Re : ff kortsluiten ...nee van plus naar min...

Volgens mij loopt een electronenstroom van plus naar min en niet omgekeerd zoals jij schrijft.

Maar misschien zijn de natuurkundige wonderen de wereld nog niet uit...

Bliksem is eenvoudig gezegd een elektrische ontlading in of vanuit een onweerswolk. De ontlading kan naar de grond, naar een andere wolk, naar een andere plek in de wolk of naar de open lucht gaan. Vaak worden de laatste 3 soorten bijeengeschaard onder de naam wolkontladingen, om zo een onderscheid tussen wolkontladingen en grondontladingen te krijgen. Hoewel wolkontladingen het meeste voorkomen, zijn grondontladingen het meeste bestudeerd, vanwege het gevaar en de schade die ze veroorzaken aan de grond (zoals bosbranden, schade aan gebouwen, dodelijke slachtoffers onder mensen en vee). De wolkontladingen kunnen zoals hierboven vermeld dus onderverdeeld worden in drie typen: tussen 2 gebieden in een wolk, van een wolk naar een andere wolk en van een wolk naar een stuk ‘open’ lucht. Ook grondontladingen kunnen onderverdeeld worden in een aantal typen, op basis van de bewegingsrichting van de bliksem (omhoog of omlaag) en de lading welke de ontlading overbrengt (positief of negatief). Zo zijn er dan 4 verschillende types van grondontladingen: negatief neerwaarts, positief neerwaarts, negatief opwaarts en positief opwaarts. Deze 4 typen verschillen onderling in hun kenmerken en daardoor ook in het gevaar dat ze betekenen voor objecten aan de grond. Echter de processen die bij de ontladingen plaatsvinden zijn grotendeels hetzelfde. De negatief neerwaartse bliksem is de meest voorkomende grondontlading en aan de hand van dit type ontlading zullen de processen die bij een grondontlading voorkomen belicht worden. Afhankelijk van het type grondontlading kan het teken van de lading en het beginpunt van de ontlading verschillen. De processen zijn bij een wolkontlading grotendeels hetzelfde, alleen wordt er dan geen contact gezocht met de aarde.
Door lokale hoge ladingsverschillen in de wolk kan er ergens een lokale doorslag plaats vinden (‘preliminary breakdown’) waarbij een geleidend kanaal ontstaat. Dit maakt de weg vrij voor de ‘stepped leader’ (voorontlading) welke negatieve lading uit de wolk naar beneden brengt. De stepped leader verplaatst zich stapsgewijs al vertakkend met ‘sprongen’ van tientallen meters in enkele microseconden richting het aardoppervlak. Als de stepped leader het aardoppervlak dicht genaderd is wordt daartussen het elektrische veld sterker, en als het veld sterk genoeg is begint vanaf (spitse) objecten op het aardoppervlak positieve lading in kanaaltjes omhoog te stromen (‘attachment process’ oftewel vangontlading). Vervolgens kan de stepped leader in verbinding komen met een van de kanaaltjes met positieve lading en is de verbinding tussen wolk en aarde een feit. Nu stromen de elektronen van wolk naar aarde, dit is de ‘return stroke’ (hoofdontlading). Als er na de ‘return stroke’ in de wolk nog lading vrijgemaakt kan worden, kan het kanaal van de return stroke nog een keer gebruikt worden. Eerst gaat een onvertakte ‘dart leader’ naar beneden door het kanaal, en als deze verbonden is met de grond, volgt er wederom een return stroke. Dit proces kan zich nog vaker herhalen, zolang er maar in de wolk lading vrijgemaakt kan worden voor een dart leader. Het komt ook wel voor dat een dart leader onderweg van z’n pad afwijkt en verder een nieuw kanaal maakt/gebruikt, in dit geval spreekt men over een ‘stepped dart leader’. Het gehele proces speelt zich in totaal in ongeveer een halve seconde af. De processen bij een dart leader en de daaropvolgende return strokes spelen zich wel wat trager af dan die bij de stepped leader, met tussenpauzes tot tienden van secondes. Door deze tussenpauzes kan het menselijk oog de ontladingen na de eerste return stroke waarnemen als het ‘flikkeren’ van de bliksem.
Een positieve grondontlading ontspringt aan het aambeeld van de buienwolk, welke positief geladen is. De stepped leader heeft dan dus een positieve lading en brengt die naar beneden. Positieve grondontladingen hebben een grotere stroomsterkte dan negatieve grondontladingen en bestaan vaak uit een enkele ‘stroke’. Dit komt doordat er in het aambeeld niet zo snel weer nieuwe positieve lading vrijgemaakt kan worden als in lagere delen van de wolk. Deze ontladingen kunnen door de grotere stroomsterkte wel meer schade aanrichten op de grond. Opwaartse grondontladingen beginnen vanaf de aarde, vaak vanaf een berg of een hoog bouwwerk. De stepped leader begint dan vanaf de aarde en hierdoor ziet de bliksem er ook vanonder naar boven gevorkt uit (in tegenstelling tot een neerwaartse grondontlading). Ook worden kleine raketten afgevuurd om zo (opwaartse) grondontladingen te initiëren voor onderzoeksdoeleinden.