bron Jan Visser
dinsdag 20 september 11:10u
WINTER STRENG OP GROND VAN PERIODICITEIT?
Het is half september, zij die zich kunnen onthaasten genieten nog van de nazomer. Anderen zijn alweer druk bezig met wat er de komende winter zou kunnen gaan gebeuren. Zelfs het KNMI houdt zich tijdens de laatste dagen van de astronomische zomer (kort na middernacht begin vrijdag de herfst) bezig met de vraag welke kant het met de winter van 2005-2006 op gaat. Geert Jan van Oldenborgh bericht op de website van het KNMI dat op het instituut alweer de eerste brieven van schaatsverenigingen over de vooruitzichten voor de komende winter zijn binnengekomen. De conclusie van het artikel van Van Oldenborgh is dat we na veel onderzoek weten waarom we het niet weten en dat we blijven proberen het in de toekomst beter te doen. Zelf heb ik begin januari van dit jaar in het dagblad Trouw een stukje geschreven over de komende winter op grond van een artikel van professor Cor Schuurmans in Meteorologica.
De tekst luidde:
In 1929 overleed publicist en weerkundige Cornelis Easton. Net het jaar daarvoor, in 1928, had Easton zijn bekendste werk gepubliceerd: “Les hivers dans l’Europe occidentale”. In 1917 was van Easton een andere publicatie verschenen: “Klimaatschommeling en weersvoorspelling”. Deze uitgave vormt het uitgangspunt van een interessant artikel van professor Schuurmans in Meteorologica, het lijfblad van de Nederlandse Vereniging van BeroepsMeteorologen (NVBM). Schuurmans, die onder meer verbonden is geweest aan het KNMI, onderzocht een door Easton geïntroduceerde 89-jarige cyclus van de wintertemperaturen in West-Europa. Omdat 1917 een strenge winter is geweest en we volgend jaar (winter 2005-2006) 89 jaar verder zijn, wordt het interessant om na te gaan of de langjarige periodiciteit van Easton statistisch hard valt te maken. Bovendien is de temperatuurgolf van Easton weer onder te verdelen in vier delen (kwartalen) van 22,25 jaar. Kijkend naar de koudste winters die het dichtst gelegen zijn bij de startjaren dan valt vanaf 1917 een opmerkelijke score op: 1940, 1963 en 1985. Allemaal winters van formaat dus. Ook vóór 1917 (reeks vanaf 1706) valt de periodiciteit op. Het ligt dan ook voor de hand om deze lijn door te trekken naar de winter van 2006 (of 2007), dat er best nog wel kanttekeningen zijn te plaatsen is logisch. Dat de gezaghebbende Schuurmans er een speciaal artikel aan heeft gewijd, zegt echter meer dan genoeg. Kortom er zou best wel eens een winter van formaat op komst kunnen zijn.
DE VIERDE STRALENDE NAZOMERMAAND OP RIJ
September gaat voor het vierde opeenvolgende jaar een zonnige maand worden. De Bilt komt met vandaag meegerekend boven 130 uren zonneschijn uit, het langjarig gemiddelde voor de hele maand is 133. In 2003 en 2004 verliep de nazomermaand zelfs zeer zonnig. Met 194 en 184 uren zon kwam september op de 7de (2003) en 10de plaats (2004) uit. Vandaag trekt er onder invloed van een zwak front wel wat sluierbewolking over. Bovendien kunnen er enkele stapelwolken ontstaan. De temperatuur komt uit op maximaal circa 20 graden, wat er aan wind staat is meest zwak uit het zuiden, later uit het westen tot zuidwesten. De komende dagen blijft het, dankzij een nieuwe hogedrukcel die zich over onze streken naar het Oostzeegebied en de Baltische staten verplaatst, zonnig weer. Wel is met name de komende nacht, vanwege instromende vochtige zeelucht, de kans op mist vrij groot. De temperatuur komt in de middag uit op waarden tussen 19 en 22 graden, wat er aan wind staat is meest zwak uit richtingen tussen oost en zuid. Vrijdag gaat de wind toenemen en waait dan uit het zuiden, op de nadering van een oceaanfront is er tegen en tijdens de avond een buienkans.
Weerman Jan Visser, Monnickendam
20 september 2005
John
Quote selectie