En niet de koudegetallen.
Wanneer hadden we nog eens een winter met zoveel opeenvolgende dagen een sneeuwdek in het grootste deel van Nederland en Belgie? Ik denk dat je daar naar moet zoeken. Dan kan je zeggen "deze winter leek wel erg op die winter uit het verleden tot dusver".
Of het nu -13 of -3 (al dan niet met een gevoelstemperatuur van -13) was doet er veel minder toe voor 95% van de bevolking. Misschien wel 99,9%. Ik heb het eigenlijk al vaker geschreven maar jullie blijven maar met die Hellmannen terugkomen om winters met mekaar te vergelijken. Het lijkt wel een obsessie. Het weer gaat toch in de eerste plaats om beleving en het beeld daar buiten, achter die muur, en niet om dergelijke cijfertjes op papier of je monitor?
De winterliefhebbers in het westen zullen zich dan de vraag stellen hoelang het geleden is dat er in het oosten zolang sneeuw lag terwijl het in het westen meestal groen was. Maar terwijl er toch een week lang op de Kraenepoel in Aalter kon geschaatst worden en er ijsdiktemetingen op de Damse vaart werden uitgevoerd en de echte liefhebbers zelfs al op de vaart konden schaatsen. En er op de Oude Schelde geschaatst werd... En waarbij de dooi het noordoosten van Nederland nooit echt in z'n greep kreeg...
Wanneer was het ijs overal 30 centimeter of dikker?
Hoe was het ook weer bij -14 en een stevige wind?
Wanneer vroor het ook weer streng aan het eind van februari?
Wanneer stroomde de extreem koude lucht ongegeneerd dagenlang over de lage landen?
Wanneer werd lager dan -20 gemeten.
Wanneer was er voor het laatst een brute sneeuwjacht bij -5 of lager?
Wanneer vroor het voor het laatst een week stevig door?
Hoe lang is het geleden dat er ijs lag in de grote rivieren?
Wat was ook weer een koudegolf?
En denk je dat een willekeurig persoon het verschil niet voelt tussen -3 en -13?
Dat alles is niet te vinden in deze winter. Sneeuw, veel sneeuw en plaatselijk extreem veel sneeuw was er tot nu toe wel. Dat is het mooie van deze winter tot nu toe. Daar komt bij, dat ondanks het kwakkelige karakter van deze winter, de winterse luchtdrukverdelingen blijven overheersen. Daardoor gaart deze winter nog aardig wat vorst bij elkaar.
Laten we geen tegenstellingen maken waar ze niet zijn. Maar wat mij de laatste weken gestoord heeft is de valse voorstelling van zaken in de media. Ik noem het lijstje niet nog een keer. Het was somtijds een domme vertaling van de "beleving" in kwalificaties die hun grond hebben in getallen.
Ieder mag van mij zijn eigen beleving hebben; ik zou zonder de mijne nooit tot schrijven over winterweer zijn gekomen. Uitsluitend over beleving praten is wel eenzijdig; getallen zijn soms veelzeggend. Als ik een maand zie met K=20 en een andere met K=120, dan weet ik al ongeveer hoe de vlag er bij hangt. Nadere analyse van diverse getallen kan mij zelfs in staat stellen een idee te hebben van de beleving die daar bij hoort. Ik heb op verzoek eens een heel verhaal geschreven over de nacht van 28 februari op 1 maart 1942. Uitsluitend op basis van meteorologische waarnemingen. Daar was een vrij exact weerbeeld bij terug te vinden en de beleving is er dan gemakkelijk bij voor te stellen. (meegenomen de voorgeschiedenis en de ellende die dat in die tijd bracht)
Zo houdt een en ander met elkaar verband, voor wie er oog voor heeft. Als je niets met de waarnemingen en de daar op gebaseerde getallen kunt of wilt doen, heb je nooit meer een idee over het weer in het verleden. Je eigen herinnering bedriegt je namelijk ook nog wel eens.
Groet,
Cees
