Hoe verhoudt de kwaliteit en kwantiteit van de bronnen uit de periode 1760-1800 zich tot de kwantiteit en kwaliteit van de bronnen uit de periode 1960-2000 voor De Bilt?
Homogenisatie van tijdreeksen is een tijdrovende en nauwkeurige operatie. De kwaliteit van de diverse bestaande reeksen uit Nederland vóór 1800 is niet zo hoog als hedendaags uiteraard (nu de meetfout meest < 0,05 graad is), maar wel vrij betrouwbaar en bovendien grotendeels consistent tot circa 1700. De Labrijn reeks is samengesteld door Van Engelen en Nellestijn en beschreven in hun artikel "Monthly, seasonal and annual means of air temperature in tenths of centigrades in De Bilt". De kwantiteit van gegevens vóór 1900 is grafisch alsvolgt weergegeven:
De reeksen die gebruikt zijn om de Labrijnreeks samen te stellen zijn:
Ik citeer nu even het KNMI: ,,De Zwanenburg/De Bilt reeks bevat verschillende stukken waarvan de kwaliteit, ook wat betreft temperatuur, te wensen overlaat. In het verleden is vooral gekeken naar maandgemiddelden van de temperatuur. Vanwege uitmiddeling van fouten in die gemiddelden, valt te verwachten dat het aantal zwakke plekken toeneemt wanneer we op dagniveau kijken.
Op maandniveau springen er vijf zwakke perioden uit. De eerste periode betreft het begin van de reeks van ca. 1706–1734. In die periode zijn er weinig waarnemingen beschikbaar en zijn er eigenlijk geen stations waarmee vergeleken kan worden. Van Engelen (1993) beschrijft hoe dit gedeelte, dat nog niet in de oorspronkelijke Labrijn reeks aanwezig was, herleid is tot De Bilt.
De tweede periode waarvan de kwaliteit twijfelachtig is, loopt van ca. 1786–1815. In die tijd was het onrustig in ons land hetgeen ook aan de waarnemingsreeksen te merken is. De derde periode omvat het laatste gedeelte van de Zwanenburg reeks van ca 1851–1861. Door de droogmaking van de Haarlemmermeer (gereed gekomen in 1852) is dit gedeelte niet erg betrouwbaar. In de in tabel 7 gegeven samenvoeging van de Zwanenburg/De Bilt reeks is dit gedeelte dan ook vervangen door Utrecht . De vierde periode met een zwakke plek viel ten tijde van de overgang van Utrecht naar De Bilt in 1897, vanwege de geringe overlap van de reeksen.''
Door uitmiddeling van fouten valt te stellen dat de gemiddelde fout in de loop der tijd langzaam toeneemt, echter uit analyse blijkt meende ik dat de gemiddelde fout in de jaartemperatuur niet meer dan zo'n 0,3-0,5 graad is tegen 1700. Ook is bij homogenisatie van de reeksen rekening gehouden met ruimtelijke verplaatsingen, de reeksen zijn niet lukraak aan elkaar geplakt maar verantwoord gehomogeniseerd o.a. op basis van verschillen in overlappende perioden. De individuele reeksen zijn hier te vinden.
Heeft de technologische evolutie (1700-2006) geen invloed op de uitkomsten/visualisatie in deze grafiek ?
Uiteraard, zie boven.
En wat betreft de mondiale temperatuur: heeft de uitbreiding van het meetnet (bvb. meer metingen boven zee in de periode 1960-2000 tov 1760-1800)geen invloed op de visualisatie in de grafieken.
Zeker is er invloed, het vergroot de nauwkeurigheid van de (schattingen van de) mondiale temperatuurmiddeling. Bij homogenisatie van tijdreeksen wordt daar echter rekening mee gehouden. Zie wederom boven.
Gr. Ben