Hoi Jef,
Op langere tijdschalen bepalen verschuiving van continenten het klimaat. Hierdoor is de aarde afwisselend een 'broeikas' of een 'ijspaleis' met een duur in de orde van 100 miljoen jaar. Het hangt er dan maar net vanaf of er land rond de polen ligt of niet en ook de gemiddelde hoogte van de continenten (hoe hoger hoe kouder).
Daarnaast speelt ook het vrijkomen van CO2 uit de oceaanbodems en vulkanen een rol welke weer samenhangt met plaattektoniek die ook de continenten op drift brengt. Tijdens een fase van snelle verplaatsing is er veel dynamiek in de aardmantel. Onder de oceanen worden daarbij grote hoeveelheden magma afgekoeld die de oceaanbodem aanvullen. Het is een periode met veel aardbevingen, vulkaanuitbarstingen en geisers. Hierbij komt veel CO2 vrij. Misschien niet zoveel als de mens nu in een eeuw uitstoot alleen dat gaat wel miljoenen jaren door waardoor CO2 zich in de oceanen en atmosfeer ophopen.
Zo vormt zich een broeikasklimaat.
Ondertussen lopen de milankoviccycli gewoon door net zoals het dag- en nachtritme doorloopt door de seizoenen. Uit afzettingen is gebleken dat die cyclus ook gewoon doorliep tijdens het laatste broeikasklimaat gedurende het eoceen. De aarde was echter zo chronisch warm dat zich geen ijstijden konden vormen maar met een betere ligging van de continenten en minder CO2 daarvoor lukte het wel.
Soms was de aarde potentiëel zo koud dat milankovic de ijstijd waarschijnlijk niet kon doorbreken. Maar de kennis over die tijden is maar beperkt.
Eigenlijk kun je die ijspaleis- en broeikasklimaten het beste zien als paleoklimatologische zomers en winters en milankovic als de dagelijkse gang. In de zomer valt er ook 's nachts geen sneeuw dus blijft het warm. In de winter maakt het soms wel uit of de sneeuw 's nachts of overdag valt. De kans is dan ook groter dat een ijstijd begint in de nacht van een paleowinter dan overdag. Maar eenmaal ingezet kan die dagenlang overleven. Tijdens de huidige paleowinter smelt het meeste ijs overdag. Het holoceen is ook zo'n dag. Het is nu middag en over 10 000 jaar is het avond en moeten natuur en mens zich voorbereiden op de volgende ijstijd.
groeten Victor
Quote selectie