http://projects.knmi.nl/hawa/pdf/Handboek_H08.pdf
- zonneschijn In overeenstemming met de WMO-definitie is er sprake van zonneschijn als de flux van de directe straling meer dan 120 W/m2 is {W: Watt, J: Joule; W = J/s}. (WMO no.8, ref.1, par. 8.1.1)
2.1 Bereik Het maximale bereik per etmaal voor zonneschijnduur is 18 uur (in Nederland is in het tijdvak 21 UTC – 03 UTC nimmer sprake van zonneschijn). Het bereik voor relatieve zonneschijnduur in tijdvakken van 1 uur c.q. 1 etmaal is: 0 - 100 %. In de praktijk zal 100% zonneschijnduur voor een etmaal zich nooit voordoen, omdat de zon zelfs bij extreme helderheid toch ruim boven de horizon zal moeten staan voordat een stralingsflux van 120 W/m2 wordt bewerkstelligd.
Hierboven zag ik dat het hoogst geregistreerde percentage zonneschijn (in Nederland of in De Bilt) 97% is, op 11 november 1971, als ik die datum goed onthouden heb. Dat de recordwaarde in november voorkwam is op het eerste gezicht wat vreemd, omdat de zon dan minder snel boven de horizon komt dan in het zomerhalfjaar. Maar deze meting is nog gedaan met de vroeger algemeen gebruikte Campbell-Stokes zonneschijnmeter, waarin iedere dag een nieuwe registratiestrook werd gelegd. De registratie van die stroken kwam rond 100 W/m² op gang. Dat wil zeggen: gerekend per oppervlak loodrecht op de richting waarin de zon staat. Zo staat het ook in de definitie op blz. 1 van het door jou genoemde KNMI-rapport (al is de grens dan nu bij 120 W/m² gelegd). Als het goed is worden KNMI-metingen ook gedaan met een sensor die de zon volgt.
Mijn vraag is nu: is dit ook werkelijk het geval? Want op deze heldere dagen zit je in ruim een kwartier aan 120 W/m², zodat je per dag niet veel meer dan een half uur mist. Dat is zo'n 4%. Vandaar ook dat het record 97% is. En dat zou met deze heldere condities op veel stations ook bereikt moeten worden. Maar dat gebeurt niet? Ik zie percentages van ruim 90%, zeg 92%. Dat kan ik begrijpen als de gehanteerde grenswaarde 120/m² is op een horizontaal oppervlak; dan verlies je aan het begin en eind van de dag een half uur of iets meer. Dus eigenlijk kan ik de metingen alleen begrijpen als er verkeerd gemeten wordt?!
Wie kan hier uitsluitsel over geven?
https://en.wikipedia.org/wiki/Campbell%E2%80%93Stokes_recorder
Afbeelding uit deze wiki:
