt de drukgradiënt en daarmee de westenwind. Anderen wijzen op de zonneaktiviteit. De stratosfeer reageert gevoeliger op de zonneaktiviteit dan de troposfeer. Ook in de troposfeer variëert het temperatuurverschil tussen noordpool en tropen. In de jaren '80 en '90 warmde het klimaat snel op maar het noordpoolgebied bleef daarbij achter. Het grotere temperatuurscontrast leidde tot sterkere westenwinden en dus een hogere NAO. Rond de mileniumwisseling heeft het noordpoolgebied een inhaalslag gemaakt terwijl de mondiaalgemiddelde temperatuur niet meer is gestegen. Een mogelijk gevolg is dat de NAO weer daalt.
Wat betreft de NAO voor aanstaande winter verwijs ik naar de winterverwachting van netweather. Een paar jaar terug had ik al een verband gevonden tussen de QBO en de poolwervel. Netweather wijst daar ook op. Hieronder het kaartje met de gemiddelde afwijking van de luchtdruk tijdens El Nino's. In ieder geval is bekend dat tijdens een El Nino de subtropische jet over de zuidelijke VS sterker is, als gevolg van een groter temperatuurcontrast tussen Noord-Amerika en de Oost-equatoriale Pacific. Dit fenomeen wordt ook meegenomen in de orkaanverwachtingen voor Atlantische gebied. Met die jet worden depressies in de richting van de Azoren gedirigeerd die de NAO index naar beneden trekken.
Ik kom hier nog wel op terug deze week.
Victor
