Altijd blij als er iemand optimistisch is. Wat zijn je overwegingen daarbij?
Het is niet per se optimistisch wat mij betreft. Het is simpelweg dat de zwartste scenario's per definitie niet de meest waarschijnlijke zijn. Dat is uiteraard grotendeels een bewuste keuze, je wilt een "ensemble" van plausibele scenario's gebruiken die alle opties dekken. En dus zal je ook onwaarschijnlijke scenario's hebben aan de uiteinden daarvan. En de meest optimistische scenario's zijn wat mij betreft net zo onrealistisch. Vanuit het oogpunt van modelleren wil je ook altijd wat extremen toetsen, ook al is het vanuit het perspectief van beleid niet zo nuttig.
Om bijvoorbeeld het scenario van RCP8.5, wat mij betreft een van de zwartste scenario's, te "halen" moet het gebruik van kolen gigantisch opgeschaald worden. Dat is op basis van het huidige (slap) beleid, en zelfs de toename in grote economieën als China en India, simpelweg onrealistisch. Het is uiteraard niet uitgesloten, niemand weet wat er over 20 jaar gebeuren gaat, laat staan daarna. Maar een waarschijnlijkere verwachting is dat het huidige niveau van kolen enkele decennia vrij stabiel blijft. Zeker met de huidige trends in bijvoorbeeld "levelized cost of electricity" is de economische usecase ook niet goed voor kolen, landen als China gebruiken het vooral omdat het opschalen van alternatieven te traag is, niet omdat het intrinsiek een goed (economisch) idee is.
"Happily — and that’s a word we climatologists rarely get to use — the world imagined in RCP8.5 is one that, in our view, becomes increasingly implausible with every passing year5. Emission pathways to get to RCP8.5 generally require an unprecedented fivefold increase in coal use by the end of the century, an amount larger than some estimates of recoverable coal reserves6. It is thought that global coal use peaked in 2013, and although increases are still possible, many energy forecasts expect it to flatline over the next few decades7. Furthermore, the falling cost of clean energy sources is a trend that is unlikely to reverse, even in the absence of new climate policies7."
https://www.nature.com/articles/d41586-020-00177-3
Onderstaande aflevering van de Energy Transition Show met Justin Ritchie gaat behoorlijk diep in op hoe onrealistisch dit is:
https://xenetwork.org/ets/episodes/episode-49-climate-science-part-5-business-usual/
Of een van de daar aan ten grondslag liggende publicaties:
"The 1000 GtC coal question: Are cases of vastly expanded future coal combustion still plausible?"
https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0140988317301226
Als we op de huidige manier doormodderen is een graad of 3°C aan het eind van de eeuw redelijk realistisch, valt het bijvoorbeeld tegen qua klimaatgevoeligheid misschien een graad of 4°C. Dat is absoluut geen prettig vooruitzicht, dus wat mij betreft verre van optimistisch. Maar het is tegelijk ook nog steeds ver verwijdert van de zwartste scenario's.
Je kan de gebruikte scenario's uit IPCC AR6 erbij pakken, om de zwartste daarvan te halen moeten we als mensheid actief een tandje bijzetten voor wat betreft de uitstoot. Zoals gezegd, het blijft koffiedik kijken, maar ik zie geen enkele prikkel die dat mogelijk maakt.
Alleen al op korte termijn is het lastig te voorspellen, de huidige oorlog in Oekraïne zal de transitie in Europa misschien zelfs versnellen, of wellicht dat de komende recessie het wereldwijd juist enkele jaren terugzet, onzekerheden genoeg wat dat betreft.