Klassieke wintersituatie
22.01.2014 07:57
http://www.weer.nl/weer-in-het-nieuws/weernieuws/ch/c7e090c2836706f91f3d2e160019edea/article/klassieke_wintersituatie.html
Een klassieke wintersituatie toont zich op de Europese weerkaarten. Eentje die de harten van winterliefhebbers snel doet kloppen, maar die in het verleden o zo vaak tot teleurstellingen voor die groep heeft geleid. Berekoud wordt het in ieder geval in Noordoost-Duitsland met maximumtemperaturen tot -10. Die extreme kou wint de komende dagen langzaam terrein en vecht in de omgeving van ons land een robbertje uit met zachte lucht die vanuit het zuidwesten wordt aangevoerd.
Spannend is het in ieder geval. Een vrij standvastig hogedrukgebied ligt boven Scandinavië en het noordwesten van Rusland. Tussen dat weersysteem en een lagedrukgebied boven Ukraine wordt met een noordoostelijke stroming bitterkoude lucht van boven Siberië in zuidwestelijke richting gevoerd. In het noordoosten van Polen verwachtten we vanaf morgen middagtemperaturen (!) rond -15 graden.
Vorst breidt zich uit
Een deel van die Poolse kou gaat zich vervolgens verder uitbreiden. Is de wind de komende 36 uur boven Duitsland en onze omgeving nog zuidoostelijk, vrijdag wordt ze, in ieder geval tijdelijk meer oostelijk en kruipt de zeer koude lucht verder naar het westen. In het noordoosten van Duitsland, waar de winter nu al is ingevallen, daalt het kwik dan verder met middagtemperaturen tot tegen de -10.
Met de naar oost draaiende wind wordt ook bij ons vrijdag weer koudere lucht aangevoerd. Een deel van de vrieslucht sijpelt bij ons naar verwachting het noorden van Nederland binnen met vrijdag en zaterdag op sommige plaatsen wellicht een heuse ijsdag (het hele etmaal temperaturen onder nul). Tegelijkertijd blijft het zuidwesten van het land in de mildere lucht zitten met maxima tussen 5 en 7 graden.
Het gevecht tussen beide luchtsoorten vinden we niet alleen terug in de temperatuursverdeling binnen Nederland, maar ook in het weerbeeld. De ene na de andere oceaanstoring bereikt vanuit het zuidwesten ons land, maar komt boven onze omgeving tot stilstand tegen de flanken van het hogedrukgebied dat met de kern dus boven Scandinavië en Rusland ligt. De fronten veroorzaken bij tijd en wijle regen en, aan de koude kant ervan soms ook sneeuw of natte sneeuw.
Details gaan het verschil maken
Hoe verder de dagen vorderen hoe groter de onzekerheid wordt over de exacte locatie van de grens tussen vorst en dooi. En daarmee ook de precieze temperatuursverdeling binnen Nederland. Weten de oceaanstoringen bijvoorbeeld net 100 kilometer verder door te dringen dan blijft de vorst helemaal buiten ons land. Komen ze juist 100 kilometer zuidwestelijker tot stilstand dan zou het ook in Midden-Nederland kunnen gaan vriezen. Iets dat de verwachting al vanaf tegen het weekend extra spannend maakt. Bovendien lopen de temperatuursverschillen aan beide kanten van de vorstgrens alleen maar verder op, waardoor de tegenstellingen over korte afstand alleen maar extremer worden. Dat zie je ook terug in de grote spreiding in pluimgrafiek hiernaast (afbeelding onderaan).
Verandering stromingspatroon twee weken geleden begonnen
Dat de winter nu, tenminste tijdelijk en in een deel van het land, toch even zijn intrede lijkt te doen, komt niet uit de lucht vallen. Een week of twee geleden begon het stromingspatroon boven het noordelijk halfrond al te veranderen. Waar we toen nog verwachtten dat de winter de daarop volgende week (inmiddels dus vorige week) zou invallen, kwam de grens met vorst enkele honderden kilometers noordelijker en oostelijker te liggen. De wijziging in stromingspatroon zette echter wel gewoon door. Van een tot die tijd zeer zachte zuidwestelijke bovenluchtstroming met oceaanstoringen die milde lucht tot in Scandinavië brachten en bij ons temperaturen tot 15 graden boven nul, bleef weinig over. De straalstroom werd minder sterk en begon te slingeren. Een hogedrukgebied bouwde op boven Scandinavië en storingen doken vaker het Middellandse Zeegebied en de Alpenregio in.
De temperaturen bij ons liepen langzaam reeds wat terug, al was het nog wel vrij zacht met soms zelfs nog 10 graden. De achterdeur voor het alsnog invallen van winterkou bleef echter al die tijd wel op een kleine kier staan. Boven Scandinavië en Rusland werd het na het wegvallen van de zachte zuidwestelijke bovenluchtstroming steeds kouder. En met de opstekende noordoostelijke wind langs de flanken van het zich vervolgens boven Scandinavië opbouwende hogedrukgebied is de vorstgrens vervolgens langzaam aan steeds verder af komen zakken richting onder meer Duitsland.
Weerbericht komende dagen
Echt heel zacht is het nu in ieder geval ook in Nederland nu nergens meer. En dinsdag lag het kwik in het noordoosten van het land al rond het vriespunt. Regionaal werd het zelfs wit door lichte sneeuwval. Ook deze woensdag valt in het noordoosten lokaal wat motsneeuw en blijft het kwik vandaag steken op 2 a 3 graden. Elders wordt het 4 tot 6 graden. Morgen wint iets mildere lucht verder terrein, maar vrijdag toe gaat de winter van boven Duitsland dan toch echt proberen onze noordoostgrens over te steken met in het noorden van het land op sommige plaatsen wellicht een heuse ijsdag.
Quote selectie