Je kunt balen en je kunt balen als een stekker. Alle ingrediënten voor zwaar weer waren vandaag aanwezig. Althans, bijna alle, zo blijkt. De initiatie van de buien bleef vrijwel volledig uit. Ik vermoed dat de oorzaak hiervan ligt in een meervoud van factoren: het ontbreken van grootschalige optilling, te geringe opwarming van de grenslaag (vrije convectie pas vanaf 30 graden), eerder inkomende westelijke wind in de kustprovincies en een sterkere stabiele 'tussenlaag' op middelbare hoogte. Je zag de altocumulus vanmiddag ook vaak uitsmeren onder deze laag.
Wat betreft de waarschuwingen die zijn uitgegeven. Daar is inmiddels al weer veel kritiek op gekomen, hoe kan het ook anders. De dienstdoende meteorologen zijn vandaag vrijwel zonder uitzondering collectief in de kou gezet. Dat betekent in mijn ogen twee dingen:
1. Er was brede consensus over de weersontwikkelingen, niemand kan één partij verwijten dat deze zaken waarschijnlijk heeft gemist;
2. Er bestaan belangrijke hiaten in onze informatievoorziening evenals/ofwel onderliggende kennis over dit soort situaties.
Waarschuwingen zijn altijd moeilijk. Zeker in precaire situaties, waarin een kleine verschuiving kan leiden tot een geheel andere weersontwikkeling. De vraag die gesteld moet worden, is wat mij betreft deze: hebben de meteorologen hun verwachting opgesteld met behulp van alle informatie die er beschikbaar was? Waren er eventueel alternatieve verwachtingen mogelijk? Wat zijn de logische gevolgtrekkingen uit de verwachting? Moet er gewaarschuwd worden; zo ja, waarvoor?
In de afweging tussen waarschuwen of niet waarschuwen spelen een belangrijke rol: a. de kans op uitkomen van de verwachting (het daadwerkelijk optreden van het zwaar weer), b. de kans op succesvol toepassen van voorzorgsmaatregelen, c. de kosten van het nemen van voorzorgsmaatregelen en d. de potentiële kosten (materieel, menselijk) van niets doen. Deze afweging is vanochtend gedaan door het KNMI, in samenspraak met de commerciële weerbedrijven en enkele maatschappelijke partijen. Dit heeft geleid tot een Waarschuwing Extreem Weer. Hieruit kan geconcludeerd worden dat waarschuwen, op grond van eerdergenoemde stappen, zowel verantwoord als noodzakelijk was. Omgekeerd: niet waarschuwen zou onverantwoord en onwenselijk zijn geweest.
Waarschuwingen zullen vaak terecht zijn. Dat komt omdat de criteria voor het uitgeven van een waarschuwing erg strikt zijn. Bovendien zijn tegenwoordig, onder maatschappelijke druk, meerdere veiligheden ingebouwd, gericht op het verminderen van het aantal 'valse alarmen'. Er is een breder draagvlak gekomen voor waarschuwingen vanuit maatschappelijk oogpunt. Maar soms komen waarschuwingen niet uit. Het zij zo. Weersverwachtingen zijn niet feilloos, de afwegingen zijn niet feilloos. Dat hoort erbij. De economische schade die nu geleden is (afgelaste evenementen), weegt mijns inziens niet op tegen de schade die was ontstaan indien er toch zwaar weer was gekomen en er geen waarschuwingen waren uitgegeven.
Gr. Ben
Quote selectie