De weerkaarten blijven boeien deze maand in aanloop naar de winter, en er wordt stevig gediscussieerd op het forum over de impact van de zonnecyclus, QBO, ENSO. Ondertussen lijkt de stratosfeer zich op te maken voor een significante opwarming medio december.
Het effect van de QBO op de stratosfeer is veelvuldig onderzocht. In de regel geldt dat een oostelijke QBO afbreuk doet aan de kracht de polar vortex. Echter, de windsterkte van de oostfase, en het niveau waarop deze zich begeeft, zijn hierbij ook van belang. In de afgelopen weken bewoog de oostfase zich tussen 10 en 25 hPa. Vandaag zien we echter voor het eerst dat ook de wind op 30 en 40 hPa oostelijk is geworden. Een belangrijk gegeven. Een oostelijk windpatroon dat dieper en krachtiger wordt remt de polar vortex doorgaands sterker af. De verwachte opwarming van de stratosfeer door GFS lijkt dit beeld te bevestigen, wellicht juist doordat de QBO ook op 30 hPa oostelijk is geworden.
In een recent artikel las ik dat het verband tussen de QBO oostfase en zwakkere stratosferische vorticiteit overigens het sterkst in januari-februari is. Echter, hierbij dient de QBO-oost nog wel iets dieper en krachtiger te worden, met name tussen 30 hPa en 50 hPa. Wanneer de QBO zich in het huidige tempo neerwaards blijft bewegen, dan is een krachtige oostelijke QBO tussen 30 en 50 hPa aannemelijk deze winter. Nieuwe verstoringen van de polar vortex blijven in dat geval goed mogelijk.